Gezocht: meer gemeenteraadsleden uit het bedrijfsleven

Rotterdam

Raadslid zijn vindt niet iedereen even aantrekkelijk. Burgemeester Aboutaleb schakelt bedrijven in om de lokale politiek te versterken.

De boodschap is duidelijk: de Rotterdamse gemeenteraad moet meer mensen uit het bedrijfsleven trekken. Gemeente, bedrijven en het ministerie van Binnenlandse Zaken tekenden maandag een intentieverklaring tijdens een feestelijk minisymposium.

Het initiatief van burgemeester Ahmed Aboutaleb en raadsgriffier Han van Midden moest niet als kritiek op de huidige raad worden opgevat, zei Aboutaleb. Maar het is wel de vraag of het raadslidmaatschap van een stad als Rotterdam nog een nevenfunctie is, volgens de burgemeester. De raad beslist als hoogste orgaan van de gemeente regelmatig over vele miljoenen euro’s, of megaprojecten als Feyenoord City. De gemeente heeft er met de decentralisatie in 2015 bovendien veel taken bij gekregen en dat worden er vermoedelijk alleen maar meer.

„De stad heeft behoefte aan sterke lokale politieke besluitvorming, die efficiënt is en pragmatisch”, zei topman Job Dura van bouwer Dura Vermeer, die tekende namens ondernemersorganisatie De Club Rotterdam.

Meerdere raadsleden uitten vooraf de kritiek dat het bedrijfsleven zo de politiek zou beïnvloeden. Aboutaleb weersprak dat. „Er zitten ook onderwijzers in de raad, dan zeggen we ook niet dat de onderwijslobby in de raad zit.” Het gaat erom het aanzien van de lokale politiek te verbeteren, en obstakels weg te nemen, zei hij. „Het is aan politieke partijen zelf om hun lijsten op te stellen.”

Belastend

Het raadslidmaatschap is te belastend geworden naast een volwaardige baan, volgens burgemeester en griffier. Leden zijn er meer tijd aan kwijt dan de twee dagen per week die ervoor staan, zeker als ze in commissies zitten of fractievoorzitter zijn. Raadslid zijn is ook belastend in andere opzichten; leden spreken zich uit en worden publieke figuren met alles wat daarbij hoort. Zeker een kwart van de raadsleden in Nederland wordt weleens bedreigd, zegt John Bijl, die met zijn Periklesinstituut gemeenteraden begeleidt.

Geld is ook een punt. Raadsleden hebben later vaak moeite werk te vinden – zeker als ze van een partij zijn op de politieke vleugels. Pensioenopbouw en arbeidsongeschiktheidsverzekeringen kunnen ook een probleem vormen. Het gevolg is dat in raden relatief veel gepensioneerden, ambtenaren en zzp’ers zitten.

De lokale politiek is dus niet altijd aantrekkelijk. In kleinere gemeenten hebben fracties soms moeite de lijsten voor de verkiezingen van 2018 vol te krijgen, zegt voorzitter Mark den Boer van de Nederlandse vereniging voor raadsleden Raadslid.nu.

De gemeente kan ook zonder hulp van het bedrijfsleven al twee concrete dingen doen, zei Van Midden. Raadsleden die extra dingen doen, zoals zitting nemen in een enquêtecommissie, kunnen een hogere vergoeding krijgen. Ook kunnen vertrekkers worden geholpen bij werk vinden. Het wachtgeld voor gemeenteraadsleden is door dit kabinet afgeschaft.

De werkgevers gaan nu nadenken over maatregelen om na de verkiezingen mee te experimenteren, zoals een terugkeergarantie bij bedrijven, doorlopende pensioenopbouw, en mogelijk doorbetaling van loon.