Albumoverzicht: Queens of the Stone Age wordt scheller op Villains

De muziekrecensenten van NRC beoordelen de nieuwe albums van deze week, met onder andere Queens of the Stone Age, LCD Soundsystem en het Huelgas Ensemble.

  • ●●●●

    Mogwai: Every Country’s Son

    Every Country's Son Rock: De term ‘postrock’ lijkt met in strijd met zichzelf: kan iets dat na de rock komt nog wel gebruik maken van elementen uit diezelfde rockmuziek? Mogwai uit Glasgow maakt gebruik van gitaren, bas en drums om nieuwe lagen toe te voegen aan het rockgenre. Hun soundtrack bij de film Atomic, live gespeeld tijdens het Holland Festival van 2016, was een voorlopig hoogtepunt in de beheerste manier waarop Mogwai drama kan wringen uit abstracte geluidssculpturen met een weidse spanningsboog.
    Hun tiende album Every Country’s Sun bouwt daarop voort met overwegend instrumentale stukken die deel uitmaken van een groter geheel. Terugkerend producer David Fridman was voor het eerst bij de band betrokken op Come On Die Young uit 1999 en stroomlijnt hun geluid tot vloeiende soundscapes waarin elektronica en zompige beats prominenter zijn geworden. ‘Party in the Dark’ springt eruit als een voor Mogwai ongebruikelijk zangnummer met een zeker meezinggehalte, ondanks de sombere strekking. Jan Vollaard

  • ●●●●●

    Oh Sees: Orc

    Orc Pop: Als er na een gemene roffel meteen kortsluiting van knetterende gitaarsnaren klinkt, gevolgd door een stationair zoemende baslijn waarover een stripfigurenstem eerst kinderlijke aftelversjes murmelt en dan een ijselijke gil geeft terwijl er een gitaarversterker met de reverb-knop op 11 vanuit een echoput begint te brullen, kan het moeilijk anders: dit moet de nieuwe plaat van Thee Oh Sees zijn.

    Het is de zoveelste, nummer negentien zelfs. John Dwyer, het hyperactieve boegbeeld van de band (afgeknipte spijkerbroek, streepjesshirt, gitaar op kinhoogte, tong uit de mond) kan nu eenmaal niet stilzitten.

    Heel veel is er op Orc niet veranderd. ‘The Static God’ en ‘Nite Expo’ zijn gewoon weer de vertrouwde, razende garagerockklassiekers. Oké, het voorvoegsel ‘Thee’ is uit de bandnaam geschrapt en dankzij een extra drummer echoot de ritmesectie nu even fijn als de gitaar. Maar belangrijker: Dwyer durft vaker gas terug te nemen en laat Oh Sees behalve stuiteren ook grooven. Het ronkende Deep Purple-orgel maakt van ‘Cadaver Dog’ een heerlijk slepende trip en in het lome en spacy outro van ‘Keys’ tot ‘the Castle’ mag zelfs een batterij violen meestrijken.

    Eind goed, al goed? Nou nee, want Orc telt te weinig liedjes. Drie instrumentale oefenhok-jams (inclusief snerpende tandartsboor en vier minuten durende anti-drumsolo) kunnen dat niet verbloemen. Frank Provoost

  • ●●●●

    LCD Soundsystem: American Dream

    American Dream Pop: James Murphy kondigde onlangs aan dat LCD Soundsystem altijd blijft bestaan. In 2010 hief hij de band eens op en begon in 2016 toch weer opnieuw. Afscheid neem je maar één keer, vindt Murphy. Vandaar de belofte.

    Dat is goed nieuws, blijkt uit het nieuwe vierde album, met de omineuze titel American Dream, waarop alle kwaliteiten van eerdere albums krachtiger terugkeren. Geen track is onder de vijf minuten, sommige zijn boven de negen. Het amalgaam van dance en een gruizig doem-gevoel werd uitbundig uitgewerkt, elk nummer ontrolt zich organisch klepperend - met Murphy’s aangenaam ruwe bootwerkersstem zich krullend om de wervelende discobeats.

