Feyenoord-trainer Van Bronckhorst weet hoe je crisis bezweert

Voetbalcoaches

Giovanni van Bronckhorst beleefde met zijn Feyenoord een moeilijke periode. De club herstelde zich dit weekend tegen AZ. Een analyse.

Feyenoord heeft een slechte periode met vier nederlagen in vijf duels doorbroken met een 4-0 zege bij het machteloze AZ. Dit leek weer op het Feyenoord van vorig seizoen. „We zitten in een fase dat je een winstpartij nodig hebt om vertrouwen te krijgen”, zei Feyenoord-coach Giovanni van Bronckhorst. Een analyse.

De knelpunten

De blessuregolf is stevig bij Feyenoord, al zijn er inmiddels oplossingen gevonden. Spits Nicolai Jørgensen (hamstringblessure) werd de afgelopen weken vervangen door de statische Michiel Kramer, wat geen succes was. Tegen AZ koos Van Bronckhorst voor de snelle en beweeglijke buitenspeler Jean-Paul Boëtius voor de spitspositie, wat eerder een vondst bleek in de tweede helft tegen PSV.

Ook tegen AZ pakt die keuze goed uit. Feyenoord speelt compact en is in de omschakeling gevaarlijk met het wervelende trio Sam Larsson, Boëtius en Steven Berghuis, dat voor veel diepgang zorgt. „Jean-Paul heeft daar nog nooit gespeeld”, zegt Van Bronckhorst. „Maar hij heeft nu laten zien dat hij daar een uitstekende speler voor is.” Het betekent indirect dat Kramer is gedegradeerd tot derde spits.

Langdurige blessures

Het centrale verdedigingsblok is ontmanteld door langdurige blessures van Jan-Arie van der Heijden en Eric Botteghin. Zij worden vervangen door de onervaren Jerry St. Juste en de flegmatieke Renato Tapia. De eerste dekte dinsdag niet agressief door tegen Napoli waardoor mede de 1-0 ontstond, en de laatste was verantwoordelijk voor de 3-0 na een mislukte wegdraaiactie.

Alle goals tegen Napoli vielen uit de omschakeling, na balverlies van Feyenoord. Het is misschien wel de grootste achilleshiel dit seizoen. Tegenstanders weten: als je ‘hoog’ druk zet tegen dit Feyenoord, komen ze niet in hun ritme en zitten ze gevangen op eigen helft. „Feyenoord kan zich moeilijk wapenen tegen druk, dus doorjagen was logisch”, zei Napoli-coach Maurizio Sarri dinsdag.

Lichtpunt in dat opzicht is het duel met AZ – qua tegenstand onvergelijkbaar met Napoli. De opbouw van achteruit is beter verzorgd, mede door middenvelder Sofyan Amrabat die als een soort wing back aan de rechterkant opereert. Van Bronckhorst: „De opbouw van achteruit zorgde voor rust in het spel, dat deden we uitstekend.”

Deze analyse is onderdeel van een tweeluik. Lees hier de analyse over Ajax-coach Marcel Keizer.

Crisismanagement

Feyenoord reisde naar Alkmaar in de wetenschap dat bij een nieuwe nederlaag een crisissfeer zou ontstaan. Het was vergelijkbaar met de situatie vorig jaar december, toen de ploeg eveneens leek in te storten, na het verlies tegen Fenerbahçe, met als gevolg uitschakeling in de Europa League. Ook toen draaide Feyenoord het om met een 4-0 zege bij AZ.

Van Bronckhorst toont zich een capabel crisismanager. In zijn eerste jaar (2015-2016) doorstond hij zeven nederlagen, waarop het seizoen werd afgesloten met de zege in de bekerfinale. „Hij heeft een van de moeilijkste periodes in de clubhistorie meegemaakt en overleefd”, zei oud-Feyenoord-coach Bert van Marwijk eerder in NRC. „Dat is voor hem een gouden leermoment geweest.”

Mediapresentatie

Van Bronckhorst laat zich niet snel verleiden tot prikkelende uitspraken, ook niet in slechte tijden. Twee keer oogde hij kwetsbaar in zijn media-optredens, in ruim twee jaar hoofdtrainerschap. De eerste was thuis tegen Heerenveen in januari 2016, na de vierde competitienederlaag op rij. Bij RTV Rijnmond oordeelde Van Bronckhorst hard. Het kwam erop neer dat hij vond dat het de ploeg ontbrak aan een topsportcultuur. „We hebben nog een lange weg te gaan om echt die topsportmentaliteit te krijgen.”

En vorige week was hij zeldzaam geïrriteerd in een interview met Fox Sports, na het verlies thuis tegen NAC. Als de interviewer vraagt of Jens Toornstra (die geblesseerd was) toch geen optie was voor de bank, zie je Van Bronckhorst inwendig koken. „Ik zei toch al dat hij last had.”

Toekomstperspectief

Feyenoord lijkt de twijfel van de afgelopen weken van zich af te spelen tegen AZ. Steven Berghuis (tweemaal), Sam Larsson en Tonny Vilhena scoren. Het is weer een dynamisch, energiek collectief. „Zeker de manier waarop we hier vandaag gewonnen hebben, geeft veel vertrouwen voor de toekomst”, zegt Van Bronckhorst.

De interlandperiode begint nu, daarna wachten vier thuisduels tegen PEC Zwolle, Sjachtar Donetsk (Champions League), Ajax en AVV Swift (beker). Prettig vooruitzicht voor Van Bronckhorst is dat Jørgensen terug wordt verwacht – de spits zonder wie Feyenoord wekenlang zo wankelde.