Reporter Radio: ‘magistrale bereiding’ door apothekers onder druk

Wie in de apotheek een blik werpt op de verpakking van een geneesmiddel ziet bijna altijd de naam van een farmaceutische fabrikant. Die heeft het middel gemaakt, niet de apotheker. Soms staat in de apotheek een vitrine met een oude vijzel, als herinnering aan de vervlogen tijd dat de apotheker wel zelf geneesmiddelen maakte.

Toch doen in Nederland nog ongeveer vijftig van de tweeduizend apothekers nog aan ‘magistrale bereiding’. Zij maken zelf geneesmiddelen voor één patiënt of hooguit enkele patiënten. Vaak omdat de grote fabrikanten geen zin hebben om het middel te produceren voor een kleine patiëntengroep. Vaak ook omdat de apotheker een middel precies op maat voor de patiënt kan maken.

Zo figureert in de aflevering van Reporter Radio die zondag wordt uitgezonden, een jongen met een verlamd onderlichaam. Mensen zoals hij hebben blaasproblemen, die verlicht kunnen worden met een medicijn (oxybutynine). In pilvorm geeft het middel vaak heftige bijwerkingen. Maar de apotheker maakt van het middel een vloeistof die direct in de blaas kan worden gebracht. Zo ontstaan veel minder bijwerkingen.

Ongeveer 2,5 miljoen mensen in Nederland krijgen jaarlijks zo’n 8 miljoen ‘magistrale’ middelen, leert de levendige en diepgravende radioreportage. Helaas wordt deze kleinschalige bereiding ernstig bedreigd. Farmacie-studenten leren in hun opleiding nog maar zelden om zelf middelen te maken en de overheidsregels, die vooral zijn geënt op industriële productie, maken magistrale bereiding steeds moeilijker.

Niemand in de zorg wil deze zelfkazende apothekers kwijt, maar niemand steekt een vinger uit om hen te redden. De Groningse hoogleraar Frijlink roept politici en verzekeraars dan ook op: „Erken dat vakmanschap.”

Reporter Radio (KRO-NCRV) wordt uitgezonden op NPO Radio 1 op zondag tussen 19.02 en 20 uur.