Een intieme liefdesverklaring van de onderhandelaars bij Pauw of RTL Late Night ? Vergeet het maar

De politici en hun spindoctors zijn al druk met de beeldregie.

Eindelijk, eindelijk is het zover: volgende week dinsdag wordt het regeerakkoord van Rutte III gepresenteerd. Je merkt het aan de politici en hun spindoctors: ze zijn gejaagder, nerveuzer. Maar als je met ze praat, hoor je ook opluchting. Goddank, het zit er bijna op.

Toch moeten de onderhandelaars en hun mannetjesmakers nog even scherp blijven. Want misschien wel belangrijker dan de inhoud van het regeerakkoord – die al grotendeels op straat ligt – is de beeldvorming in de dagen na de presentatie. De eerste klap is cruciaal, zo weet iedere politicus. Als die ernaast zit, heb je een probleem.

En beeldvorming is in deze tijd vooral beeldregie. Daarbij draait het om details. Zie de rampzalige congresspeech van Theresa May, afgelopen week, met een lettertje dat losraakte achter haar. De nachtmerrie van iedere politicus.

Dus wordt er op dit moment over werkelijk alles nagedacht en onderhandeld. Wat wordt het motto van het nieuwe kabinet (iets met ‘samen’ en ‘vertrouwen’)? Hoe laat presenteren ze het regeerakkoord (ruim voor de journaals van RTL en de NOS)? Waar doen ze de presentatie (in de Oude Zaal van de Tweede Kamer)? Bij welk actualiteitenprogramma of welke talkshow zitten de vier politieke leiders die avond? Een belangrijke rol is hier weggelegd voor de Rijksvoorlichtingsdienst.

Wat duidelijk vóór in het hoofd zit van de onderhandelaars en hun voorlichters: hoe voorkomen we de pr-fiasco’s uit de vorige formatie? De beeldregie bij de lancering van Rutte II was niet goed, vinden betrokkenen van destijds. Die foto van die brug waar Rutte en Samsom voor stonden, was leuk bedacht: het regeerakkoord heette immers Bruggen slaan. Totdat uitkwam dat het een brug was zonder wegdek – een pijnlijke metafoor voor een kabinet zonder meerderheid in de Eerste Kamer.

Belangrijker nog: Rutte en Samsom hadden het veel te gezellig met elkaar, eerst bij de presentatie en later die avond tijdens hun optreden bij Pauw & Witteman. Ze waren te intiem, vertelden te gedetailleerd over hun kwartetspel aan de formatietafel. Dat was een rampzalig beeld voor hun achterbannen, die juist VVD of PvdA hadden gestemd om de ander uit de regering te houden. Kijk nog maar eens naar die parodie van Lucky TV (‘met een enorme stijve!’), en je begrijpt het meteen.

„Je zag daar veel te veel blijdschap over dat we gingen regeren, en te weinig de waarschuwing: beste kiezers, bereid jullie voor op zware jaren”, zegt Simon den Haak, destijds naaste medewerker van Diederik Samsom. Hij weet zeker dat de eerste PvdA-kiezers bij dat optreden al zijn afgehaakt.

De fout van zo’n gezamenlijke liefdesverklaring maken Rutte, Buma, Pechtold en Segers dus niet nog een keer. De verwachting is dat ze in duo’s, of alleen, naar Nieuwsuur, Pauw of RTL Late Night gaan. En reken maar op een stuk minder hartstocht dan in 2012.