Column

Als jouw stukje stad populair is bij filmmaatschappijen

Sabeth Snijders

Voor inwoners van Amsterdam is het nieuwe er al af: filmcrews die opnamen maken in hun straat. Is het nog leuk, als je pas je huis in en uit mag als de camera’s uit zijn gezet?

‘Als een filmmaatschappij een locatie huurt, zoals een café, betalen ze daar een forse vergoeding voor. Maar als ze een hele gracht in beslag nemen kost hun dat bijna niets”, vertelt Roland Kupers. Hij is de oprichter van de filmborrels van de Reguliersgracht, een initiatief dat Amsterdammers in zijn straat verzoent met het feit dat hun stukje stad zeer populair is bij filmmaatschappijen.

Amsterdam duikt steeds vaker op in films en tv-series. En dat levert niet alleen spectaculaire actiescènes op zoals in The Hitman’s Bodyguard, waarin filmster Samuel L. Jackson door de Amsterdamse grachten racet in een speedboot en in het centrum van Amsterdam en Den Haag de ene na de andere auto door de lucht vliegt. Het kan ook voor frustraties zorgen bij bewoners, vooral van de meest pittoreske delen van de hoofdstad zoals de Reguliersgracht. Daar streek in de zomer van 2016 iedere maand wel een filmcrew neer, vertelt Kupers. Dat wil zeggen: parkeerplaatsen die worden ingenomen, bootjes die moeten worden verwijderd en bewoners die alleen hun huis in en uit kunnen als de camera’s niet draaien. De crew van The Hitman’s Bodyguard verbleef er meer dan een week.

Bewoner Mascha ten Bruggencate vertelt dat ze afgelopen zomer af en toe het gevoel had in een oorlogszone te wonen: een volle dag luisteren naar het geluid van ratelende machinegeweren of je huis niet zomaar kunnen verlaten omdat je het risico loopt geschept te worden door een stuntman op een motor. Bij de eerste grootschalige filmopnames in hun straat, voor Kidnapping Mr. Heineken (2015), nodigde ze haar vader nog uit om door het raam mee te kijken, vertelt Ten Bruggencate. Ze blijft het stoer vinden, maar tientallen filmopnames later is de pret er een beetje vanaf. Ze kan zich dus niet herinneren of ze Samuel L. Jackson voor haar deur heeft gespot.

Lees ook de recensie van The Hitman’s Bodyguard: Samuel L. Jackson als eloquente crimineel in Amsterdam

Kupers merkte het gemopper in zijn buurt op en besloot in plaats van te klagen actie te ondernemen. Hij stelde voor dat filmmaatschappijen meebetalen aan borrels voor bewoners die het buurtgevoel versterken. Zijn stichting krijgt nu 1.000 tot 2.000 euro per draaidag op de Reguliersgracht, afhankelijk van de grootte van de productie. Kupers: „Je moet wel 200 tot 300 man een biertje kunnen aanbieden.” Zowel de filmmaatschappijen als de gemeente reageerden volgens hem enthousiast. Kupers: „De meeste filmcrews beseffen wel dat ze overlast bezorgen.” Amsterdam verdient niet rechtstreeks aan filmopnames: de stad krijgt alleen een vergoeding voor het uitreiken van vergunningen, maar indirect levert het veel op, bijvoorbeeld hotelovernachtingen van cast en crew. Jackson hobbelt een kwartier rond het Rijksmuseum met een mandje tulpen voor zijn filmechtgenote, Salma Hayek. Een Nederlands bedrijf kon de bloemen leveren. En de films zijn natuurlijk promotie voor de stad. Het bankje op de Leidsegracht, waar de hoofdpersonen uit The Fault in Our Stars kusten, blijft toeristen trekken.

Ook de buurt omarmt het voorstel van Kupers. Ten Bruggencate bezoekt de borrels met plezier, het is leuk om nieuwe buren te leren kennen. En het doet de filmcrews volgens haar beseffen dat er daadwerkelijk mensen wonen in die schattige decors. Kupers zelf is in elk geval minder gefrustreerd als er weer een briefje in de bus zit van een locatiemanager. „Hoe meer opnames, hoe meer borrels.” Gaat hij zelf kijken naar hoe er in The Hitman’s Bodygard voor zijn huis een busje de gracht in wordt gekatapulteerd? „Ik wacht met naar de bioscoop gaan tot Woody Allen hier komt filmen.”