VR-bril moet EHBO aantrekkelijker maken

Het Rode Kruis zette zaterdag voor het eerst virtual reality in voor ehbo-lessen. De organisatie hoopt dat zo meer mensen op straat te hulp te laten schieten.

Het Rode Kruis doet een poging het wereldrecord grootste EHBO-les te verbreken op de Dam. Foto Michel van Bergen/ANP

Tijdens een wereldrecordpoging voor de grootste EHBO-les op de Dam werd zaterdag voor het eerst virtual reality gebruikt om noodsituaties na te bootsen. Honderden mensen leerden wat te doen bij verslikking, een grote wond, of hoe iemand in de stabiele zijligging te leggen. Voordat ze oefenden, bekeken ze een scene over het ongeval in 360-graden met een VR-bril.

Het Rode Kruis hoopt met virtual reality de cursussen aantrekkelijker te maken. Een ander doel is mensen meer te laten wennen aan noodsituaties. Maandag bleek uit onderzoek in opdracht van het Rode Kruis dat de hulpbereidheid van onbekenden bij ongevallen fors is afgenomen ten opzichte van 2010. Slechts 58 procent van de mensen zou iemand helpen die bewusteloos is, waar dat in 2010 nog twee derde van de mensen was. Bij alle categorieën die werden onderzocht nam de hulpbereidheid af: ook bij verstikking, brandwonden, bloedingen, botbreuken en vergiftiging. Slechts een op de drie mensen gaf bijvoorbeeld aan eerste hulp te willen verlenen bij een vergiftiging.

„Heel zorgelijk”, zegt Eline Nijhof, hoofd EHBO van het Rode Kruis. Ze wijt het aan zelfvertrouwen. „Door kennis stijgt de bereidheid anderen te helpen. Maar slechts 14% overweegt het komende jaar een EHBO-cursus te volgen.”

In de cursussen wordt gewerkt met een acteur, die bijvoorbeeld onverwacht binnen komt strompelen met een geschminkte open wond. „Sommige mensen trekken in eerste instantie wit weg, maar dan zie je ze beseffen dat ze moeten handelen”, zegt Nijhof.

Virtual reality moet helpen die schroom te verminderen. „Het is toch anders dan een cursuslokaal. Je staat voor je gevoel midden op straat”, zegt Nijhof. „VR laat je het gevoel proeven van: oh er zakt iemand in elkaar, wat doet dat met je?” Het Rode Kruis heeft nu drie scenes opgenomen, maar breidt het aantal video’s de komende maanden uit.

Doffe klap

Annemarie de Wit, deelneemster op de Dam, kent die twijfel om te hulp te schieten. Ze hoorde jaren geleden vanuit haar huis in Zeeland een harde doffe klap. Het bleek een brommerbestuurder die op een bestelauto was gebotst, zonder helm. Zijn nek leek naar achteren geklapt, zijn ogen weggedraaid. De Wit voelde zich bevriezen. Straks doe ik iets verkeerd en maak ik het erger, dacht ze. Gelukkig bleek er een ambulancemedewerker in de buurt. Later kwam er een traumahelikopter. De jongen overleefde. De Wit heeft inmiddels twee EHBO-cursussen gedaan.

Theo Bakker doet zijn VR-bril af. Het was maar een korte scene, maar hij is wel onder de indruk. „Zo heeft het meer impact dan in een gewone video. De bewusteloze vrouw lag recht voor mijn neus.”

Bakker werkt op evenementen als vrijwillige EBHO’er voor het Rode Kruis. Hij maakte ooit mee tijdens een bloemencorso bij Noordwijk dat er een oudere man in elkaar stortte. Met andere vrijwilligers ging hij reanimeren, ze wisselden elkaar om de twee minuten af. Na twaalf minuten was er eindelijk een ambulance. Hoe het afliep met de meneer, weet hij niet.

Hij stoort zich aan de lage hulpbereidheid die hij ziet op evenementen. „Mensen zetten in eerste instantie een stap achteruit om te zien of de ander iets gaan doen. Hele groepen mensen blijven staan kijken.”