Column

De clickbait van Ybeltje blijft Den Haag bezighouden

De Haagse Stemming Vandaag is dag 197 van de formatie. Schrijf je in om deze als nieuwsbrief per mail te ontvangen.

De doorgeschoten machtsmachine van de VVD dreigt tot stilstand te komen wanneer Rutte vertrekt. Clickbait-politiek wint het van feiten, inhoud en beleid. Vandaag verschijnt een schokkend rapport over de dood van twee militairen. En elke klas moet naar het Rijksmuseum en de Kamer.

YBELTJEGATE: Den Haag is nog niet uitgepraat over het boek van ex-VVD-backbencher Ybeltje Berckmoes. Voorlichting loopt met u mee tot het ravijn bestaat grotendeels uit rancuneuze roddels, schrijven Hugo Logtenberg en Thijs Niemantsverdriet, maar het beeld dat Berckmoes schetst van de VVD-top klopt ook. Die lijkt alleen nog gericht op het behoud van macht, met als gevolg straffe fractiediscipline, een voorkeur voor volgzame Kamerleden en een obsessie met beeldvorming. De liberalen gingen hetzelfde proces door als eerder CDA en PvdA. Maar “doorgaans komt een machtsmachine met donderend geraas tot stilstand als de langzittende premier vertrekt – niet zelden omdat hij één verkiezing te lang blijft”. Loopt de hele VVD richting het ravijn?

Clickbait-politiek: Ondertussen worden er volop grappen gemaakt over de afdeling voorlichting van de VVD (“het ravijn is die kant op”) en zelfs reconstructies geschreven van hoe Berckmoes’ boek tot stand kwam (dankzij Thierry Baudet). Politiek columnist Tom-Jan Meeus concludeert dat we definitief beland zijn in het tijdperk van de ‘clickbait-politiek’. “Wie aan de beroepspolitiek begint zonder enig besef van die wereld, moet misschien niet te serieus genomen worden. Als een nieuwe vakkenvuller doet alsof hij bedrijfsleider is, zeg je later ook niet: recenseer jij onze supermarkt even.” Het probleem: door die overweldigende aandacht voor clickbait-politiek verdwijnt het zicht op de échte politiek. “Terwijl Rutte III, zeer fragiel, straks iets voor burgers gaat proberen, moet het de aandacht delen met de halffeiten van de Ybeltje-achtigen.”

Symboolpolitiek: Wat er lekt uit de schijnbaar eindeloze formatie is overigens vaak nog kleiner dan clickbait. Zo meldt De Telegraaf vandaag op de voorpagina dat scholieren straks niet alleen verplicht het Wilhelmus moeten leren, maar dat scholen ook met hun leerlingen de Tweede Kamer en het Rijksmuseum moeten bezoeken.

ROMMELGRANAAT: Als medewerkers van Defensie al vooraf toegeven dat een te verwachten onderzoeksrapport “niet best” voor ze zal uitpakken, moet er echt wat aan de hand zijn. Vandaag komt de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) met zijn bevindingen over de dood van twee militairen, die in juli vorig jaar bij een oefening in Mali door een mortiergranaat om het leven kwamen. Als we vakbondsleider Jean Debie moeten geloven is de uitkomst ronduit schokkend en was hun dood te voorkomen geweest. De militairen werkten met een granaat uit een partij die al bijna tien jaar geleden door een eigen munitiedeskundige was afgekeurd als “rommel”. Duizenden werden toch gebruikt en in Mali ging het mis. Dat kan niet zomaar worden afgeschoven als een effect van de jarenlange bezuinigingen op Defensie, vinden ook Kamerleden. Om 10 uur horen we van de OVV zelf en reageert Jeanine Hennis.

BURGERPERSPECTIEVEN: Een iets minder schokkend rapport verschijnt vandaag van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). 49 procent van de respondenten vindt dat het met Nederland “de verkeerde kant op gaat” (40 procent denkt het tegenovergestelde). Hun zorgen betreffen vooral gezondheidszorg en immigratie. Daar zou het nieuwe kabinet vooral werk van moeten maken. Over medisch-ethische thema’s en klimaat maken de ondervraagde burgers zich veel minder druk. En over de economie zijn ze ronduit optimistisch. Het rapport zoomt maar kort in op angst voor het verdwijnen van ‘de Nederlandse cultuur’ en over museumbezoek wordt helemaal niet gerept.

AFDRACHT: De laatste daad van PvdA-minister Ronald Plasterk, richting politieke concurrent SP, is daar met woede en hoon ontvangen. De minister wil dat gemeenten en provincies SP-vertegenwoordigers rechtstreeks gaan betalen. Nu worden hun vergoedingen overgemaakt naar de partijkas, waaruit SP’ers een veel bescheidener inkomen ontvangen. De verplichte afdrachtregeling levert de partij miljoenen op om acties en campagne mee te voeren. Ik belde gisteren even met Thijs Coppus, penningmeester van de partij, die de “politieke pesterij” van Plasterk als “rancune” betitelde. Hij is boos, maar verwacht dat het voor de campagnekas niet veel betekent, omdat SP’ers trots zijn op hun regeling en er vrijwillig aan deelnemen. Op de partijraad in juni bleek echter dat 30 procent van de SP’ers die na een belastingteruggave nog meer aan de partij moet afdragen, dat niet doet.

QUOTE VAN DE DAG:

“Zeker geen Ybeltje, wel een boek op komst. Bijna af. #eerlijkduurdenietzolang”

Oud-PvdA-Kamerlid Roelof van Laar kondigt op Twitter vast aan dat zijn boek over zijn politieke strijd tegen kinderarbeid vanuit de achterste bankjes van de PvdA-fractie iets minder clickbait zal zijn dan dat van Ybeltje Berckmoes (VVD), en Sharon Gesthuizen (SP).