Politie doet nog te weinig tegen corruptie

De screening bij de politie is nog altijd niet op orde, zo concludeert het ministerie van Veiligheid en Justitie.

Uit het rapport blijkt dat er over de afgelopen vijf jaar 256 signalen zijn geweest van ernstige schendingen in relatie tot georganiseerde criminaliteit. Koen van Weel/ ANP

Bij de screening van politiemedewerkers “valt veel te verbeteren”, zo luidt één van de conclusies van het onderzoekscentrum van het ministerie van Veiligheid en Justitie (WODC). Het centrum deed onderzoek naar integriteitsschendingen binnen de politie, douane, marechaussee en de fiscale inlichtingen- en opsporingsdienst FIOD. Aanleiding voor het onderzoek - over de jaren 2012 tot en met 2016 - was de zaak rond politiemol Mark M.

Uit het rapport blijkt dat er over de afgelopen vijf jaar 256 signalen zijn geweest van ernstige integriteitsschendingen, die te maken hadden met georganiseerde criminaliteit. Daarbinnen zijn tachtig zaken ontdekt waarin politiemedewerkers en andere ordehandhavers zich hebben ingelaten met criminele organisaties. In de helft van de gevallen ging het om politiemensen.

Uit het onderzoek blijkt dat juist deze medewerkers onderworpen worden aan de laagste vorm van screening. Dat deze groep zich vaker inlaat met criminele organisaties komt volgens het onderzoekscentrum door het grote aantal medewerkers bij de politie in vergelijking met de andere handhavingsorganisaties. Ook zijn politiemedewerkers vaker op straat en dus in de directe nabijheid van criminelen:

“Die omstandigheden maken de kans groter dat criminelen proberen juist hen voor hun karretje te spannen.”

Migrantenachtergrond

In zestien van de veertig corruptiezaken bij de politie waren agenten met een migrantenachtergrond betrokken. Dat is relatief veel, omdat naar schatting maar één op de tien agenten een niet-westerse achtergrond heeft. De kans is volgens de onderzoekers groter dat zij iemand kennen uit het criminele milieu, “gezien de relatief grote betrokkenheid vanuit sommige etnische groepen bij (georganiseerde) criminaliteit”.

Verder lijkt het er volgens de onderzoekers op dat de douane serieuzer werk lijkt te maken van het aanpakken van corruptie dan de politie. Dat zou onder meer komen door een paar grote corruptiezaken in de Rotterdamse haven. Binnen de douane worden dergelijke zaken uitvoerig besproken en gedeeld met medewerkers. Binnen de politie heerst volgens de onderzoekers juist een gesloten cultuur.