Recensie

Victoria geselt racisme en islamofobie

Kostuumdrama

De missie van regisseur Stephen Frears in ‘Victoria & Abdul’ is helder: Victoria opvoeren als gesel van Brits snobisme, racisme en islamofobie. Die opzet werkt maar matig.

Judi Dench als koningin Victoria en Ali Fazal als Abdul Karim, haar ‘mushi’ (leraar) die niet van haar zijde week.

Judi Dench kruipt in Victoria & Abdul na twintig jaar opnieuw in de hoepelrok van de 19de-eeuwse Britse koningin Victoria. Met groot plezier, zei ze vorige week in Venetië: met de film Mrs Brown kwam haar kwakkelende filmcarrière in 1997 goed op gang.

In Victoria & Abdul klinken echo’s van Mrs Brown. Werd de toen 62-jarige Dench als depressieve weduwe Victoria gerevitaliseerd door haar Schotse knecht John Brown, vier jaar na diens dood vindt de nu 82-jarige Dench een waardig opvolger in Abdul Karim, een Indiase moslim die vanaf 1887 tot 1901 als Victoria’s ‘munshi’ (leraar) niet van haar zijde week. Zijn invloed riep grote weerstand op bij het hof.

De missie van regisseur Stephen Frears in Victoria & Abdul is helder: Victoria opvoeren als gesel van Brits snobisme, racisme en islamofobie. Dat die opzet maar matig werkt, ligt niet aan Dench, die Victoria’s honger naar intimiteit weer prima aanboort. We ontmoeten haar nurks schrokkend aan een galadiner, tot ze in de vochtige bruine ogen van Abdul Karim verzinkt. Als haar ideale zoon wekt hij de jaloezie van haar echte zoon en troonopvolger, de corpulente feestneus Edward VII.

Helaas komt Abdul (Ali Fazal) minder uit de verf: hij is een wijze mooiboy die slechts op aarde lijkt te zijn om Victoria’s emotionele vacuüm te vullen. Wat meer opportunisme, manipulatie en intrige van zijn kant hadden Abdul wat substantie gegeven. Frears beperkt dat tot subtiele hints, vermoedelijk omdat hij zijn hoofdthema – Victoria & Abul versus Brits snobisme en paleisintriges – niet wilde vertroebelen. Maar dat maakt de psychodynamiek van dit kostuumdrama karikaturaal en saai.