Klimaat

Trump wil kolen financieren met klimaatgeld

Klimaatblog Het lijkt erop dat de Amerikaanse regering zoekt naar een manier om in het klimaatakkoord van Parijs te blijven. Maar alleen als de andere landen erkennen dat fossiele brandstof schoon kan zijn.

Foto AFP

Iets. Wat is iets? Het was de belangrijkste vraag na de geheimzinnige woorden van de Amerikaanse president Donald Trump over zijn gesprek met zijn Franse ambtgenoot Emmanuel Macron over het klimaatakkoord van Parijs. Er zou best eens ‘iets’ kunnen gebeuren waardoor hij alsnog het klimaatakkoord zou aanvaarden, liet Trump doorschemeren. Dat zou geweldig zijn, vond hij zelf. Maar als het niet gebeurde, was het ook goed.

Dit weekeinde zei Macron tegen Le Journal du Dimanche dat Trump begrip had getoond voor het Franse standpunt over klimaatverandering, vooral over een mogelijke relatie tussen klimaat en terrorisme. ‘Hij heeft tegen me gezegd dat hij de komende maanden een oplossing probeert te vinden’, aldus Macron. Net als Trump liet hij in het midden wat dat zou kunnen betekenen.

Heronderhandelen

Toch valt daarover intussen wel iets te zeggen. Zo bleek bijvoorbeeld uit een interessant achtergrondverhaal over de G20-top in Hamburg, dat de VS niet per se van Parijs af willen. ‘Het signaal dat ik van de Duitse onderhandelaars krijg, is dat ze er niet echt uit willen stappen, ze willen heronderhandelen’, aldus Brigitte Knopf van het Mercator Research Institute on Global Commons and Climate Change, een Duitse denktank over klimaat.

Er zijn drie terreinen waar de VS concessies zouden eisen. Ze willen de mogelijkheid toevoegen dat klimaatdoelstellingen naar beneden mogen worden bijgesteld. Ze willen de paragraaf over klimaatfinanciering in algemenere termen vatten en ze eisen een ruimere definitie van schone energie, waardoor ook bepaalde vormen van fossiele brandstof eronder zouden kunnen vallen.

Klimaateconoom Reimund Schwarze van het Helmholtz Zentrum für Umweltforschung in Leipzig zegt verbaasd te zijn over die eerste twee eisen. Het akkoord is volgens hem zo vrijblijvend, dat niemand iets kan doen als een van de partijen besluit tot het afzwakken van de klimaatdoelen of het verminderen van de bijdrage aan financiering van klimaatbeleid in ontwikkelingslanden.

Schwarze heeft gelijk dat het akkoord geen sancties kent, dus niemand kan iets doen als de VS hun ‘National Determined Contribution’ niet zouden halen. Maar het zou wel degelijk in strijd zijn met de tekst van het akkoord.

Schone fossiele brandstof

Op het derde onderwerp boekten de VS in Hamburg wel een klein succesje, aldus Schwarze. Everett Eissenstat, de nieuwe Amerikaanse onderhandelaar voor handel en economie, wist de overige landen zover te krijgen om in de slottekst fossiele brandstoffen toch te verbinden met schone energie. De Amerikaanse inspanning om ‘samen te werken met andere landen om ze te helpen toegang te krijgen tot schoner en efficiënter gebruik van fossiele brandstoffen’ wordt apart genoemd. Schwarze:

‘Als Trump al een energiebeleid heeft, dan is het om van de VS de grootste energieproducent van de wereld te maken, en in die strategie heeft gas een centrale rol.’

Volgens persbureau Bloomberg gaat de strategie van de Amerikaanse regering nog veel verder. (Anonieme) medewerkers van het Witte Huis vertelden dat de regering zijn positie in het bestuur van het VN-Klimaatfonds niet alleen wil gebruiken om aardgas te verkopen, maar ook voor de promotie van ‘schone’ kolencentrales in ontwikkelingslanden – te bouwen met hulp van de VS.

Hoewel Trump meteen heeft gezegd dat er gedurende zijn presidentschap geen cent meer naar het klimaatfonds zal gaan, dankt hij zijn zetel in het fondsbestuur aan de 1 miljard dollar die president Obama op de valreep nog heeft gestort.

Amerikaanse milieuorganisaties maken zich zorgen over Trumps plannen. Volgens Joe Coequyt van de Sierra Club, is klimaatfonds gebruiken voor de financiering van kolencentrales net zoiets als het geld van de brandweer gebruiken om olie op een brand te spuiten. Karen Ohrenstein van Friends of the Earth gelooft niet dat de overige landen ‘bereid zijn om het Klimaatfonds in te zetten voor het financieren van klimaatverandering’.

Blogger

Paul Luttikhuis

Buitenlandredacteur Paul Luttikhuis volgt op dit blog nieuws over klimaatverandering. Hij schrijft over sociale en economische gevolgen, over manieren waarop landen zich daarop voorbereiden, over nieuwe wetenschappelijke inzichten en over de onderhandelingen na ‘Parijs’. Regelmatig zullen gastauteurs hun licht laten schijnen op deze thema’s.