Elk moment lijkt deze schildvulkaan te zullen uitbarsten

Infraroodfoto van het eiland Ambae, waar de vulkaan (het rood-witte, hooggelegen gedeelte) elk moment de lava naar buiten kan stuwen.

Brad Scott/VMGD via AP

Zo’n 11.000 inwoners werden deze week geëvacueerd van Ambae, een vulkanisch eiland in de archipel Vanuatu, ten noordoosten van Australië. De vulkaan kon elk moment uitbarsten, vreesden geologen – al dagen spoten er grote wolken stoom en as de lucht in.

Deze infraroodfoto is afgelopen weekend gemaakt tijdens een inspectievlucht van de VMGD, de geologische dienst van Vanuatu. De vulkanische activiteit vond plaats in het rood-witte, hooggelegen gedeelte.

Ambae is een zogeheten schildvulkaan, met een relatief flauwe helling. Anders dan bij de veel steilere en explosievere stratovulkanen, die as, gas en klodders hete magma de lucht in schieten, komt bij schildvulkanen de magma meestal vrij rustig naar buiten in grote, vloeibare lavastromen.

Het gevaar op Ambae schuilt vooral in de aanwezigheid van enkele kratermeren. De huidige activiteit vindt plaats in Lake Vui (letterlijk: Gifmeer, vanwege het extreem zure water). Juist water kan een uitbarsting extra gevaarlijk maken, omdat het contact met hete lava kan leiden tot explosievere uitbarstingen vergelijkbaar met die van een stratovulkaan. Een ander gevaar ontstaat wanneer het meer door de uitbarsting overstroomt, en het water zich met vulkanische as vermengt tot een lahar: een snelstromende, alles verwoestende modderstroom. Gelukkig lijkt de vulkaan op Ambae eiland inmiddels weer te zijn bedaard.