Cultuur

Interview

Interview

Bryan Cranston speelt Howard Wakefield, die zijn oude leven vaarwel zegt,

Een voyeur van zijn eigen leven

Robin Swicord en Bryan Cranston

Van de ene op de andere dag besluit de hoofdpersoon van ‘Wakefield’ zijn comfortabele leventje achter zich te laten. Regisseur Robin Swicord: „Hij wordt een vluchteling in een welvaartsstaat.”

“Iedereen droomt ervan om de tijd stil te zetten, z’n leven even achter zich te laten, te fantaseren hoe alles doorgaat als hij er niet meer is”, verklaren regisseur-scenarist Robin Swicord (ze kreeg als schrijver een Oscarnominatie voor Brad Pitt-vehikel The Curious Case of Benjamin Button) en hoofdrolspeler Bryan Cranston (Walter White uit hitserie Breaking Bad) de aantrekkingskracht van hun nieuwe film Wakefield. Hierin beslist advocaat Howard Wakefield van de ene op de andere dag om zijn comfortabele leventje achter zich te laten. Cranston: „Maar dan komt de echte vraag: kun je je echt aan je verantwoordelijkheden onttrekken?”

Swicord: „Wakefield is bevoorrecht. Hij heeft de luxe om kluizenaar te worden in zijn eigen garage – dat tilt de film uit boven een ontsnappingsfantasie. Hij wordt een vluchteling in een welvaartsstaat.”

Wakefield is een estafetteverhaal. Swicord baseerde zich op een kort verhaal van E.L. Doctorow, die zich op zijn beurt liet inspireren door Nathaniel Hawthorne. Wat zij eraan toevoegde waren „vragen over privilege, over het huwelijk, over hoe goed we de ander eigenlijk denken te kennen”. En: „De ontdekking dat Wakefield niet per se een aangenaam mens is. Hij heeft zich vastgedraaid in een half-sadistische verhouding met zijn vrouw. Hij bespeelt haar. En dan bespiedt hij haar.”

Daarmee werd het ook een film-over-film, over hoe we als publiek naar anderen kijken en over ze oordelen, bevestigt ze. „Er zit een spelelement in. Wakefield en zijn vrouw spelen een erotisch spel om hun huwelijk spannend te houden, en op een gegeven moment werkt dat niet meer. Dan zet hij het voort met andere middelen. Hij wordt een voyeur van zijn eigen leven. Dat is een van de oudste ideeën over film. Dat wij aan de andere kant van het scherm datgene begluren wat we vrezen en waar we naar verlangen.”

Overal controle

Cranston: „De hele wereld weet dat ik van dit soort ingewikkelde personages hou, die ten prooi vallen aan de desastreuze kettingreacties van kleine, onschuldig bedoelde handelingen. Het begint ermee dat hij zijn vrouw niet onder ogen wil komen na een ruzie, en voor je het weet loopt hij blootsvoets en met een baard door de straten. Het interessante aan Wakefield is dat we alleen maar zijn perspectief te zien krijgen. Zelfs als we scènes uit zijn leven zien, horen we alleen wat hij zich herinnert, wat hij denkt dat ze zeggen.”

Nog even los van de vraag of de moderne maatschappij zo is ingericht dat mensen er voor kortere of langere tijd uit kunnen stappen, denkt Cranston dat Wakefield vooral duidelijk maakt dat mensen sociale wezens zijn. „Er is overal controle, overal surveillance, Wakefield creëert zijn eigen controlestaat. Het ronde raam in de garage waar hij zijn familie door in de gaten houdt is een gigantisch oog. De meeste mensen, met uitzondering misschien van religieuze kluizenaars of echte anti-socialen, hebben interactie en samenwerking met anderen nodig voor hun welbevinden. We moeten ons beschermd en geliefd kunnen voelen om anderen te kunnen helpen en te overleven.”

Tijdens de Skype-gesprekken met Cranston en Swicord vallen ook verschillen in interpretatie op. Swicord kiest meer voor een politieke en spirituele lezing van haar hoofdpersoon, en ze is als bedenkster van zijn verhaal gefascineerd door de hoeveelheid voedsel en spullen die hij op straat en tussen het huisvuil kan vinden om te overleven. „Het is pervers dat in Amerika mensen dakloos zijn en uit vuilnisbakken moeten eten. Het is zo mogelijk nog perverser hoeveel wij weggooien.”

Cranston: „Als acteur probeer ik dat soort abstracties altijd naar handelingen te vertalen. Wakefield eet uit afvalcontainers omdat hij zijn creditcard niet wil gebruiken, hij niet wil dat zijn familie kan achterhalen waar hij is. Nu, achteraf, kan ik makkelijk zeggen dat Howard alles voor zichzelf probeert te rechtvaardigen. Dat is nou eenmaal iets wat we als mensen doen. Het vereist echte moed om de gevolgen van je handelingen onder ogen te zien.”