Cultuur

Interview

Interview

Foto Anke Meijer

Dreamer: ‘Ik wil niet opnieuw de schaduw in’

Interview

Jung Rae Jang is een van de 800.000 zogeheten ‘Dreamers’, in de VS opgegroeide migranten die vrezen het land uitgezet te worden nu het Congres moet beslissen over hun lot. „Gebeurt dit echt?”

De wetenschap dat het land dat je thuis is, dit morgen misschien niet meer zal zijn.

Jung Rae Jang kan zich nog goed voor de geest halen hoe het voelde om een immigrant zonder papieren te zijn in de VS. Constant gespannen. Het is een gemoedstoestand waarvan hij dacht definitief afscheid te hebben genomen sinds de invoering van het Deferred Action for Childhood Arrivals-programma (DACA) in 2012. Tot minister van Justitie Jeff Sessions vorige week dinsdag aankondigde dat het programma over zes maanden gestopt wordt.

Jang, een Koreaanse Amerikaan, keek de persconferentie thuis. Hij was in shock, vertelt hij in een Koreaanse bakkerij in de wijk Flushing in New York. „Gebeurt dit echt?” Hij voelt zich verdoofd en geïrriteerd tegelijkertijd. „Jeff Sessions irriteert me sowieso.”

Zijn joviale inborst heeft het, voor nu, even gewonnen van de onzekerheid. Jang, zevenentwintig, is een van de bijna 800.000 jonge immigranten die sinds de invoering van het DACA programma in Amerika kunnen werken, studeren en een rijbewijs halen. „Al heb ik dat laatste nog steeds niet gedaan”, lacht hij. „Het was het enige dat ik wilde toen ik zestien was en nog in Georgia woonde. Maar waar zou ik hier in New York mijn auto moeten parkeren?”

Nieuwe toekomst

Jang is vijftien als hij met zijn moeder vanuit Zuid-Korea naar Amerika komt waar zij gaat trouwen met een man waarmee ze al twee jaar contact heeft. Ze hebben alles achtergelaten en gaan een nieuwe toekomst opbouwen in Maryland. Jang: „Ze wist dat de mogelijkheden hier beter zijn. Ze heeft me nooit gepushed om hoge cijfers te halen op school, maar ze wilde wel dat ik zoveel mogelijk zou bereiken. Daarom kwamen we hierheen.” Maar eenmaal in de VS is het huwelijk snel van de baan – „zoals dat soms gaat met huwelijken” – en staan Jang en zijn moeder er alleen voor. Zijn studentenvisum en haar toeristenvisum verlopen. Toch blijven ze.

Ze verhuizen naar Georgia waar zijn moeder een baan in een sushirestaurant vindt en Jang naar de middelbare school gaat. Jangs grootste angst in die tijd is dat zijn moeder niet thuiskomt van haar werk omdat ze is opgepakt tijdens een inval van immigratiedienst ICE. „Er gingen de wildste geruchten over mensen die werden gedeporteerd.”

Jung Rae Jang is een van de 800.000 zogeheten ‘Dreamers’.Foto Anke Meijer

Als Jang – een bovengemiddelde student - zich net als zijn klasgenoten wil aanmelden voor een vervolgstudie, ontdekt hij dat de publieke universiteiten in de staat Georgia geen illegale immigranten toelaten. Jang: „Het is behoorlijk demotiverend om je te realiseren dat je opleiding stopt na de middelbare school, hoe hard je ook werkt.” Al zegt hij zich er altijd van bewust te zijn dat hij ook geluk heeft:

„Ik weet hoe ik ervoor sta. Er zijn DACA-ontvangers die twee jaar waren toen ze hierheen kwamen. Zij weten niet dat ze geen documenten hebben, tot ze hun rijbewijs willen halen of een vervolgstudie uitkiezen. Ik weet van vrienden hoe hard deze wetenschap aankomt.”

Jang en zijn moeder verhuizen na zijn middelbare school naar New York waar de Koreaanse gemeenschap groot is zodat zijn moeder makkelijk werk vindt en waar Jang zonder papieren wordt toegelaten op de universiteit. Al zal hij, zelfs in New York, zonder werkvergunning geen baan kunnen zoeken na zijn studie.

