Vergeten Centraal-Afrikaanse kinderen vertellen in een online strip

In deze indrukwekkende interactieve ‘graphic novel’ duik je in het trieste verhaal van straatkinderen in de Centraal-Afrikaanse Republiek.

Illustratie Didier Kassai en Marc Ellison, 'House Without Windows'

“Op een nacht besloot ik gewoon weg te lopen. Ik was toen zeven jaar oud”. Zo begint het relaas van ‘Jack Bauer’, een in aquarel weergegeven stripfiguur die ook echt bestaat: een straatjongen uit Bangui, de hoofdstad van de Centraal-Afrikaanse Republiek. Hij wordt door buren beschuldigd van hekserij en opgejaagd, in elkaar geslagen door andere dakloze jongeren en vindt, vele eenzame omzwervingen later, enige vorm van veiligheid in een straatbende.

In de Centraal-Afrikaanse Republiek zijn vele kinderen zoals hij, leerden journalist Marc Ellison en Didier Kassai. De jongeren vormen een kwetsbare groep in het land dat in 2013 ontbrandde in een burgeroorlog, nadat de hoofdstad werd ingenomen door een rebellenmilitie die bekendstaat als de Seleka. “Na de uitbraak van geweld verdween het land weer van de radar. Terwijl deze generatie nog dagelijks worstelt met de gevolgen van de onveiligheid”, zegt Ellison. Hij schreef de treurige getuigenissen op in het multimedia-project A House Without Windows; Kassai schetste de kinderen en hun levensverhalen. Het resultaat is een combinatie van animatie, video en graphic novel, gepubliceerd via website Huffington Post.

Tussen de ‘bladzijden’ van de strip door kun je in 360 graden rondkijken in een naaiatelier voor (voormalige) straatkinderen, een veldhospitaal en een vluchtelingenkamp. Ellison zelf sprak met de jongeren en interviewde medewerkers van hulporganisaties die werkzaam zijn in de Centraal-Afrikaanse Republiek.

Het publiek betrekken

Volgens een van die hulpverleners is het land een “huis zonder ramen”, waar je niet naar binnen kunt kijken. Als gevolg lijkt niemand zich te bekommeren om het lot van haar inwoners. Nieuws over het vergeten conflict haalt zelden de kranten.

“Uit ervaring weet ik hoe moeilijk het kan zijn om het publiek te interesseren voor verhalen uit landen zoals dit. Mensen kunnen de Republiek amper aanwijzen op de kaart”, zegt journalist Ellison over dat gebrek aan aandacht. Hij besloot daarom zijn publiek van begin af aan te betrekken bij het project. Via Twitter en Instagram maakte hij volgers deelgenoot van zijn reis door het land. “Zij konden me ook laten weten welke vragen ik moest stellen aan de mensen die we interviewden.” Via lokale radiostations hadden de journalisten ook nauw contact met het lokale publiek, dat Ellison tips gaf die hij in zijn onderzoek kon opvolgen. “Zonder die luisteraars hadden we nooit de kinderen gevonden die werken in de diamantmijnen.”

Een van de 360 graden-video’s:

Een verhaal met impact

Ook de vorm is volgens Ellison van belang om de impact van zijn project te vergroten. Hij ziet veel voordelen van de verstripte weergave van zijn interviews: “We kunnen de kinderen wat meer anoniem opvoeren, wat belangrijk is bij deze heftige verhalen. Maar juist door de visuele aspecten blijft het verhaal dwingend. In de graphic novel hebben we bijna 150 pagina’s nodig - als dat allemaal uitgeschreven was, zouden veel minder mensen dat lezen. Uiteindelijk gebruiken we foto’s om duidelijk te maken dat de verhalen wel degelijk - helaas - gegrond zijn in realiteit.”

Het is niet de eerste keer dat Ellison zijn journalistieke verslaggeving uit het veld combineert met (strip)tekeningen. Hij won eerder een World Press Photo-prijs voor multimediaal werk met Graphic Memories, over jonge Oegandese vrouwen die gedwongen werden mee te vechten in het rebellenleger van Joseph Kony. Anders dan voor dat project, reisde de Schotse Ellison nu samen met zijn tekenaar, Didier Kassai. “Vaak interviewden wij de kinderen samen. Didier heeft zelf de conflicten en het geweld in Bangui meegemaakt. Zijn stem is daarom net zo belangrijk geweest als dat van mij in de totstandkoming van dit project.”

In rapidly fading light, artist Didier Kassai sketches a mobile health clinic for street kids in Bangui #ArtBeyondBorders

Een bericht gedeeld door Marc Ellison (@anthropographic) op