Dick Advocaat kan jaloers zijn op Deschamps

WK-kwalificatie

Nederland vecht tegen Frankrijk voor een laatste kans op WK-plaatsing. Verlies kan fataal zijn, een zege verandert het perspectief volledig.

Olivier Giroux (links) en Antoine Griezmann (rechts)bij de training. Foto Franck Fife/AFP

Het moet gezegd, zijn presentatie bij FC Barcelona verliep knulliger dan zijn megatransfer had doen vermoeden. Ousmane Dembéle, tot voor kort een attractieve vleugelaanvaller in de Bundesliga, slaagde er nauwelijks in om de bal enkele malen hoog te houden, laat staan dat de Fransman trucs vertoonde die in één oogopslag duidelijk maakten waarom Barcelona een clubrecord vestigde met de circa 105 miljoen euro die het aan zijn oude club Borussia Dortmund betaalde.

En toch, zijn stuntelige entree ten spijt, zegt het veel dat de recordaankoop van Barcelona ontbreekt bij het WK-kwalificatieduel tussen Frankrijk en Nederland, donderdagavond in Parijs. Zeker omdat Dembéle niet de enige is. Om uiteenlopende redenen – van te weinig speelminuten tot de nasleep van een affaire met de vrouw van een medespeler – werden meerdere spelers niet geselecteerd die bondscoach Dick Advocaat vermoedelijk meteen zou opstellen als hij over ze kon beschikken, op de plek van Arjen Robben na.

Hoe het elftal van niet-geselecteerden eruit zou zien? Op doel: Benoit Costil (Bordeaux). Achterin: Bacary Sagna (Manchester City), Aymeric Laporte (Athletic Bilbao), Mamadou Sakho (Liverpool), Benjamin Mendy (Manchester City). Middenveld: Tiémoué Bakayoko (Chelsea), Steven N’ Zonzi (Sevilla), Morgan Schneiderlin (Everton). Voorin: Anthony Martial (Manchester United), Karim Benzema (Real Madrid) en Ousmane Dembéle (Barcelona).

Vanavond speelt het Nederlands elftal voor een WK-kwalificatie. In 2014 was Oranje derde van de wereld. Daarna dreef het af. Wie waren verantwoordelijk? Een terugblik op drie verloren voetbaljaren.

Kortom, als dit het schaduwelftal is van het schaduwelftal dat donderdag toekijkt vanaf de reservebank, dan zegt dat veel over de verhoudingen ten opzichte van het Nederlands elftal: die lijken zoek.

Toch benadrukte aanvoerder Robben in het AD dat de Fransen „echt geen drie of vier Messi’s hebben.’’ Waarmee hij zei wat het volk waarschijnlijk wil horen. Een blijk van hoop en optimisme. Volgens hem moeten hij en zijn medespelers geloven in zichzelf en vooral geen angst tonen voor een elftal waarin Paul Pogba, Antoine Griezmann en PSG-target Kylian Mbappé de grote namen zijn.

Bovendien: Frankrijk verloor in juni nog bij Zweden. Weg was de schijn van ongenaakbaarheid. Goed voor Nederland? Ja en nee. Want hoewel die zege aantoonde dat Frankrijk te verslaan is, maakt Zweden dankzij die onverwachte overwinning beduidend meer aanspraak op het WK.

Gaat het in Parijs al mis, dan treedt mogelijk een inktzwart scenario in werking

Terwijl Zweden de koppositie van Frankrijk overnam, lijkt Oranje als nummer drie te moeten hopen op een bijna bovennatuurlijke oprisping in Parijs. Allerhande scenario’s doemen op: van angstbeelden over het tweede eindtoernooi op rij zonder Oranje, tot een geniale bevlieging die ertoe leidt dat het Oranjelegioen straks gewoon richting Kaliningrad, Moskou of Sotsji kan reizen, in het spoor van een elftal dat alle resterende vier duels zal moeten winnen om uitzicht te houden op het WK.

De druk is hoog. Gaat het in Parijs al mis, dan treedt mogelijk een inktzwart scenario in werking, helemaal als Zweden gelijktijdig wint in Bulgarije. Zowel Zweden als Frankrijk heeft dan, met nog drie duels te spelen, zes punten meer dan Oranje. In de laatste speelronde op tien oktober treffen Nederland en Zweden elkaar nog in de Arena, maar als Zweden daarvoor al vier punten heeft verzameld tegen het kwaliteitsarme Luxemburg en Wit-Rusland doet dat onderlinge duel er niet meer toe.

Foto Franck Fife/AFP

Zelfs een gelijkspel in het Stade de France kan de zorgen nauwelijks verminderen als Zweden in Sofia wint. Nog steeds blijft Oranje dan afhankelijk van puntverlies van de concurrenten. Verliest zowel Zweden als Nederland, dan wordt de onderlinge slotwedstrijd in oktober des te interessanter, in de strijd om de tweede plaats. Via die positie zou Nederland zich via de play-offs alsnog voor het WK kunnen plaatsen.

Alles verandert wanneer Oranje zegeviert. Als Nederland bewijst dat het heeft geleerd van de vorige ontmoeting in het Stade France, toen het kwetsbare Oranje zo weinig kans maakte dat toenmalige bondscoach Louis van Gaal inzag dat het anders moest. Na de 2-0 nederlaag werd hij geïnspireerd om de meer defensieve speelstijl in te voeren die op het WK in Brazilië tot de derde plek leidde. Sindsdien heeft tegenhouden meer prioriteit. Aanvallend mist Oranje creativiteit en slagkracht.

Kan Robin van Persie dat veranderen? Wellicht, al lijkt het onwaarschijnlijk dat hij na anderhalf jaar afwezigheid en in deze fase van zijn carrière het geplaagde Oranje bij de hand kan nemen. Daarvoor zit de problematiek te diep. Te weinig kwaliteit, te weinig spelers aan de buitenlandse top. Dick Advocaat zal moeten glimlachen om het feit dat Deschamps een speler als Ousmane Dembéle niet selecteerde omdat de aanvaller te veel bezig was met zijn miljoenentransfer.

In plaats van een luxeprobleem afhandelen moet hij hopen dat hij het geluk aan zijn zijde heeft. Bij een zege zal het perspectief veranderen alsof zijn voorganger Danny Blind nooit bondscoach is geweest. Op doelsaldo zou Nederland de Fransen kunnen voorblijven als het alle drie de resterende duels wint. In deze donkere tijden zou je bijna niet geloven dat de scheidslijn tussen ellende en succes soms dunner is dan het lijkt.