Zimbabwe compenseert Nederlandse boeren

Schikking

Nederlandse boeren die van hun land in Zimbabwe werden verjaagd, hebben een deal gesloten over financiële compensatie.

Landbouwgrond en traditionele hutten in Zimbabwe. Getty Images/iStockphoto

Elf Nederlandse boeren of hun nabestaanden, die in 2001 en 2002 van hun boerderijen in Zimbabwe werden verjaagd, hebben vorig jaar in alle stilte een schikking getroffen met de regering in Harare over een schadevergoeding. Zimbabwe betaalt hun een bedrag uit, gespreid over een aantal jaren, als compensatie voor de verloren boerderijen en grond.

De overeenkomst volgt op veertien jaar procederen. Het is voor zover bekend de eerste keer dat Zimbabwe verjaagde blanke boeren een noemenswaardige vergoeding betaalt voor hun grond. In de jaren 2000-2002 is het overgrote deel van de oorspronkelijk 4.500 blanke boeren in Zimbabwe onteigend, vaak op gewelddadige wijze.

Lion Benjamins (67), woordvoerder van de elf Nederlanders, bevestigt de geruchten die over de schikking de ronde doen bij andere verjaagde boeren. „Er is een akkoord, waar Zimbabwe zich tot nu toe aan heeft gehouden”, zegt hij telefonisch vanuit Finland. De details, zoals het precieze bedrag en de duur van de periode waarin Harare betalingen verricht, wil hij niet geven om de schikking niet in gevaar te brengen.

Een „hoge Zimbabweaanse delegatie met beslissingsbevoegdheid”, aldus Benjamins, sloot het akkoord in juni 2016 met de advocaten van de boeren. Zij deed dat in het kantoor van het Internationale centrum voor bemiddeling bij investeringsgeschillen (ICSID) in Washington.

De boeren hadden in 2002 een zaak tegen Zimbabwe aangespannen bij dit hof, op grond van de bilaterale investeringsbeschermingsovereenkomst (ibo) die Zimbabwe en Nederland in 1998 sloten. Dit verdrag bepaalt dat investeringen slechts genationaliseerd kunnen worden als er financiële compensatie tegenover staat.

In 2009 oordeelde het ICSID dat Zimbabwe de ibo had geschonden en de boeren 8,2 miljoen euro compensatie moest betalen. Betaling bleef echter uit. Door de rente waarin het vonnis voorzag, groeide het bedrag tot 33,4 miljoen euro vorig jaar juni.

Dat Zimbabwe nu bereid is een deel hiervan te betalen, hangt samen met de behoefte van het berooide land aan leningen van bijvoorbeeld het IMF: het wil laten zien dat het zich aan zijn internationale verplichtingen houdt.

Zimbabwe Pagina 28-29