Brussel waarschuwt Polen opnieuw

Vicepresident Frans Timmermans is blij met de veto’s die de Poolse president eerder deze week uitsprak, maar volgens hem gaan deze niet ver genoeg.

Vicepresident van de Europese Commissie Frans Timmermans. Foto AFP

De Europese Commissie (EC) uitte woensdag opnieuw waarschuwingen richting Polen voor een in het land aangenomen wet die Brussel ziet als bedreiging voor de rechtstaat. Vicepresident Frans Timmermans van de EC is blij met de veto’s die de Poolse president Duda eerder deze week uitsprak over twee andere wetten, maar volgens hem gaan deze niet ver genoeg.

De wet waar Duda maandag geen veto over uitsprak, stelt de minister van Justitie in staat rechtbankvoorzitters te benoemen. Timmermans zei woensdag dat deze wet “de systematische bedreiging van de rechtstaat aanzienlijk vergroot”. De EC-vicepresident dreigde net als vorige week met verregaande maatregelen als de situatie in Polen niet binnen een maand verbetert.

Mocht er niks veranderen, dan start de EC de artikel 7-procedure, herhaalde Timmermans. Hiermee kan Polen uiteindelijk zijn stemrecht verliezen in de Europese Raad. Dit is niet waarschijnlijk, aangezien alle lidstaten de procedure moeten steunen. De Europese Commissie dreigde hier eerder ook Hongarije mee.

Maandag vetode Duda twee andere wetten die door de Poolse regering waren aangenomen. Een wet stelde regeringspartij PiS (Recht en Rechtvaardigheid) in staat rechters voor het Hooggerechtshof te benoemen. Een andere wet regelde dat het parlement voortaan zelf in staat zou zijn de 15 rechters van de Raad voor de Rechtspraak (KRS) aan te wijzen. De KRS is een college van 25 rechters en politici dat rechters benoemt en waakt over ethische regels. Deze geplande hervormingen leidden tot veel internationale kritiek.

‘Jubelstemming’

“Na maandag ontstond er een jubelstemming”, zegt NRC-correspondent Roeland Termote

“‘Het is de Poolse oppositie gelukt!’ Maar de EC laat duidelijk weten dat ze nog niet tevreden is. Dat is het interessante aan deze uitspraken van Timmermans.”

De regering van Polen noemt de nieuwe dreigementen van Timmermans “chantage” en de zorgen van de Europese Unie ongerechtvaardigd.