‘Speciale wet nodig voor sluiting kolencentrales’

Dat schrijft de Raad van State in een advies aan demissionair minister Henk Kamp.

Foto Niels Wenstedt/ANP

Als besloten wordt de kolencentrales in Nederland te sluiten, dan is daarvoor een aparte zogeheten sluitingswet nodig. Dat schrijft de Raad van State (RvS) in een advies aan demissionair minister Henk Kamp (Economische Zaken, VVD).

Het advies is een reactie op een amendement dat voormalig Tweede Kamerlid Jan Vos van de PvdA eerder dit jaar indiende. In dat voorstel zouden de kolencentrales tot sluiting worden gedwongen door de rendementseisen waaraan ze moeten voldoen dusdanig te verhogen, dat ze voor de centrales onhaalbaar worden. Zo’n ‘omweg’ botst echter zeer waarschijnlijk met Europese Regels, schrijft de RvS. Het stellen van rendementseisen is immers alleen bedoeld om de energiezuinigheid van centrales te bevorderen en mag niet gebruikt worden om ze tot sluiten te dwingen.

Mocht een nieuw kabinet de kolencentrales alsnog willen sluiten, dan is daarvoor dus een aparte sluitingswet nodig. Wel benadrukt de RvS dat in dat geval ook onderzocht moet worden of zo’n nieuwe wet wel aan Europese regelgeving voldoet.

Politiek debat

In Nederland zijn op dit moment nog vijf kolencentrales actief, waarvan er drie pas recent zijn geopend. Sluiting van de kolencentrales leidde de afgelopen jaren tot een fel politiek debat: ook coalitiepartijen VVD en PvdA stonden in het vorige kabinet over deze kwestie recht tegenover elkaar. In 2015 stemde een meerderheid van de Kamer vóór een motie die opriep tot het ‘uitfaseren’ van de kolencentrales in Nederland. In reactie daarop liet minister Kamp een onderzoek uitvoeren, maar de resultaten daarvan, die begin dit jaar naar buiten kwamen, gaf geen duidelijk beeld. Kamp vond dat een nieuw kabinet zich over de kwestie moet buigen.

PvdA-Kamerlid Vos diende daarop een amendement in, waarmee via een sluiproute toch werd opgeroepen de centrales te sluiten. Het amendement werd onder andere ondertekend Carla Dik-Faber, Kamerlid namens de ChristenUnie, een partij die momenteel aan de onderhandelingstafel voor een nieuwe kabinet zit. De sluiproute wordt door de RvS nu dus in ieder geval afgeraden. Dat advies sluit aan bij het standpunt van het Ministerie van Economische Zaken, zo laat een woordvoerder in reactie weten. Mocht een nieuw kabinet de centrales willen sluiten, dan zal dat dus op een andere manier moeten.

De RvS boog zich ook over mogelijke financiële compensatie aan de eigenaren van kolencentrales bij sluiting. Zo’n schadevergoeding is volgens de RvS waarschijnlijk wettelijk niet verplicht, zolang de eigenaren een overgangsperiode krijgen om de schade te beperken.