NRC checkt: ‘Nederland is wereldkampioen verzekeren’

Dat zei deze maand BNR-columnist Paul Laseur.

Foto ANP

De aanleiding

Deze maand besprak BNR-columnist Paul Laseur het besluit van vijf verzekeraars om kapotte smartphones niet meer onder de dekking van een inboedelverzekering te laten vallen. Hij zei: „ We doen het zo graag, verzekeren, ons land is wereldkampioen: de doorsnee Nederlander besteedt meer dan 4 procent van z’n inkomen aan verzekeringen. We hebben gemiddeld acht verschillende polissen, meer dan in welk land ook.” Een lezer vroeg ons: klopt dat wel, wereldkampioen verzekeren?

Waar is het op gebaseerd?

„Het ligt inderdaad wat genuanceerder”, zegt Laseur. Hij verwijst naar een bericht uit Het Financieele Dagblad. Daarin stond dat de gemiddelde Nederlander in 2015 ongeveer 4,2 procent van zijn inkomen uitgaf aan verzekeringen. Daarmee is Nederland inderdaad koploper binnen de EU, aldus het FD. Maar als je de zorgpremie weglaat, die elders in Europa vaak via de belastingen wordt betaald, staat Nederland op een tiende plaats – en hoewel dat in de sport wel kan, kun je met een tiende plaats in Europa nooit wereldkampioen zijn. Laseur: „Mijn formulering bekte wat lekkerder.”

Wel opvallend, zegt het FD, is de brede waaier aan polissen die Nederlanders vaak hebben: „Vrijwel alles valt apart te verzekeren.” Dat vindt Laseur ook. Vrijwel nergens anders kun je „voor vrijwel elk wissewasje apart een verzekering afsluiten.”

En, klopt het?

Over dat ‘wereldkampioen verzekeren’ zegt Rudi Buis, woordvoerder van het Verbond van Verzekeraars: „Onzin, al is het een hardnekkige mythe.” En Roger Laeven, hoogleraar verzekeringseconomie aan de Universiteit van Amsterdam: „Dat is niet waar. Maar het is wel lastig hier een duidelijk beeld van te geven.”

Insurance Europe, de overkoepelende brancheorganisatie, heeft alleen vergelijkende cijfers voor Europa. Als je louter naar de uitgaven kijkt, staat Zwitserland op 1 en Nederland op 2. Als je de ziektekosten uit deze berekening weglaat, staat Nederland op de tiende plaats, na de Scandinavische landen, de andere Benelux-landen en de Britten en de Fransen, precies zoals het FD meldde.

Klopt het wel dat Nederlanders veel meer verschillende zaken verzekeren? Insurance Europe kan geen vergelijking van het aantal polissen geven. Hoogleraar Laeven onderstreept: „In andere landen zijn ook exotische verzekeringen beschikbaar.” Zoals een model dat haar benen verzekert, een musicus die zijn tong verzekert. „Er is zeker verscheidenheid in Nederland, maar groter dan elders? Dat geloof ik niet. In de ontwikkelde landen kun je het zo gek niet bedenken of je kunt het verzekeren.”

Ook Buis twijfelt eraan dat in Nederland meer verschillende verzekeringen bestaan. „We hebben wel een lange traditie van verzekeren, onderling risico’s afdekken. De VOC deed dat al, boeren hebben het eeuwenlang gedaan. Er zijn bovendien andere accenten: in Noord-Europa wordt meer verzekerd voor rechtsbijstand. En we zijn creatief.” Als voorbeeld wijst hij op de ‘regenverzekering’ voor vakantiegangers en de ‘bruiloftverzekering’ voor als je het feest moet afgelasten – wegens ziekte bijvoorbeeld, maar ook als de bruid of bruidegom zich bedenkt. Buis: „Ik weet niet of zo’n verzekering elders bestaat.”

Conclusie

Als je de Nederlandse private zorgpremies buiten beschouwing laat, verzekeren Nederlanders zich meer dan gemiddeld in Europa, maar zijn ze zeker geen wereldkampioen. In de variëteit van premies is de verscheidenheid groot in Nederland, maar volgens deskundigen niet wezenlijk groter dan elders. Ook al clausuleerde de betrokkene het zelf al in een toelichting, we beoordelen zijn uitspraak „ons land is wereldkampioen” verzekeren daarom als onwaar.

Ook een bewering zien langskomen die je gecheckt wilt zien? Mail nrccheckt@nrc.nl of tip via Twitter met de hashtag #nrccheckt.