Eekhoorn verstopt zijn nootjes wel héél netjes

Als eekhoorns hun wintervoorraad aan nootjes verstoppen, doen ze dat zo overzichtelijk mogelijk. Dat zoekt straks wel zo makkelijk.

Illustratie Irene Goede

Het is weer het seizoen: de bladeren verkleuren en de noten worden rijp. De eekhoorns werken aan hun wintervoorraad. Eikels, beukennootjes, zaadjes uit dennenappels. Hier verstoppen ze wat lekkers in een holle boom, daar wat in een gaatje in de grond. Ze rennen kriskras door het bos. Toch doen ze niet zomaar wat. Ze leggen hun voorraden juist heel netjes aan: eikels bij eikels, beukennootjes bij beukennootjes. Ook als de eiken en beuken door elkaar staan. Dat ontdekten Amerikaanse biologen.

De eekhoorns gebruiken een verstopregel: loop niet te ver met één noot

Voorraden aanleggen is niet zo simpel als het lijkt. Ga maar na. Je moet je eten zó goed verstoppen dat anderen het niet kunnen vinden. Maar ook weer niet te goed, want dan zoek je je later een bult. En je moet alle plekken onthouden. Veel dieren zijn daar heel goed in. Ze onthouden maandenlang waar iets ligt – en ook wat het is en hoe lang het er al ligt. Gaaien eten bijvoorbeeld hun oudste voorraden eerst op. Zo bederft er niet veel.

Hamsteraars, zo is al langer bekend, hebben een plan. Een slim systeem. Hoe groter de noten, hoe verder een eekhoorn ervoor wil lopen, bijvoorbeeld. Hoe lekkerder de noten, hoe kleiner de voorraad op één plek: dan is de kans het kleinst dat een ander alles pikt. Maar dat eekhoorns de buit sorteren, dat was nog niemand opgevallen.

De Amerikanen ontdekten het tijdens een proef met 45 wilde eekhoorns. Die droegen een GPS-zendertje, zodat de onderzoekers ze precies konden volgen. De eekhoorns kregen elk een bakje met vier soorten noten. Die bleken ze netjes per soort te verstoppen. Maar: alleen als ze al die noten op één plek kregen! Als er veel voedselplekken waren, en ze dus verder moesten lopen, dan mengden ze de boel wél. Ze gebruikten dan een andere verstopregel: loop niet te ver met één noot.

Blijkbaar, zo schrijven de Amerikanen, willen eekhoorns het liefst een nette voorraadkast. Dat scheelt straks zoeken als ze zin hebben in een bepaalde noot. Net zoals bij jou thuis in de keuken: chips zoek je niet bij het broodbeleg. Maar wat als dat sorteren meer tijd kost dan het oplevert? Dan passen eekhoorns hun plan aan. Het doel blijft: nu zo min mogelijk doen, maar straks tóch zo lekker mogelijk eten. Ze zijn dus ‘slim lui’, die eekhoorns. Dat zou je niet zeggen als je ze zo door het bos ziet rausen.

Bron: Royal Society Open Science, 13 september