Moskou kan profiteren van sancties VS

Rusland-VS

Nieuwe sancties van het Amerikaanse Congres tegen Rusland spelen Europa en de VS uiteen. Trump stemt er onder protest mee in.

Trump en Poetin ontmoeten elkaar tijdens de laatste G20-top. Foto Evan Vucci/AP

Een „volledige handelsoorlog” die het resultaat is van de „totale onmacht” van het Witte Huis, dat zich op „meest vernederende wijze” heeft laten aftroeven door het eigen „establishment”.

De Russische premier Medvedev wond er woensdagavond op zijn Facebookpagina geen doekjes om. Zijn keiharde woorden golden voor president Trump, die diezelfde dag in het Witte Huis onder protest zijn handtekening had gezet onder een reeks nieuwe sancties tegen Rusland. De wet werd vorige week met een meerderheid door het Amerikaanse Congres aangenomen. Het plaatste Trump tegenover zijn eigen Republikeinse partij.

Hoewel de voorgenomen sancties nog niet concreet zijn gemaakt, moeten zij Russische bedrijven treffen in de defensie- en energiesector. Daarmee vormen ze een aanzienlijke verruiming op de sancties die de VS en EU in 2014 tegen Rusland overeenkwamen na de annexatie van de Krim.

In een verklaring op Twitter hekelde Trump de „significante tekortkomingen” in de wet die een „ongepaste inbreuk” vormt op zijn onderhandelingspositie met Rusland. Daarnaast wekte het feit dat Trump de wet niet zonder toestemming van het Congres mag intrekken, woede. „Ik heb een waarlijk groot bedrijf opgebouwd dat miljarden waard is. Dat is een belangrijke reden waarom ik gekozen ben. Als president kan ik veel betere deals sluiten met andere landen dan het Congres”, sneerde Trump.

Met de sancties wil het Congres Rusland eindelijk straffen voor de bemoeienis met de verkiezingen die de gemoederen in de VS sinds vorig jaar bezighouden. Trump daarentegen hoopte de relaties met Moskou juist te verbeteren. Die hoop lijkt nu verkeken. Medvedev kwalificeerde de Amerikaanse president als een „incompetente speler” die door het establishment „geëlimineerd” zal worden.

Handelsoorlog

Trump zelf legde in een tweet de schuld van de verslechterde relaties donderdag bij het Congres: „Onze relatie met Rusland is op een gevaarlijk dieptepunt beland. Daarvoor mag je het Congres bedanken, dezelfde mensen die ons niet eens gezondheidszorg kunnen geven!”

Het voornemen van de VS tot nieuwe, eenzijdige sancties veroorzaakte ook trans-Atlantisch geknetter. Brussel vreesde dat ook Europese energiebedrijven die samenwerken met Rusland door de sancties kunnen worden getroffen. Zo dreigden grote energieprojecten in gevaar te komen, zoals de Nord Stream 2-pijpleiding die Rusland met hulp van Europese bedrijven onder de Oostzee wil aanleggen. Duitsland en Oostenrijk zijn ontstemd dat jaren van onderhandelingen met Moskou met één pennenstreek vanuit Washington in de knel dreigen te komen. Duitsland, Frankrijk en Oostenrijk maanden Brussel tot tegenmaatregelen, mochten Europese bedrijven nadelige effecten ondervinden van de sancties.

Duitsland suggereerde daarbij dat de VS erop uit zouden zijn de eigen export van vloeibaar aardgas richting Europa te stimuleren, een verwijt dat Moskou herhaalde.

De Duitse economieminister Brigitte Zypries gebruikte daarbij, net als Medvedev woensdagavond, het gevreesde woord ‘handelsoorlog’.

In reactie op de kritiek nam het Congres de sanctiewet vorige week in herziene vorm aan. Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker toonde zich woensdag tevreden, hoewel zijn woorden onzekerheid verrieden over de staat van de betrekkingen met de VS: „Het Amerikaanse Congres heeft ermee ingestemd dat er alleen sancties zullen worden toegepast na overleg met bondgenoten. En ik geloof dat wij nog steeds bondgenoten van de VS zijn”, aldus Juncker.

Het geharrewar toont hoe complex en fragiel de verhoudingen tussen de drie machtsblokken zijn en hoe politieke en economische belangen met elkaar botsen. Ineens stonden Europa en Moskou samen tegenover de VS. Een pijnlijke aanblik, zo meenden sommigen. En eentje waarvan alleen Moskou uiteindelijk profiteert.