Column

President Sisi is op homojacht en van de VS krijgt hij geen last

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.

Fans van Mashrou’ Leila zwaaiden met een regenboogvlag tijdens een concert. Foto Benno Schwinghammer/ HH

U hebt in deze krant al kunnen lezen over de nieuwe golf van arrestaties van (vermeende) homoseksuelen in Egypte, en ik wil daar nog even op doorgaan. Iemand zwaaide met een regenboogvlag op een concert van de populaire Libanese indierockband Mashrou’ Leila op 22 september en dat leidde tot 57 arrestaties tot dusverre. Negen van de arrestanten zijn inmiddels tot één tot zes jaar cel veroordeeld. De volledig gelijkgeschakelde pers leeft zich uit in wilde beschuldigingen tegen „verdorvenen”. Dat is niet verwonderlijk wanneer de toezichthouder op de media homoseksualiteit brandmerkt als „een puur, groot en eeuwig kwaad dat moet worden uitgeroeid”.

Even over Mashrou’ Leila: heel interessant, dat is een groep die verandering wil aanmoedigen. Zanger-tekstschrijver Hamed Sinno is openlijk homoseksueel en in zijn songteksten maakt hij gehakt van sociale taboes. Met name heeft hij het gemunt op homofobie. In Libanon kan dat nog wel, maar onder de homofobe omstandigheden is het opmerkelijk dat de groep überhaupt mocht optreden in Kairo. In Jordanië werd een optreden verboden na een petitie uit het parlement en een zonder twijfel van bovenaf aangemoedigde perscampagne.

Homoseksuele activiteit is op zich niet verboden in Egypte, anders dan in zovele andere landen (veel ex-Britse koloniën, valt me op). Maar goed, Egypte heeft wetten die zedeloosheid of het aanzetten tot zedeloosheid verbieden. Of je pakt wie je wilt pakken gewoon op lidmaatschap van een verboden groep – en er zijn zoals u weet niet veel groepen toegestaan in president Sisi’s Egypte.

Maar waarom die homojacht? Nou, bijvoorbeeld om meer steun voor Sisi’s bewind te organiseren. Denk aan de economie. Bijna 27 procent van de jeugd tussen 18 en 29 jaar oud is werkloos, volgens officiële cijfers, dus waarschijnlijk veel meer. En het ziet er zéker niet goed uit als je de bevolkingsgroei meerekent. Het Egyptische bureau voor de statistiek maakte vorige week bekend dat er nu 94,8 miljoen Egyptenaren zijn (38 miljoen in 1986!). De bevolking groeit met elk half jaar steeds iets meer dan een miljoen – reken maar eens uit hoeveel Egyptenaren erbij zijn gekomen in de tijd waarin u dit stukje leest. De optelsom van bevolkingsgroei en onmacht van de autoriteiten om het geboortecijfer omlaag en de economie omhoog te krijgen komt uit op groeiende werkloosheid en groeiende sociale spanningen.

Terug naar de heksenjacht op (vermeende) homoseksuelen. Het gros van de Egyptische bevolking is conservatief – vaak wordt aangenomen dat jong gelijkstaat aan liberaal, of in elk geval aan liberaler dan oudere generaties. Maar zeker in Egypte is dat bepaald niet het geval. Dus wie homoseksualiteit presenteert als een bedreiging van sociale en religieuze waarden, kan er op een willig oor rekenen. En daar is de president als hoeder van die waarden!

Wie homoseksualiteit presenteert als een bedreiging van sociale en religieuze waarden, kan er op een willig oor rekenen

Internationale mensenrechtenorganisaties hebben de arrestaties meteen veroordeeld en tot vrijlating van de arrestanten opgeroepen. Dat helpt natuurlijk ook niet erg in Egypte, waar de autoriteiten graag een „buitenlandse hand” aan het werk zien die afgeslagen dient te worden. Zie de moeizame verhouding met de Amerikaanse regering van Obama, die de wapenhulp opschortte wegens Sisi’s coup tegen de gekozen regering van Moslimbroeder Morsi.

Met de regering-Trump krijgt Sisi zulke problemen niet. En zéker niet met arrestaties van homoseksuelen. Zojuist stemden de VS in de VN-Mensenrechtenraad tegen een resolutie die de doodstraf voor onder andere godslastering en homorelaties veroordeelt. In het gezelschap van Egypte en andere homofobe landen. De resolutie werd wel aangenomen.