‘Kaviaardiplomatie’ kost assembleevoorzitter Raad van Europa kop

Na jaren in opspraak te zijn geweest, omdat hij geld zou hebben aangenomen van Azerbeidzjan, is Pedro Agramunt vrijdag alsnog afgetreden als voorzitter van de Raad van Europa. De Spanjaard wachtte een vertrouwensstemming, maandag, niet af.

Pedro Agramunt Foto Patrick Seeger/EPA

Pedro Agramunt heeft vrijdag zijn ontslag bekendgemaakt als voorzitter van de Parlementaire Vergadering van de Raad van Europa. De Spaanse senator wordt al jaren in verband gebracht met een groot omkoopschandaal rondom Azerbeidzjan. Een omstreden bezoek eerder dit jaar aan de Syrische president Bashar al-Assad bracht hem verder in de problemen.

Maandag zou er worden gestemd over een motie van wantrouwen. Agramunt wacht dat niet af. Tweede Kamerlid Pieter Omtzigt (CDA), die al jaren tegen Agramunt ageert, toont zich zeer blij en opgelucht en spreekt van „een fors begin van de schoonmaakactie”. Momenteel vindt er een onafhankelijk onderzoek plaatst naar de omkooppraktijken in de Parlementaire Vergadering, waarin leden van nationale parlementen vier maal per jaar bijeen komen.

Lees ook het stuk: Wat deed het mensenrechtengeweten van Europa bij Assad? Over Pedro Agramunt, die in maart de Syrische president Assad bezocht.

De Raad van Europa is geen instelling van de Europese Unie. Het is een internationaal forum waarbinnen 47 lidstaten samenwerken. De Raad stelt zich ten doel de samenwerking op cultureel, juridisch en sociaal terrein tussen de Europese landen te bevorderen.

Kaviaardiplomatie

Al jaren doen er verhalen de ronde dat Azerbajdzjan ‘kaviaardiplomatie’ bedrijft en leden van de Parlementaire Vergadering met dure spullen (tapijten, dure horloges, MacBooks) en reisjes fêteert, in ruil voor gunstige rapportages over de mensenrechtensituatie in het land. Een tapijt ter waarde van 7.000 euro bleek cadeau te zijn gedaan aan de burgemeester van het Franse Cognac.

Een kritisch rapport over politieke gevangenen werd in 2013 verworpen. Agramunt was destijds rapporteur over Azerbeidzjan. Omtzigt verwijt hem de sterke signalen van corruptie nooit serieus te hebben genomen. „Als voorzitter had hij de exclusieve bevoegdheid om een onderzoek te gelasten, maar daar heeft hij nooit gebruik van gemaakt”, zegt de CDA’er. „Hij heeft zodanig alles de hele tijd zitten blokkeren dat hij de schijn tegen zich heeft. Hij is altijd heel erg pro-Azerbeidzjan geweest.”

Lees ook: Parlementariërs eisen onderzoek naar ‘kaviaardiplomatie’, over bij de Raad van Europa betrokken parlementsleden die eisten dat er een onafhankelijk onderzoek komt naar verhalen over Azerbeidzjaanse omkooppraktijken.

Bezoek aan Assad

Vorig jaar erkende de Italiaanse christen-democraat Luca Volontè dat Azerbeidzjan hem miljoenen euro’s had betaald. Onder leiding van Omtzigt kwam de assemblee in opstand: 137 parlementariërs eisten een onderzoek. In maart raakte de gemoederen verder verhit, toen bleek dat Agramunt zich met een Russisch regeringstoestel van Moskou naar Damascus had laten vliegen voor een bezoek aan Assad. Waarom is niet precies duidelijk. Russische media legden het bezoek in ieder geval uit als een steunbetuiging aan de Syrische leider.

Omdat de Parlementaire Vergadering geen afzettingsprocedure kent, werd die voor de zomervakantie alsnog in het leven geroepen door de assemblee. Maandag zou die worden afgerond met de geplande motie van wantrouwen.

Het vertrouwen in Agramunt werd in april dit jaar al opgezegd. Hij mocht geen officiële bezoeken en verklaringen meer afleggen namens de vergadering.