Column

Creativiteit is cruciaal. Zo train je het.

Column Ben Tiggelaar

Des te meer processen je beheerst, des te creatiever word je. Maar hoe doe je dat?

Een essentiële vaardigheid in onze huidige economie is creativiteit, zegt het World Economic Forum. Nieuwe oplossingen verzinnen voor problemen. Een praktisch boek over dit onderwerp is Your Creative Brain van psycholoog en onderzoeker Shelley Carson. Zij zet zeven creatieve denkprocessen op een rij. De belofte: des te meer processen je beheerst, des te creatiever word je. Bij deze een ultrakorte samenvatting (met oefeningen).

  1. Opnemen

    Dit denkproces draait om opmerkzaamheid, om kijken en luisteren zonder oordelen. Ga ervan uit dat alle informatie waardevol is en tot nieuwe inzichten kan leiden. Eenvoudige oefening: zet een timer op vijf minuten en besteed die tijd volledig aan het geïnteresseerd, gedetailleerd waarnemen van wat er om je heen gebeurt.

  2. Visualiseren

    Het ontwikkelen van beeldverhalen in je hoofd. Oefening: stel je een bekende ruimte voor in je hoofd - je favoriete restaurant - en loop er langzaam doorheen. Wat zie je allemaal? Volgende stap: hoe ziet de ruimte eruit als je een paar meubels verschuift? Nog een stap: wat gebeurt er over een week als je op deze plek een afspraak hebt met, zeg, Elon Musk?

  3. Verbinden

    de kunst van het associëren, divergeren en combineren van hele diverse informatie. Niet zoeken naar het éne juiste antwoord, maar zoveel mogelijk -ook domme en onlogische- oplossingen verzinnen voor een probleem. Oefening: verzin in drie minuten minstens twintig dingen die je kunt doen met een krant. Nog eentje: kijk om je heen vanaf je werkplek en noteer minstens dertig dingen die beter kunnen.

  4. Redeneren

    hierbij gaat het om convergeren en logica. Stap voor stap werk je vanuit je eerste creatieve noties naar een oplossing die je kunt testen in de praktijk. Oefening: neem een doel in gedachten voor na de vakantie en formuleer het zo scherp mogelijk. Met een deadline, een concrete maatstaf voor succes en concrete stappen ernaartoe.

  5. Evalueren

    Het neutraal, onpersoonlijk beoordelen van je ideeën. Nodig om te bepalen in welke oplossing je je energie gaat steken. Oefening: maak een lijst van alle schoenen die je hebt. Stel je voor dat je kleiner gaat wonen en de helft weg moet. Welke zijn dat? Stel je voor dat je een jaar gaat reizen en slechts één paar mee kan. Welke? En waarom?

  6. Transformeren

    De kunst om ontevredenheid om te zetten in positieve actie. Een echte vakantieoefening: schrijf - in meerdere sessies van ongeveer een kwartier - een kort verhaal over een fictief personage dat - toevallig - precies dezelfde problemen heeft als jij én die problemen op een realistische manier aanpakt. Stop pas met schrijven als je personage tevreden is.

  7. Stromen

    De kunst om te improviseren, om met jouw kennis en kunde direct in te spelen op de omgeving, zodat je volledig opgaat in je activiteiten. Oefening: kijk een film die je nog niet kent en beschrijf hardop, als een enthousiaste sportcommentator wat er gebeurt. Ook leuk om met meerdere mensen te doen.

Door tijdens je vakantie te oefenen met nieuwe denkstijlen, wordt je creatiever én - minstens zo belangrijk - bouw je het zelfvertrouwen op om er ook iets mee te doen als je weer aan het werk gaat.