Column

Harvey Weinstein, keerpunt of gewonde dino?

Pas als er meer schandalen volgen, zal de rel rond Harvey Weinstein echt iets doen verschuiven in Hollywood, verwacht Coen van Zwol.

Markeert de val van filmgorilla Harvey Weinstein een omslag in Hollywood? President Donald Trump zei „niet verbaasd te zijn” over het schandaal: The New York Times legde vorige week drie decennia seksuele intimidatie door deze inmiddels ontslagen filmproducer bloot.

Het was kennelijk zo’n publiek geheim waarover de elite in Manhattan en Hollywood al heel lang roddelt en de schouders ophaalt. Meryl Streep, die Weinstein in 2012 gekscherend ‘God’ noemde, stelt dat ze niets wist van zijn „niet te excuseren” machtsmisbruik. Zou het? Of waren dezelfde mensen die Fox Network systematisch seksistisch machtsmisbruik verweten, niet iets minder nieuwsgierig naar Weinsteins ‘kleurrijke gedrag’? Weinstein werd door Obama en de Clintons gewaardeerd als fondsenwerver en straatvechter voor de goede zaak.

Rechts of links: het patroon is gelijk. Jaren machteloos gefluister, soms een snel gesmoord incident. Zo werd er in 2015 geschreven over een „walgelijk open geheim” rond Weinstein: het 22-jarige model Ambra Battilana Gutierrez liep toen na een handtastelijke ‘casting’ naar de politie. Weinstein werd op heterdaad betrapt, maar er verschenen direct nare stukken in de pers over ‘chanteur’ Gutierrez, die besloot te schikken. Zoals eerder actrice Rose McGowan (voor 100.000 dollar) en zeker zes vrouwen, aldus de NYT.

Pure bluf

Nu staan de sluizen open. Angelina Jolie en Gwyneth Paltrow zeggen seksueel door Weinstein te zijn geïntimideerd, regisseur Asia Argento en anderen zelfs te zijn verkracht. Een journaliste zou door Weinstein in een restaurant in de hoek zijn gedreven, waarna hij masturbeerde en in een bloempot ejaculeerde.

Deed Weinstein er eerst nog lacherig over, later volgde een open brief vol berouw, toen weer eiste hij van 50 miljoen dollar wegens smaad. Paniek en bluf: zie hoe snel advocaat Lisa Bloom zijn zinkend schip verlaat. Verdedigde zij de 65-jarige Weinstein vorige week als ‘oude dinosaurus’ die zijn leven wilde beteren, bij nader inzien hecht ze meer aan haar reputatie van strijder tegen seksueel misbruik.

Harvey Weinsteins reputatie was al niet zo best. Hij stond bekend als een bullebak wiens modus operandi bestaat uit schreeuwen, dreigen en dwingen. Zijn bedrijf Miramax begon ooit met de distributie van buitenlandse films; terwijl broer Bob de kas spekte met horror, lanceerde Harvey Steven Soderbergh en Quentin Tarantino en snoepte de grote studio’s vele tientallen Oscars af met agressief gepromote prestigefilms als The English Patient, Chicago en Shakespeare in Love. Maar of zijn val het einde inluidt van de beruchte ‘casting couch’? Dat een rol of carrière in Hollywood vaak begint met een seksuele transactie? Die ‘castingbank’ ging zeker niet met de verhuizer mee toen seksueel misbruik op de werkplek in 1964 een misdrijf werd. Slachtoffers intimideert men sindsdien met zwarte lijst of reputatieschade, koopt men desnoods af.

Bijna kopje-onder

Harvey Weinstein snoerde zijn werknemers tevens de mond met zwijgcontracten. Maar hij was niet meer zo succesvol. Na zijn vertrek bij moederbedrijf Disney ging The Weinstein Company al bijna kopje-onder: Tarantino redde hem in 2009, zoals eerder met Pulp Fiction, met een hitfilm: Inglourious Basterds. Na The King’s Speech en The Artist viel Weinsteins hitmachine weer droog.

Was Weinstein dus misschien een gewonde oude dinosaurus wiens intimidatie niet meer zoveel indruk maakte? In dat geval bevestigt zijn val dat de enige wet in Hollywood nog altijd die van de natuurlijke selectie is. Andere incidenten - het vertrek van de handtastelijke ‘superfanboy’ Harry Knowles bij filmsite Ain’t it Cool bijvoorbeeld - wijzen erop dat er echt iets verschuift in Hollywood. Dus dames: laat meer koppen rollen. De tijd is rijp.