Advocaat lijdt mee met Oranje

WK-kwalificatie

Het Nederlands elftal werd vernederd door Frankrijk (4-0). Maar Bulgarije won van Zweden. WK-kwalificatie is ver weg, maar nog mogelijk.

Bondscoach Dick Advocaat in het Stade de France vlakbij Parijs. Hij schreef de oude garde niet af, maar dat leek op een noodgreep. Foto Vincent Jannink/ANP

In een stadion dat toepasselijk genoeg de vorm van een ufo had, moest Dick Advocaat een prestatie leveren die bijna buitenaardse krachten vereiste. Dat Oranje met 4-0 verloor was dus even logisch als pijnlijk. En toch maakt de ploeg nog steeds kans op plaatsing voor het WK, dankzij verlies van Zweden in Sofia.

Lees ook het wedstrijdverslag: Oranje bevestigt diepe crisis in Parijs

Al vanaf het prille begin oogde de bondscoach als een bezorgd man, toen hij binnen een minuut opstond om negentig minuten lang onophoudelijk met aanwijzingen te strooien. Beetje inzakken, gebaarde hij naar Sneijder. Naar binnen knijpen, sommeerde hij richting Georginio Wijnaldum. Laat je zakken, tegen Stefan de Vrij. Kleine gebaartjes, die alleen aankwamen als er oogcontact was tussen hem en de betreffende speler. Elk gesproken woord werd overstemd door bijna negentigduizend Fransen die zich laafden aan hun wervelende Les Bleus.

Advocaat, zijn kale kruin glimmend in het stadionlicht, oogde langs de lijn als de Kleine Generaal die hij altijd is, maar dan zonder macht. Zijn troepen werden overlopen, zoals hij dat vermoedelijk ook had verwacht.

Zijn troepen werden overlopen, zoals hij dat vermoedelijk ook had verwacht.

Zal hij na de 4-0 spijt hebben dat hij de klus heeft aanvaard? Vast niet. Want Advocaat is een man die altijd zijn verantwoordelijkheid neemt voor wat hij doet, naar eer en geweten. Hij probeerde het landsbelang te dienen in een tijd dat Oranje opnieuw een groot toernooi lijkt te gaan missen. Moedig, ja.

Aura van onaantastbaarheid

Veel onwaarschijnlijker was het dat hij degene werd die de scherven na Danny Blind moest oprapen. Hij was al twee keer bondscoach geweest en een nieuwe aanstelling zou suggereren dat de KNVB conservatief opereerde terwijl andere landen juist vernieuwen. Progressieve geesten meenden dat de bond meteen een bondscoach voor de lange termijn had moeten aanstellen, een bouwer, maar Hans van Breukelen kwam uit bij Advocaat. En ergens was dat ook logisch.

Misschien wel vanwege dat aura van onaantastbaarheid dat Advocaat met zich meedraagt. Wie maakt hem nog wat? Zoals hij eerder als adviseur een verdwaalde Giovanni van Bronckhorst weer op het goede spoor bracht, zo moest hij nu rust brengen in het dolende Oranje.

Zeker nu, na de nederlaag tegen Frankrijk, wankelt het Nederlandse voetbal als een stuurloos schip. Dodelijk voor trainers in de top, maar de 69-jarige Advocaat lijkt bestand tegen de krassen en deuken die met dit ambt gepaard gaan. Langetermijndenken? Zoals zijn zaakwaarnemer Rob Jansen onlangs nog benadrukte: het is wedstrijd, klaar, volgende wedstrijd, klaar, volgende wedstrijd, klaar.

Bondscoach Dick Advocaat reageert tijdens de WK-kwalificatiewedstrijd Frankrijk tegen Nederland in het Stade de France nabij Parijs.
Foto Vincent Jannink/ANP
Foto Vincent Jannink/ANP
2017-08-31 21:45:08 SAINT-DENIS - Bondscoach Dick Advocaat reageert tijdens de WK-kwalificatiewedstrijd Frankrijk tegen Nederland in het Stade de France nabij Parijs. ANP VINCENT JANNINK
Bondscoach Dick Advocaat reageert tijdens de WK-kwalificatiewedstrijd Frankrijk tegen Nederland in het Stade de France nabij Parijs.
Foto’s Vincent Jannink/ANP

Hij zal zich hebben opgevreten

Of hij die overlevingsmissie ook leuk vindt, is een ander verhaal. In Parijs zal hij zich hebben opgevreten. De genialiteit van Antoine Griezmann, de snelheid van Kingsley Coman, het onbegrensde loopvermogen van N’golo Kante, de oerkracht van Paul Pogba: wat kon hij ertegen doen? Niets, eigenlijk. Aan de zijlijn zal Advocaat machteloos hebben beseft dat de zondvloed onafwendbaar was.

Door Robin van Persie na anderhalf jaar afwezigheid als een verloren zoon in de armen te sluiten, leek Advocaat juist een statement te willen maken.

Na een kwartier glipte Griezmann door de defensie, op weg naar de 1-0. Zo makkelijk en vlug, dat middenvelder Wijnaldum amper zal hebben doorgehad dat hij stond te slapen op het moment dat hij had kunnen ingrijpen. De 1-0 van Frankrijk maakte dat het WK gevoelsmatig onbereikbaar was.

Opvallend was dat Advocaat ervoor had gekozen om niet Joël Veltman maar de pas negentienjarige Timothy Fosu-Mensah op te stellen. Hij is eerder een voorstander van routine in de ploeg. Door Robin van Persie na anderhalf jaar afwezigheid als een verloren zoon in de armen te sluiten, leek Advocaat juist een statement te willen maken. Schrijf de oude garde nooit af. Hij is er zelf immers lid van.

Arjen Robben na de 4-0 verloren WK-kwalificatiewedstrijd Frankrijk tegen Nederland in het Stade de France nabij Parijs.
Foto Vincent Jannink/ANP
Quincy Promes en Tonny Trindade de Vilhena na de 4-0 verloren WK-kwalificatiewedstrijd Frankrijk tegen Nederland in het Stade de France nabij Parijs.
Foto Vincent Jannink/ANP
Foto’s Vincent Jannink/ANP

Was het een noodgreep?

Veltman, die als speler van Ajax de enige eredivisiekracht in de basisopstelling leek te worden, werd woensdag weggetikt in de afsluitende trainingspartij. Met Fosu-Mensah in de ploeg, speler van Crystal Palace, moest Advocaat echter hopen dat het lot van Danny Blind hem bespaard bleef. Blind stelde in Bulgarije Matthijs de Ligt op en betaalde daarvoor een hoge prijs.

Aan Fosu-Mensah lag het niet in Parijs. Het was simpelweg het te grote kwaliteitsverschil dat ertoe leidde dat Advocaat zijn ploeg niet één keer fatsoenlijk op doel zag schieten. De man die in Sunderland tot Lucky Dick werd omgedoopt, moest hopen op een onverwachte bevlieging. Dan maar wisselen. Het was tijd voor de vedette, Van Persie.

Die hoop was vergeefs. In de punt van de aanval leed Robin van Persie net zo erg als Advocaat in de dug-out. In plaats van 1-1 werd het 4-0. Het is dat Zweden in Bulgarije verloor. Daardoor kan Advocaat nog een wederopstanding teweegbrengen.