Wat drieduizend acts in 25 jaar zeggen over Lowlands

NRC bestudeerde de programmaboekjes van elke editie van Lowlands. In de line-ups is de geschiedenis van het festival terug te zien.

Sfeer en maffe sportwedstrijden in het Eddie the Eagle stadion op Lowlands 2016. Foto Andreas Terlaak

25 jaar Lowlands, dat is 25 jaar muziekgeschiedenis. Het festival werd geboren in het tijdperk van grunge en zag muziekstromingen komen en gaan. Door de programmaboekjes van elke editie van Lowlands te bestuderen, brengen we die geschiedenis in kaart. Zo is te zien hoe Lowlands dancepionier is, dat er qua punk weinig te beleven is én dat je niet altijd door hebt of een biertje goedkoper of duurder wordt.

Lees onze longread over 25 jaar Lowlands: Een trendsettend muziekstadje in de polder

Dancepionier

Lowlands begon als festival voor alternatieve muziek, met een beetje rock en metal. Al snel groeide de nachtprogrammering van het festival, en sinds de derde editie, 1996, bestaat ongeveer een kwart van de optredens uit dance en elektronische muziek. Als de bands allang naar huis zijn, kan in bijna alle tenten nog tot diep in de nacht gefeest worden.

Ruim 3000 verschillende acts stonden sinds 1993 op Lowlands. We deelden ze in in 189 genres, van Nederlandse hip-hop tot alternatieve country, van fluxwork tot filosofie.

De alternatieve oorsprong van het festival is niet verdwenen. Nog altijd wordt bijna een kwart van de optredens gegeven door alternative-, rock- en metal-bands.

Op Lowlands is meer te beleven dan alleen muziek. Ook comedy, theater, dans, literatuur, politiek en wetenschap vormen een belangrijke pijler van het festival. Bijna eenderde van de line-up is de laatste jaren gevuld met dit soort niet-muzikale optredens.

Duik in het Lowlands-archief: 25 jaar Lowlands: welk jaar was jij erbij?

De rest van de line-ups is behoorlijk divers en loopt uiteen van wereldmuziek en klassiek tot hip-hop en blues.

Ook muzikale trends worden weerspiegeld in het programma van Lowlands. De eerste zestien jaar traden er nooit meer dan drie of vier singer/songwriters op, in 2009 waren er opeens tien (van de 200 acts), en het genre bleef tot 2015 zo populair.

Uitverkocht

Enkele jaren kon Lowlands zijn kaartjes puur op reputatie slijten. Nog voor er één naam bekend was, waren de tickets al uitverkocht. In 2013 waren de 55.000 kaarten zelfs binnen anderhalf uur weg. Toch kwam de klad erin en de afgelopen twee jaar bleef de organisatie met onverkochte kaarten zitten. Dit jaar lukte het wel weer en waren eind juni alle tickets verkocht.

Het hielp misschien dat de ticketprijzen iets zijn gedaald. In 2014 en 2015 kostte een kaartje 185 euro, dat werd vorig jaar een tientje goedkoper. Een ticket voor de allereerste editie kostte 75 gulden, omgerekend en voor inflatie gecorrigeerd zo’n 53 euro.

Ook een muntje was in 1993 goedkoper: 2,65 gulden, na inflatie-correctie zou dat nu 1,90 euro zijn. De wisselkoers was een tijd lang stabiel. Sinds 2012 lag de muntprijs op 2,60 euro. Door inflatie is een euro iets minder waard dan in 2012, waardoor een biertje de afgelopen jaren feitelijk goedkoper is geworden. Dit jaar is dat voorbij, een muntje kost nu 2,75 euro.

Je zou kunnen zeggen dat een biertje in 2014 ook iets duurder werd. Toen werd het statiegeldsysteem (één muntje voor elf bekers) afgeschaft, waardoor de prijs van een biertje technisch gezien 23 cent omhoog ging.

Jubileum vieren met Iggy Pop

Punker Iggy Pop viert het 25-jarige jubileum van Lowlands mee. De zeventigjarige zanger maakte de allereerste editie in 1993 mee en staat dit jaar opnieuw op het festival. Hij kwam tussendoor nog één keer, in 2006 met The Stooges.

Vaker kwamen rockband dEUS en houseband Underworld. Die stonden respectievelijk zeven en zes keer op het podium op Lowlands. Geen band speelde vaker op het festival. Andere acts wel. DJ Radar trad 23 keer op, waarvan soms meerdere keren in één jaar. Het Scapino Ballet was veertien keer te zien.

Voor onze analyse hebben we gebruik gemaakt van informatie van Lowlove.nl en Lowlands.