    Ieder nummer is een statement van ritme, doorkliefd door schelle gitaarloopjes of jubelende koorzang. als in Afrikaanse high life-muziek. Alles versmelt, deint en pulseert. Zo biedt LCD het beste van twee werelden: onstuitbaar ronkende dansbeats, en het gevaarlijk zweem van een onaangepaste voorman met dito teksten. Hester Carvalho

  • ●●●●

    Huelgas Ensemble o.l.v. Paul van Nevel: The Ear of the Huguenots

    The Ear of the Huguenots Klassiek: Muziek zet woorden van geloof kracht bij, maar kent ook een verleidelijke kant, waar de kerk door de eeuwen heen moeilijk raad mee weet. Nooit bezingen de geestelijken vanaf de kansel het Bijbelboek Hooglied, dat dicht over de fysieke verlangens tussen man en vrouw. Ook hervormer Johan Calvijn probeerde de kerkmuziek aan kuisheid te onderwerpen.

    Die tweeslachtigheid komt helder naar voren bij het Huelgas Ensemble, op een album met componisten uit de hoogtijdagen van de Franse hugenoten, van wie zovelen door katholieken werden uitgemoord in de Bartholomeusnacht van 1572, Deze bloedbruiloft werd de inleiding tot zo’n dertig jaar burgeroorlog.

    Tegenover de geestelijke en wereldlijke liederen van de hugenoten staat de muziek die het Vaticaan liet componeren over het ‘goede nieuws’ van het bloedbad. Triomfalisme botst op de eenvoud van calvinistische psalmen, maar ook op hugenotengezangen die zwanger van sensualiteit zijn. Het Huelgas Ensemble weeft van die noten een prachtig klankkleed, dat het verleden tot leven roept. Joost Galema

  • ●●●●

    Queens of the Stone Age: Villains

    Villains Rock: De Amerikaanse rockband Queens of the Stone Age maakte het nieuwe, zevende album met medewerking van Mark Ronson. Ronson staat bekend als de producer die soul bracht naar Amy Winehouse en funk naar Bruno Mars. Wat zou hij aan QOTSA toevoegen?

    Op hun vorige albums speelden Josh Homme en zijn muzikanten stoere nummers, waarbij Homme’s lieflijke falset zich uitstrekte over een zwaar rommelend fundament. Op Villains blijkt de stijl van de nummers nauwelijks anders, het zijn nog steeds deinende rocksongs met onverwachte wendingen. Opvallend is wel het nieuwe geluid: dat is hoger en scheller, dankzij de vele staccato gespeelde gitaarriffs. Daardoor sluipt er toch een funky element in de muziek, maar dat klinkt goed gedoseerd en organisch. Zo vindt QOTSA soepel het midden tussen dreigend en vrolijk. Sommigen zullen het lage gerommel missen. Voor hen is er de verrassing van diep brommende blazers in ‘Un-Reborn Again’ en het prachtig uitgesponnen ‘Fortress’. Hester Carvalho

  • ●●●●●

    The War on Drugs: A Deeper Understanding

    A Deeper Understanding Pop: Het was de vuurpijl boven alle jaarlijstjes van 2014, het superalbum Lost in the Dream van de Amerikaanse indierockband The War on Drugs. Met zijn beheerst uitgesponnen, melodieus meanderende liedjes vond de plaat in minder dan geen tijd zijn weg naar een groot publiek.

    Opvolger A Deeper Understanding trekt de muzikale lijn op onnadrukkelijke wijze door: tekstueel langs tergende eenzaamheid naar een poëtisch herpakken. Muziekinhoudelijk is dit een album dat lichtjes rimpelt aan de oppervlakte, maar in de vele, diepere lagen onder de zeespiegel krachtig woelt en beweegt zonder zich iets aan te trekken van de wereld erboven. Het is mooi, maar het voelt halverwege de lange, in perfectie geschaafde luisterliedjes als een bekende formule. Opgewonden en bij herhaling wordt weer gerefereerd aan Bruce Springsteen, maar het is vooral de kalm-kabbelende Americana die de spanning toch tempert. Amanda Kuyper