Een kansloze missie in Parijs en veel te weinig goals

Bondscoachschap Dick Advocaat

Advocaats derde termijn wordt gedefinieerd door zijn verloren strijd met het doelsaldo. „Die Zweden winnen niet met 8-0.”

Bij de presentatie van Dick Advocaat begin juni brengt het Jeugdjournaal de zorgen van kinderen over, bang als die zijn dat ‘we’ het WK niet halen. „Ik zeg ze dat we het wél halen”, stelt de nieuwe oude bondscoach gerust. „Alleen je moet wel geloof hebben. Dat je van Frankrijk kan winnen. Niet zo'n mak elftal hebben als tegen Bulgarije (2-0 verlies, exit Danny Blind, red.) waar helemaal geen geloof in zat.”

Advocaat is een paar dagen in dienst bij de KNVB, zijn voorganger Blind is lang vergeten. Het WK halen – en verder niets – daar is hij voor gehaald. Zijn wapens: helderheid, Haagse humor, herkenbaar voetbal. Ivoorkust wordt opzij gezet in een oefenwedstrijd, vier dagen later ook Luxemburg op 9 juni in Advocaats eerste WK-kwalificatieduel: 5-0.

Dat belooft wat, deze derde ambtstermijn. Maar het onheil volgt direct. Terwijl Wesley Sneijder zijn ereronde loopt in de Kuip, net recordinternational geworden, blundert de Franse doelman Hugo Lloris 1.500 kilometer verderop met verstrekkende gevolgen voor Oranje. Zweden wint in Solna van Frankrijk – precies wat niet gebeuren moest in de strijd om plek twee in poule A.

De play-offs zijn verder weg dan ooit. Winnen tegen Frankrijk is nu bijna een must. De ernst dringt in Rotterdam niet meteen door. Dan maar groepshoofd, zegt Advocaat.

De zomer is lang. Ruud Gullit zegt het tegen wie het maar horen wil: hij voelt iets bij de spelers, bij de staf. Het voelt goed. Het borrelt, ook bij Advocaat. Het kán. Het idee dat de groep erin gelooft wordt breed uitgedragen. Frankrijk verslaan kan. Hoezo niet?

Het wordt een afgang van historische proporties. Robben geïsoleerd, het middenveld uiteengereten. Kansloos druipt Oranje van het veld in de rust, maar het staat nog 1-0. In de tweede helft gaat het snel: 2-0, Kevin Strootman rood, daarna 3-0 en 4-0.

Dan toch nog: de strohalm. Zweden, blijkt, verliest in Bulgarije. De strijd om plek twee ligt weer open. En zo wordt het doelsaldo het definiërende aspect van Advocaats derde termijn. Het doelsaldo dus dat Oranje tegen Frankrijk volledig heeft veronachtzaamd, mede dankzij Advocaats ongewijzigde strijdplan en een vruchteloze jacht op een gelijkspel.

Ook tegen Bulgarije, vier dagen later, wisselt hij opvallend. Of opvallend niet. Geen aanvallers erbij in de tweede helft. Terwijl Zweden Wit-Rusland aan het oprollen is (4-0), laat Advocaat aanvallende impulsen bij Oranje achterwege. Er is een vreemd soort vrede met de magere overwinning an sich, die welbeschouwd niet genoeg is. „Fantastic game” vlogt Gullit vanuit de kleedkamer na de 3-1.

Vijf weken later eindigt het ineens heel snel. Goal na goal valt in de Friends Arena in Solna bij Zweden - Luxemburg. Daar begon ook het drama voor Blind, de onterecht afgekeurde goal van Bas Dost aan het begin van de kwalificatie toen Oranje zichzelf tekort deed met 1-1. En de kansloos verloren Europa League-finale van Ajax tegen United, ook in Solna. Vervloekte voetbalgrond dus, waar Zweden op deze zaterdag 7 oktober 2017 over Luxemburg dendert.

Terwijl de spelersbus van Oranje aankomt in Borisov voor de wedstrijd tegen Wit-Rusland staat het al 6-0 in Solna. Nee, Zweden ging echt niet met 8-0 winnen, zei Advocaat nog een week eerder. „Wat is dat voor een stomme vraag?”, beet hij Bert Maalderink van de NOS toe.

Een uur voor de aftrap tegen Wit-Rusland krijgt Advocaat de eindstand van Zweden – Luxemburg door. Het is 8-0 geworden. „Een vreemde uitslag”, vindt Advocaat. Nog drie interlands zal hij coach zijn – dinsdag tegen Zweden en twee oefeninterlands in november. Dan is hij weg.