NRC-redacteur ontlokt Catalaanse rel door politiechef om Spaans te vragen

Het leek voor een buitenstaander een onschuldige vraag van NRC-redacteur Marcel Haenen. Of de persconferentie niet beter in het Spaans gehouden kon worden, in plaats van in het Catalaans.

Het leek voor een buitenstaander een onschuldige vraag van NRC-redacteur Marcel Haenen. Of de persconferentie niet beter in het Spaans gehouden kon worden, in plaats van in het Catalaans. Dan zou immers vrijwel iedereen in het zaaltje vol internationale, Spaanse en lokale verslaggevers het laatste nieuws over de terreurdaden in Catalonië kunnen volgen. Binnen de immer gespannen relatie tussen ‘Barcelona’ en ‘Madrid’ stuitte Haenens verzoek echter op allerlei gevoeligheden.

De Catalaanse regering wil op 1 oktober een referendum houden over afscheiding van Spanje. „Het gaat om de identiteit van de Catalanen. Die moet worden gerespecteerd.”

De Catalaanse autoriteiten antwoordden aanvankelijk dat ze „altijd persconferenties eerst in het Catalaans en daarna pas in het Spaans” doen. Beide zijn officiële talen in de regio, maar het nationalistische regiobestuur geeft voorrang aan het Catalaans. De persconferentie, maandag op het Catalaanse ‘ministerie’ van Binnenlandse Zaken, werd na een uitvoerig betoog dan ook in het Catalaans voortgezet. De beloofde Spaanse vertaling bleef vooralsnog uit. Regionale journalisten stelden in het Catalaans vragen en kregen daarop antwoord in die taal. Hierna volgde opnieuw een verzoek uit de zaal om Spaans te spreken. Dit werd afgewezen – „Ik antwoord in de taal waarin de vraag is gesteld” – waarop Haenen uit protest opstapte.

„Goed dan, heel goed, tot ziens dan maar”, beet de Catalaanse politiechef Josep Lluis Trapero hem toe, in een mengelmoesje van Catalaans en Spaans. Later volgde nog wel een summiere uitleg in het Spaans en konden ook (inter)nationale media vragen stellen aan majoor Trapero.

Niet snel daarna barstte op internet een enorme discussie los. Vele Catalanen zagen in de vraag een aanval op hun identiteit. Spanjaarden namen het juist voor Haenen op. In de loop van de dag ontstond er een Twitterstormpje, toen er van de sneer van Trapero – Bueno pues, molt bé, pues adiós – een hashtag werd gemaakt. De eerste mokken en T-shirts met de tekst zijn op het web al gesignaleerd.

Trapero’s opmerking naar de buitenlandse verslaggever lijkt zelfs een slogan te gaan worden in de Catalaanse campagne voor het eenzijdig uitgeroepen afscheidingsreferendum, op 1 oktober. De majoor en zijn korps Mossos d’Esquadra zijn na de aanslagen veel geprezen om het snel oprollen van de terreurcel. Dinsdag werd bekend dat een van de gepakte verdachten heeft bekend dat zijn groep grote aanslagen wilde plegen op „monumenten en kerken”.

Eerder schreef Koen Greven over Catalaanse politici die door de regering voor de rechter werden gedaagd vanwege hun strijd voor onafhankelijkheid: Madrid pakt Catalaanse separatisten nu juridisch aan