Recensie

Hofdans waar Calvijn van gruwelde

Ook op het Festival Oude Muziek: springerige dans uit de tijd van de Reformatie.

Foto Anna van Kooij

Harmonie en evenwicht in het rijk dankzij hofspektakels vol muziek, zang en dans. Dat was een van de gedachten achter de ‘magnificences’ die François I (1494-1547) organiseerde voor en met zijn edellieden.

Wás het maar zo simpel, is de gedachte die onvermijdelijk opkomt bij het kijken naar het vredige, vriendelijke en vrolijke samenzijn van zangers, dansers en musici in Magnificences à la cour de François I. Het dansconcert van de Franse renaissanceformatie Doulce Mémoire onder leiding van Denis Raisin Dadre is onderdeel van het Festival Oude Muziek in Utrecht, dat dit jaar focust op de zestiende eeuw met zijn reformaties. Ook die van Calvijn dus, die er onder andere voor heeft gezorgd dat de danskunst lang in een kwade reuk heeft gestaan.

Subtiele sprongetjes

Niet bij François I. Hij was zelf een verwoed danser en zijn magnificences zijn de voorloper van de exuberante hofballetten van zijn schoondochter Catharina de Medici. In de choreografieën is dan ook de rudimentaire basis de latere academische dans herkenbaar, met alle passen en bewegingen in het klein (maar daarom niet per se makkelijker): een lichte uitdraai van de benen, de subtiele, lage sprongetjes van de basse danse, de eenvoudige geometrische patronen die symbool stonden voor de ‘dans’ van de hemellichamen.

Hoofs geminnekoos

Tarotkaarten bepalen de volgorde van de scènes. Branles, allemandes, pavanes, gaillardes en prachtige liederen van bekende renaissancecomponisten als Tylman Susato, Clément Janequin en Claudin de Sermisy begeleiden hofdans, krijgsdans, boerenfeest en natuurlijk veel hoofs geminnekoos.

De dansen, die deels zijn gebaseerd op oorspronkelijk bronmateriaal, zouden met een iets avontuurlijker regie spannender kunnen zijn. Nu stelen toch vooral de musici en de twee zangers (sopraan Véronique Bourin en tenor Hugues Primard) de show. Met name de instrumentale composities voor fluiten, schalmeien en/of dulcianen (voorlopers van de moderne fagot) in diverse consorten zijn prachtig. Met uiteraard hier en daar een authentiek zwevende toon.