Groei luchtvaart

Schiphol heeft meer capaciteit nodig

Foto iStock

Vooruitlopend op het bereiken van de ‘capaciteitsgrens’ van 500.000 vliegtuigbewegingen hebben de luchtvaartmaatschappijen die op Schiphol vliegen van zich laten horen.

KLM wil dat de luchtvaartmaatschappijen die vakantiebestemmingen bedienen onder andere naar Lelystad verhuizen. EasyJet wil erkend worden als luchtvaartmaatschappij die een vergelijkbaar pakket aanbiedt als KLM en de maatschappijen die luchtvracht vervoeren voelen dat ze uiteindelijk ‘aan de laatste mem’ mogen hangen.

De aantrekkelijkheid van Schiphol is ongekend groot en zal, gelet op de wereldwijde groei van de luchtvaart, alleen maar groter worden. Er zijn luchthavens in Europa die met jaloezie naar de positie van Schiphol kijken, zoals Brussel en Zürich. Schiphol heeft een luxeprobleem. Het streven naar meer concurrentie in de luchtvaart, een wens van de Europese Unie, kan alleen gehandhaafd worden als de infrastructuur waarop het concurrentiespel zich moet afspelen beschikt over overcapaciteit.

Capaciteitsuitbreiding is dus essentieel voor het scheppen van concurrentiemogelijkheden. Het niet uitbreiden van de capaciteit leidt uiteindelijk tot monopoloïde marktomstandigheden. Schiphol is zo populair dat dit scenario niet ondenkbaar is.

Luchtvaartmaatschappijen die al op Schiphol vliegen willen namelijk niet als eerste weg en nieuwe willen er graag tussen komen. Een verplichte verhuizing kost geld en passagiers. Het is absurd om te eisen dat de luchtvaartmaatschappijen een deel van hun operaties vanuit regionale luchthavens moeten gaan uitvoeren. Dat is onbillijk omdat zij op basis van het uitvoeren van ‘hub and spoke’-netwerken (waarbij passagiers Schiphol gebruiken om over te stappen naar een lange vlucht of andersom) het succes dragen.

Het is een strategisch belang van de Nederlandse economie om de capaciteit van Schiphol op lange termijn te laten groeien: voor de passagiers- én de vrachtmarkt. Het is ook in het belang van de positie van KLM in de strijd met Air France om daarnaar te streven. Op korte termijn is het van belang om de ambities van KLM te steunen als schepper van het systeem van intercontinentale verbindingen ondersteund door een Europees netwerk en daarnaast voldoende ruimte te bieden voor vracht. Dan blijft Nederland aantrekkelijk als locatie voor internationale bedrijvigheid waaronder logistiek.


em. hoogleraar Luchtvaarteconomie