Geen problemen voor eigen publiek

Mark Rutte in Etten-Leur

De VVD legde het regeerakkoord aan de eigen leden voor in de meest gemiddelde gemeente van Nederland.

VVD-leider Mark Rutte geeft woensdagavond op een bijeenkomst voor VVD-leden in Etten-Leur een toelichting op het regeerakkoord. Foto ROBIN VAN LONKHUIJSEN/ANP

Het is tegen het einde van de avond als een man in het publiek opstaat, van VVD-leider Mark Rutte het woord krijgt, en luidkeels vraagt om een applaus voor de premier. Dat komt er. Een seconde of vijf, met her en der een korte joel. Het is niet razend enthousiast, maar ook niet geforceerd.

In Etten-Leur is zelfs het applaus gemiddeld. Bij de VVD moeten ze gedacht hebben: als Mark Rutte de ‘gewone, normale Nederlander’, waar hij het bij de presentatie van het regeerakkoord dinsdag over had, ergens kan spreken, dan in Etten-Leur. De Noord-Brabantse stad is een van de meest gemiddelde gemeenten van Nederland – zowel demografisch als politiek. En dus staat Rutte woensdagavond omringd door zo’n tweehonderd mensen in een schoolkantine om vragen van mensen over het regeerakkoord te beantwoorden.

Moeilijk krijgt de VVD’er het in de kantine van een vmbo-school geen moment. De mensen in de zaal zijn veelal VVD’er – lid, of toch op z’n minst stemmer. Vraag hen wat ze van het regeerakkoord vinden, en ze zeggen het nog niet gelezen te hebben, of vooral blij te zijn dát er eindelijk een akkoord is. „Het is een onvermijdelijke coalitie”, zegt een bejaarde man, die niet met zijn naam in de krant wil. Ronald Bakker, VVD-wethouder in Waalwijk, noemt het een „realistisch akkoord”. Nederland is nu eenmaal een coalitieland, zegt hij.

Over de afbouw van de hypotheekrenteaftrek en het eigenwoningforfait, waar onder anderen VVD-prominent Hans Wiegel zich tegen uitsprak, gaat het amper. Eén man stelt er een vraag over, één keer noemt Rutte het zelf, als iemand hem vraagt welke maatregel in het regeerakkoord hij jammer vindt. Met op de achtergrond giechelende scholieren stellen mensen vooral vragen over persoonlijke ervaringen. Een docent wil iets weten over de Wilhelmus-lessen. Een man met autisme iets over de verplichte herkeuringen voor chronisch zieken. En wat doet het nieuwe kabinet voor gepensioneerden, wil een AOW’er weten.

Voor de vragenstellers heet Rutte „Mark”, voor de demissionaire premier zijn de mensen in de zaal „je”. Hij grapt met ze, noemt vragen die via Facebook binnenkomen grinnikend „signalen uit de samenleving”. Rutte realiseert zich dat met een krappe meerderheid in beide Kamers moeilijker tijden in het vooruitzicht liggen. „Ik heb vertrouwen in deze coalitie”, antwoordt hij op een van de laatste vragen. „Maar de test zal zijn als zich grote dingen voordoen.”