Recensie

Wens van Jinek in vervulling dankzij Oranjevrouwen

Zap

Feestende jonge dames zijn goud voor talkshows, dus iedereen had het maandag over de vrouwen die Europees kampioen zijn geworden. Eva Jinek ging er met de hoofdprijs vandoor: zij had alle Leeuwinnen aan tafel.

Het Nederlandse team aan tafel tijdens een speciale aflevering van ‘Jinek’ (KRO-NCRV)

Was het nou oranjevreugde, -gekte of –hysterie die ons land de afgelopen weken in de greep hield? De meningen hierover op sociale media waren nogal verdeeld. De actualiteitenprogramma’s kozen maandag overduidelijk voor een combinatie van de eerste twee termen. Alsof men het nog niet helemaal kon geloven dat de Nederlandse vrouwen in staat waren Europees kampioen te worden, werden de speelsters veelvuldig gevraagd of zij dit ooit hadden durven dromen.

Waarom eigenlijk niet?, vroeg ik me na de zoveelste herhaling van deze vraag af. Heeft een sporter die niet in het eigen succes gelooft niet al bij voorbaat verloren? Maar voor kritische noten en reflectie was er geen ruimte. Alle programma’s benadrukten de mensenmassa die voor de dames op de been was gekomen en de uitgelaten sfeer.

Ik verbaas me er altijd weer over hoe dit gaat. Hoe aanvankelijke scepsis omslaat in onvervalst enthousiasme en iedereen zich de prestaties toe-eigent. Het waren immers ‘onze meiden’ die dit maar mooi hadden geflikt. Bij EenVandaag maakten de presentatoren zich zelfs boos over critici die nog steeds niets moesten hebben van vrouwenvoetbal.

Ook in het Achtuurjournaal was er veel aandacht voor de festiviteiten in Utrecht. Astrid Kersseboom begon het item met de opmerking: „Je zou kunnen denken dat dit de zomer van de kippen is, maar het is gewoon de zomer van de voetbalvrouwen.” Uiteraard zou alleen een seksist hierin een dubbele betekenis zien, want zij had het natuurlijk over het eierenschandaal en niet over de ‘voetbalchicks’. Ik moest wel gniffelen om deze onbedoelde woordspeling. ‘Onze leeuwinnen’ als kippen aan te duiden, paste nou totaal niet in het gekozen succesframe.

Feestende, uitbundige jonge dames zijn voor talkshows natuurlijk goud. Bij RTL Summer Night schoven echter alleen de usuals suspects Daphne Koster en Barbara Barend aan. Terwijl hun enthousiasme groot was en zij een vurig pleidooi hielden voor de gelijke behandeling van vrouwenvoetbal, bleef dit optreden voorspelbaar. We hadden het allemaal al eens eerder gehoord.

Nee, het was Jinek die met de hoofdprijs vandoor ging. Het voltallige team, inclusief staf en sommige ouders, zat bij haar in de studio, dat voor deze gelegenheid zijn intrek had genomen in het American Hotel aan het Leidseplein. Het onverwachte succes van de vrouwen bevatte alle elementen voor een dramatische tearjerker.

Elk meisje had wel een persoonlijk verhaal, er waren trotse ouders en BN’ers met een boodschap voor de meiden. Maar er was bovenal emotie, de kurk waarop talkshows drijven. Jinek kon haar favoriete vraag – Hoe voelt dat nou? – veelvuldig kwijt. Dit werd op een gegeven moment wat eentonig, want zoveel verschilden de emoties en reacties van de meiden niet van elkaar.

Hier ging overduidelijk een wens van Jinek in vervulling. Ze had zich al in eerdere uitzendingen tijdens het EK enthousiast uitgelaten over ‘onze leeuwinnen’ en hun voorbeeldfunctie voor het vrouwenvoetbal, maar ook de vrouwenzaak in het algemeen - een thema waarin Jinek dit seizoen duidelijker dan ooit positie kiest. Ze probeerde het damessucces dan ook toe te schrijven aan de vrouwelijke aard, hun betere samenwerking en gebrek aan kapsones.

Assistent-coach Foppe de Haan probeerde nog te nuanceren dat er vast ook vrouwenteams zijn waar dit minder goed gaat. Maar voor dit soort relativering was er geen ruimte. Het was feest. Op de klanken van John de Bevers oranjehit werd een polonaise door de studio ingezet. De tekst weerspiegelde het thema van de hele dag: je kreeg de lach inderdaad niet van hun gezichten.

Birte Schohaus schrijft deze week de tv-recensie.