Extatisch

Dit laatste verandert als Obama in 2012 een nieuw programma aankondigt voor jonge immigranten zoals Jang. De zogenaamde ‘dreamers’. „Ik was extatisch”, herinnert Jang zich. „Eindelijk! Er gebeurt iets. Ik kan niet zomaar meer worden uitgezet. En ik kan werk zoeken.” Jang meldt zich meteen aan en drie maanden later hoort hij dat zijn aanvraag is goedgekeurd. Zijn werkvergunning volgt. „Het was alsof ik uit de schaduw stapte.”

Zijn eerste baan bij een immigratieadvocaat als receptionist/IT-man/juridisch medewerker brengt hem door het hele land. „Plekken waarvan ik nooit durfde te dromen dat ik er ooit zou komen”, zegt Jang. Vóór DACA was hij bang voor vliegvelden. Wat als hij zou worden opgepakt? Toen hij en zijn moeder van Georgia naar New York verhuisden, verkozen ze de anonimiteit van de 16-urige busreis. Jang: „Ik voelde me echt veilig met DACA in het Obama-tijdperk.”

Wat hem nog het meest dwarszit, is dat de president en de conservatieve media illegale immigranten afschilderen als criminelen. „Zogenaamde ‘bad hombres’”, zegt Jang, verwijzend naar een uitspraak van Trump over Mexicaanse immigranten. „Maar je hebt het over mensen die gewoon een normaal leven proberen te leiden. Mijn moeder verkoopt geen drugs. Ze werkt heel hard in een restaurant om haar familie te ondersteunen.”

Tekst gaat verder onder de grafieken:

Strafblad

Hij wijst erop dat de 800.000 immigranten met een DACA-status niet eens een strafblad mogen hebben. „Ik heb mensen geholpen die geen aanvraag konden indienen, omdat ze op hun zestiende over een metropoortje waren gesprongen. Wij werken, betalen belasting en leggen iedere twee jaar 500 dollar in om onze DACA te verlengen.” Toen hij laatst zijn portemonnee was verloren, kostte het Jang opnieuw 500 dollar om zijn werkvergunning te vervangen. Ter vergelijking, een Amerikaanse staatsburger die zijn paspoort verliest, is 110 dollar kwijt.

Volgend jaar augustus loopt Jangs huidige werkvergunning af. Of hij deze straks kan verlengen, hangt af van de beslissing die het Congres ergens in de komende zes maanden moet nemen over de toekomst van DACA. „Alleen heb ik niet heel veel vertrouwen in het Congres”, zegt Jang. „Ze krijgen vrijwel nooit iets voor elkaar als het om immigratie gaat. Zelfs toen de Senaat en het Huis van de Democraten waren.”

Lees ook de analyse die Maartje Somers eerder over DACA schreef: Trump worstelt met modelmigranten

In President Trump heeft hij nog minder vertrouwen. „Hij speelt politieke spelletjes, maar ten koste van wat? De psychische gezondheid van honderdduizenden mensen? We worden momenteel gegijzeld. Wat als het Congres straks zegt: DACA blijft, maar alleen als er een muur komt, of als er heel veel immigranten worden uitgezet?”

Deze week begint Jang met zijn nieuwe baan in het New Yorkse stadhuis bij de afdeling immigratie. Hij hoopt ooit nog een vervolgopleiding te kunnen doen en het onderwijs in te gaan. En hij zou ook graag op zichzelf wonen.

Mits hij die kansen krijgt. „Ik heb vrienden die zeggen dat ze misschien teruggaan naar waar ze vandaan komen omdat ze de onzekerheid niet meer aankunnen. Ook al is Amerika het enige thuis dat ze kennen”, zegt hij. En hijzelf? „Mijn toekomst is sinds de aankondiging opeens onzeker. Wat als ik straks geen baan meer heb? Dit is mijn thuis, ik heb niks in Korea om naar terug te gaan. Ik wil niet opnieuw de schaduw instappen.”