Column

Nieuwe klimaatminister is een grote bofkont

De Haagse Stemming Vandaag is dag 191 van de formatie. Schrijf je in om de Haagse Stemming elke dag als nieuwsbrief te ontvangen.

Goedemorgen! De miljardeninvestering in de verpleeghuiszorg blijkt steeds kafkaësker. Een nieuwe klimaatminister staat voor grote uitdagingen. En Halbe neemt een horde.

KAFKA: De kwestie van de miljardeninvestering in de verpleegzorg krijgt steeds meer bizarre trekken. Eerder deze week werd duidelijk dat de Kamer zonder het door te hebben instemde met nieuwe, juridisch bindende kwaliteitseisen, die 2,1 miljard gaan kosten. Nu blijkt dat ook het Zorginstituut Nederland, verantwoordelijk voor de nieuwe kwaliteitseisen, zelf geen idee had van zijn eigen macht. En ze wisten ook niet hoeveel geld hun beslissingen gingen kosten. Redacteuren Enzo van Steenbergen en Thomas Rueb maakten een mooie schets van het Zorginstituut: een kantoorkolos in Diemen waar negen mensen grote invloed uitoefenen op het zorgbeleid. “Blijkbaar landt het in de politiek nu pas dat wíj bepalen wat goede zorg is als het veld er niet uit komt.”

Schrijnend? Het verbeterplan van de verpleeghuiszorg was een reactie op horrorverhalen over ouderen in de verpleeghuiszorg. Pyjamadagen, urine over de enkels. Maar is het werkelijk zo erg? Juist vandaag publiceert het SCP een onderzoek waaruit blijkt dat bewoners van verpleeg- en zorghuizen voornamelijk positief zijn over de zorg. Schrijnende gevallen halen de media, maar over het algemeen is men best tevreden. Wel kan volgens het SCP nog veel verbeteren in de persoonlijke zorg. Ook pikant: de politiek moet volgens het SCP vooral luisteren naar de bewoners, niet alleen naar de toezichthouder.

Halbe neemt horde: Woordspelingen en beeldspraak over de kabinetsformatie vermijden journalisten meestal liever, maar gisteren maakte VVD-onderhandelaar Halbe Zijlstra dat lastig. Met grote souplesse sprong hij over een dranghek. Dan liggen uitdrukkingen als “horde in formatie genomen” of “soepele onderhandelstijl VVD” wel erg voor de hand. Het AD stelde relevante vragen (“We weten niet of hij in zijn studententijd regelmatig over een dranghek sprong, op de vlucht voor de Mobiele Eenheid”), maar vooral de creativiteit van twitteraars was onuitputtelijk. Een lijstje voor de liefhebber.

Foto Remko de Waal/ANP

BOFKONT: Volgende horde is het benoemen van ministers. De nieuwe coalitie wil waarschijnlijk zestien bewindslieden en daar zit bijna zeker een nieuwe minister van Klimaat bij. Is dat wel zo slim? Want komt er dan een heel nieuw departement, of moet een coördinerend bewindspersoon de rest van het beleid greenwashen? Schrikbeeld is Ella Vogelaar die als minister Wonen, Wijken en Integratie bijna niets zelf kon regelen. In NRC vandaag alvast een vacatureschets van de nieuwe Min Klim, die vooral zelf sterk in zijn of haar schoenen moet staan. Oud-VVD-minister Ed Nijpels: “Je moet iemand hebben die zijn rug recht houdt en andere mensen weet te enthousiasmeren. Elke politicus die dit dossier in handen krijgt, is een grote bofkont.”

Geeltjes: Bofkont of niet, die nieuwe minister heeft werk te doen. Nog maar dertien jaar te gaan tot over de overgang naar duurzame energie geregeld moet zijn. Vandaag in NRC alvast de gele briefjes die de nieuwe bewindspersoon op zijn bureau vindt. Zoals nummer drie: Nederland stoot meer CO2 uit dan in 1990. Maar ook geruststelling nummer zeven: de omslag levert banen op.

Taks: Nog een uitdaging: de transportsector te vriend houden. De nieuwe coalitie denkt serieus na over een kilometerheffing voor vrachtwagens, een wens van D66 en ChristenUnie. Volgens de NOS is de transportsector al ingelicht. Al voor het officieel is, slaat de transportlobby in De Telegraaf alarm. “Een koude lastenverhoging”, die nieuwe taks.

Uitspraak: Dit is nog maar het begin, want voor het terugdringen van fijnstof en stikstofdioxide in de lucht is veel meer nodig. Eerder deze maand bepaalde de rechter dat het beleid moet worden aangescherpt, en een dezer dagen komt de staatssecretaris met een pakket maatregelen. Vooral de grote steden staan daarom te springen, zij kunnen hulp bij het terugdringen van vervuiling goed gebruiken. “Die uitspraak van de rechter is voor ons een steun in de rug”, aldus de Rotterdamse wethouder Pex Langenberg vandaag in NRC. Vanmiddag komen de burgemeesters van de vier grote steden langs bij de formatieonderhandelaars en dit staat ongetwijfeld op de agenda.

WAT WIJ LEZEN: Precies tegelijk met de Troonrede, luisterde de rest van de wereld naar de donderpreek van Donald Trump bij de Verenigde Naties. Maar, zo viel columnist Luuk van Middelaar op: over Trump sprak de koning geen woord. We moesten het doen met de platitude: “We zien dat er in de wereld veel aan de hand is”. En dat terwijl Trump nu juist dé breuk voor onze buitenlandpolitiek is sinds de vorige Troonrede. Daar moet men, demissionair of niet, een plan voor hebben, aldus Van Middelaar. Want: “Bidden dat het goed komt is geen beleid.”