Del Toro trakteert Venetië op waterig sprookje

Automatische verversing

Del Toro trakteert Venetië op waterig sprookje

Voor de pers is het hollen en draven, de eerste dagen van het filmfestival van Venetië. De grote, Amerikaanse titels zijn in het begin geprogrammeerd: hun pr-karavaan reist dan door Toronto, waar komende woensdag het filmfestival begint. Heb je een interview met de makers, dan zie je de film vaak ver voor de wereldpremière, onder embargo.

Zo ging dat met The Shape of Water van Guillermo del Toro (Hellboy, Crimson Peak), een mooi, waterig sprookje circa 1960, als een Koude Oorlogs- agentschap een watercreatuur uit de Amazone gevangen houdt en wetenschappelijk martelt. Vivisectie dreigt, tot de stomme schoonmaakster Elisa (Sally Hawkins) een band met krijgt met het creatuur en hem ontvoerd. Haar schofterige baas Strickland -loebas Michael Shannon in een rol waarin je hem het liefst ziet - vermoedt niet geheel ten onrechte dat de KGB er iets mee te maken heeft. Dat 'onzichtbare mensen' als Elisa zoiets verzinnen, komt niet in hem op.

Guillermo del Toro, een wandelende Mexicaanse encyclopedie van mythen, sprookjes en popcultuur, maakte een iets te voorspelbare film om de vergelijking met zijn meesterwerk Pan's Labyrinth te doorstaan. Maar The Shapes of Water heeft onmiskenbare flair en charme en maakt dappere keuzes. In een omkering van de antieke zwartwit horror die hij sampelt - The Creature from the Black Lagoon - is het monster de held en de held het monster. Hoewel: regeringsman Strickland is meer een gefrustreerde streber, opgefokt door onrealistische verwachtingen, intimiderende superieuren en zelfhulpboeken.

Het creatuur is, zo stelde Del Toro gisteren, wellicht een god - al verorbert hij ook een huiskat - die emoties terugkaatst die op hem worden geprojecteerd. Vormloos als water dus. Omdat het monster geloofwaardig moest zijn én sexy genoeg voor liefdesscènes - The Shape of Water is seksueel opvallend expliciet - beweerde Del Toro drie jaar lang op eigen kosten aan een kostuum te hebben gewerkt. En nee, het sprookje van de Kleine Zeemeermin - ook stom - was geen inspiratie.

Del Toro's art direction is zoals altijd fabelachtig: een onderwaterpalet van blauw, groen en amber, een huis vol diep verzadigd art deco - van de heldin- versus jaren vijftig-pastel - van de schurk. En een laboratorium waar Mies van Rohe op de gothische toer gaat.

Geslaagde sf-satire met Matt Damon opent filmfestival in Venetië

Zoveel Oscars als La La Land of Birdman gaat hij niet winnen: daarvoor is hij iets te luchtig. Maar met Downsizing van Alexander Payne heeft het 74ste filmfestival van Venetië opnieuw een verrukkelijke openingsfilm: humoristisch, sensibel en met een opwindend uitgangspunt.

Want wat als we mensen in een magnetron tot een lengte van 13 centimeter kunnen laten krimpen, zoals in The Incredible Shrinking Man? Voor de Noorse geleerde Jorgen Asbjornsen is zijn uitvinding de ultieme milieumaatregel: een dorp lilliputters produceert in vier jaar slechts één vuilniszak afval. Maar in Amerikaanse handen is het tien jaar later eerder een snelweg naar hyperconsumptie: elke sappelaar kan zichzelf pensioneren als micromiljonair in een poppenvilla in Madurodam waar je voor 84 dollar je vrouw onder minidiamanten bedelft. Elke dollar is daar het honderdvoudige waard, tot groeiende rancune van de ‘grote mensen’.

's Werelds oudste filmfestival vangt weer aan - mét Oscarkandidaten

Zes jaar geleden leek het filmfestival van Venetië niet meer belangrijk voor Hollywood: er gingen amper grote films in première, en sterren bleven liever thuis. Maar het festival wist het tij te keren.

Vandaag begint het Oscarseizoen. En wel op het Lido van Venetië, bij de 74ste editie van ’s wereld oudste filmfestival. Venetië is de eerste van de vier herfstfestivals waar Hollywood zijn Oscarkandidaten uitrijdt; de andere zijn Toronto, Telluride en New York.

Zes jaar geleden leek Venetië stilletjes van die Oscaragenda te worden afgevoerd. Voor Hollywood werd de oversteek naar het verlepte Lido te duur nu de kredietcrisis toebeet en de dvd afstierf. En oude dame Venetië kon haar afbladderende strandhotels en lekke festivalhart – het Casinopaleis van Mussolini overstroomde bij de minste regenval – steeds moeilijker weg plamuren.

De karavaan van sterren, producers en publicisten hield het vaker op een rondje Noord-Amerika: New York, het opkomende, intieme Telluride en het grote Toronto, dat met Oscarhits als Slumdog Millionaire, The King’s Speech, Silver Linings Playbook en 12 Years a Slave de ideale filmetalage leek.