Waarom Google een deel van telefoonmaker HTC koopt

Een echte overname is het niet. HTC blijft als apart telefoonmerk bestaan.

Oktober 2016 maakte Google bekend dat het zijn eigen telefoonlijn ontwerpt, de Pixel. HTC leverde de hardware.

Voor 1,1 miljard dollar (930 miljoen euro) koopt Google een deel van de zieltogende smartphonedivisie van het Taiwanese elektronicabedrijf HTC. Dat maakte Googles moederbedrijf Alphabet donderdagochtend bekend.
HTC is een oude partner van Google; al de eerste Google Android-versie in 2008 werd ontwikkeld op een HTC telefoon. Ook voor de Pixel-telefoons (nog niet beschikbaar in Nederland) werkte Google nauw met HTC samen.
HTC, opgericht in 1997, begon als producent van andere telefoonmerken en maakte Windows-smartphones. Als eigen merk beleefde HTC zijn hoogtijdagen rond 2011 - toen was het ‘groter dan Nokia‘ en had een marktwaarde van ruim 33 miljard dollar.
Door de opmars van goedkope Chinese smartphonefabrikanten (Oppo, Huawei, Xiaomi) verloor HTC snel marktaandeel, tot minder dan 2 procent. Het bedrijf had nooit de marketingbudgetten van Apple en Samsung, de enige twee bedrijven die substantiële winst maken op de smartphonemarkt. Daardoor leed HTC de laatste jaren verlies, zoals zoveel andere smartphonemakers. De telefoons zijn goed, maar niet bijzonder genoeg om zich te onderscheiden van de concurrentie.

HTC Dream of G1, de eerste Android telefoon, had een verborgen toetsenbord. Foto: HTC

Dit is geen drieste overname zoals Google die in 2012 deed: toen betaalde het 12,5 miljard dollar voor Motorola en verkocht het anderhalf jaar later voor 3 miljard dollar aan Lenovo. Google kocht Motorola vooral om het intellectueel eigendom: Google wilde de patenten van Motorola kunnen gebruiken als verdediging in de patentenoorlog die Apple uitvocht met fabrikanten van Android-telefoons.
1,1 miljard dollar is ook niet veel als je het vergelijkt met de 5,4 miljard euro (destijds 7,2 miljard dollar) die Microsoft in 2013 voor de smartphone-tak van Nokia betaalde. Om dat bedrag daarna weer af te schrijven en vrijwel al het Nokia-personeel te ontslaan.

Reddingsactie

Deze deal lijkt eerder een goed getimede reddingsoperatie van HTC om de bestaande samenwerking te waarborgen: “een aantal HTC-medewerkers, van wie er veel al bij het Pixel team werken, zullen onder Google vallen”, schrijft Googles hardwarebaas Rick Osterloh in een blog. Ook mag Google patenten gebruiken van HTC. In ruil daarvoor krijgt HTC een cash-injectie van 1,1 miljard dollar. Het blijft voorlopig als apart telefoonmerk bestaan maar zal minder betaalbare modellen maken – die leveren te weinig op.
De afgelopen twee jaar leed HTC verlies (ca 300 miljoen euro in 2016) en daalde de omzet pijlsnel: van 7,5 miljard euro in 2012 naar 2 miljard in 2016). Er werken ruim 10.000 mensen, dat is veel in vergelijking met concurrerende fabrikanten zoals Sony. Die fabrikant wist met strenge reorganisaties de verliezen te stoppen. Als Google voortaan de salarissen betaalt van naar schatting 2.000 smartphonespecialisten krijgt Cher Wang, de topvrouw van het Taiwanese bedrijf, meer lucht om te reorganiseren.
HTC zegt dat het zijn schulden altijd nog kan betalen. Maar het ontwikkelen van nieuwe hardware, zoals de VR-bril HTC Vive, kost veel geld en heeft nog niet geresulteerd in een bloeiende virtual reality-tak die de telefoonverliezen compenseert.

De meest recente HTC smartphone is de U11, die je kunt ‘knijpen’ om apps te openen. Foto: HTC

Grote gok

Voor Google past deze overname van hardware-talent bij de ‘grote gok’ die het vorig jaar aangekondigde: om een hardwaremaker te worden, net zoals Apple dat bijvoorbeeld is. Deze Made by Google-strategie lijkt op die van Microsoft, dat een eigen Surface hardwarelijn optuigde. Het oude ontwikkelmodel - computerfabrikanten die later software toevoegen - is niet meer zo geschikt voor veeleisende toepassingen als augmented reality. Daarvoor moeten alle lagen van de computer (in dit geval de telefoon) intensief met elkaar samenwerken.
Daarnaast wil Google meer controle over updates van Android-telefoons - tot nu toe een zwakke plek in het besturingssysteem. De nieuwe Android-versie geeft fabrikanten daarvoor meer opties, maar in de praktijk is een groot deel van alle Android-gebruikers online met verouderde software.

Google heeft nog een belang om HTC niet in zijn geheel over te nemen, maar als een externe partner te presenteren.
Een volledige eigen smartphone-tak zet de relatie met andere telefoonfabrikanten, met name Samsung, onder druk. Die willen niet dat Google zijn eigen producten voortrekt.
Android-baas Hirsohi Lockheimer zei in een eerder gesprek met NRC dat de Pixel-teams niet voorgetrokken worden.
Op 4 oktober, zo is de verwachting, zal Google de nieuwe Pixel-telefoons introduceren. Het standaard model is gebouwd door HTC, de grotere versie komt waarschijnlijk uit de fabrieken van LG.

Meer Google-hardware

Naast eigen telefoons maakt Google ook zelf een slimme speaker (de Google Home) en bouwt zusterbedrijf Nest slimme thermostaten en bewakingscamera’s. Daarnaast produceerde Google een eigen laptops en tablets. In het verleden had Google ook een eigen Nexus-lijn voor smartphones. Die is inmiddels vervangen door de Pixel.
Niet alles werd een succes. Google ontwierp een Nexus Q speaker waarvan de productie werd gestopt voordat het apparaat in de winkel lag. Opzienbarender was Google Glass, de computerbril die in 2012 de wereld leek te veroveren maar met zijn verborgen camera niet geschikt bleek voor de openbare ruimte, laat staan voor een groot publiek. Google bracht deze zomer wel een tweede versie uit, gericht op zakelijk gebruik: Glass Enterprise Edition.