#Doemaargewoon

Vanuit Princeton, New Jersey, schrijft over wat haar opvalt. Vandaag: het bereikbare sprookje van de YouTube-beroemdheid.
Illustratie Eliane Gerrits

Vroeger was beroemd worden een hoop werk. Je moest acht olympische medailles winnen, of een Nobelprijs of een veldslag. Roem vroeg eindeloze uren in de sportschool of de studeerkamer. Het kon zelfs je leven kosten. Daarna moest iemand ook nog een standbeeld van je maken of een plein naar je vernoemen. Dan pas was je beroemd.

Vandaag de dag is dat allemaal niet meer nodig. Al dat geworstel ziet er maar ouderwets uit. Je kunt nu zonder zweet, inspanning of gevaar zomaar beroemd worden, gewoon famous for being famous. Standbeelden of straatnamen zijn vervangen door de virtuele uithangborden van YouTube, Twitter en Instagram. De huidige beroemdheid is geen schrijver of wetenschapper, maar social-media influencer of een on-screen personality. Iemand die het goed doet voor de camera. Goed in wat? Met er goed uitzien.

Mocht vroeger een atleet pas ná alle medailles gaan incasseren door cornflakes aan te prijzen, nu begint en eindigt het beroemd zijn met de commercie. De persoon is het merk en andersom. De moderne persoonlijkheid is totaal verstrengeld met de bedrijven die hun waar proberen te slijten. Ooit was er de sandwich man die tussen twee levensgrote reclameborden rondliep. Nu zit de influencer verpakt tussen digitale boodschappen. Vele grootheden op Instagram zullen u even onbekend zijn als mij. Maar hun miljoenen volgers watertanden van de ‘spontane’ selfies met een nieuwe tas of sportkleding, die zo in het onderbewuste worden ‘geplaatst’. De sterren kunnen honderdduizenden euro’s verdienen voor een enkele foto of tweet.

Dat je zo beroemd en rijk kunt worden, opent carrièreperspectieven. Een klasgenootje van mijn dochter ging van school af, wat hier zomaar kan, om een nieuw leven als YouTube-ster te beginnen. Je kunt haar online vinden in haar slaapkamer voor de spiegel waar ze de nieuwste concealer aanbrengt en aanprijst. Alsof haar perfecte gezichtje ook maar iets te verbergen heeft. Intussen levert haar groeiende spaarpot de nodige jaloezie op bij de vriendinnen.

Maar niet iedereen wordt zomaar een Kardashian, zagen we deze week. Actrice Louise Linton plaatste een foto op Instagram terwijl ze met haar man, de Amerikaanse minister van Financiën, uit een regeringsvliegtuig stapte. Bij de ‘toevallige’ glamourfoto, waarbij ze er effortlessly chic uitziet, zette ze de tags: #rolandmouret pants #tomford sunnies #hermesscarf #valentinorockstudheels. De foto ging de wereld over, maar niet met het bedoelde effect. Het leverde haar hoon op in plaats van roem: ‘Marie-Antoinette van onze tijd’, #deplorable en #distasteful. Misschien wel passend voor een vrouw die haar hond De Beers noemde, naar de diamantair.

Het vraagt handig balanceren op de grens tussen opscheppen en aansmeren. Mensen willen graag in sprookjes geloven, maar het moet wel bereikbaar blijven. De optelsom van de luxeproducten die Linton adverteerde, overstijgt gemakkelijk het jaarinkomen van de gemiddelde Amerikaan.

Het wordt de hoogste tijd dat ik mijzelf ook maar ga omvormen tot een on-page personality. De Achterpagina is een commerciële A-locatie. Dus het is goed te weten dat ik hier zit te schrijven in mijn #hemaonderbroek met een #bicpen en een glaasje #kraanwater #doemaargewoon.

Reacties naar pdejong@ias.edu