Heeft het zin om in obligaties te beleggen, als de rente straks stijgt?

Deze rubriek belicht elke maandag ontwikkelingen op de financiële markten. Vandaag: beleggen in obligaties.

Een recente toespraak van ECB-president Mario Draghi voedt de speculaties dat een rentestijging nabij is. Foto Remko de Waal/ANP

Obligaties zijn het fundament van vrijwel elke beleggingsportefeuille. Het zijn minder risicovolle investeringen, met een gegarandeerd, vast rendement. Je leent een bedrag uit, krijgt dat – behalve bij een faillissement – na een bepaalde tijd weer terug en in de tussentijd ontvang je rente. Een ideale aanvulling op aandelen dus, waar vaak meer risico aan kleeft.

Net als aandelen zijn obligaties verhandelbaar: je kunt ze op elk moment kopen of verkopen. De prijs die je krijgt is onder meer afhankelijk van het uitgeleende bedrag en van de looptijd. Een lening die nog acht jaar een mooi rendement oplevert, is meer waard dan een vergelijkbare lening met nog drie jaar te gaan.

Minstens zo belangrijk is echter de marktrente, die wordt vastgesteld door de Europese Centrale Bank (ECB). Als dat tarief oploopt, dan worden lopende obligaties in de regel minder waard. Waarom zou je immers schuldpapier tegen 1,2 procent rente aanschaffen, als je voor hetzelfde geld een nieuwe obligatie tegen 1,8 procent rente kunt kopen?

Steeds meer beleggers denken nu dat zo’n rentestijging in rap tempo nadert. Vooral een recente toespraak van ECB-president Mario Draghi voedt die speculaties. Draghi suggereerde dat het huidige monetaire beleid, na jaren van ultralage rentes, inmiddels misschien iets te ruim is. Dus wat als de rente straks stijgt? Heeft het dan nog zin om in obligaties te beleggen?

Een paar woorden van centrale bankiers waren genoeg om de euro, het pond en de obligatierentes in de laatste week van juni op te stuwen. Lees ook: Zenuwen alom om hogere rentes

Goede spreiding essentieel

Patrick Dunnewolt, hoofd Benelux bij beleggingsfonds Pimco, denkt dat het zo’n vaart niet zal lopen. Hij ziet nog verschillende trends die het economisch herstel in de eurozone kunnen beschadigen. „Het is dus helemaal niet zeker dat de rente gaat stijgen”, aldus Dunnewolt. Op zijn best verwacht Pimco, een van de grootste beleggers in obligaties ter wereld, daarom een voorzichtige toename van de rente.

Bovendien heeft niet elke obligatie evenveel last van een rentestijging, stelt Hans Oudshoorn, beleggerstrainer bij internetbroker Binck. „Heb je alleen maar langlopende staatsleningen? Ja, dan merk je het als de rente omhoog gaat. Maar obligaties van bedrijven zijn een heel ander verhaal. Die hebben vaak een veel hogere rente. Dus zelfs als de marktrente stijgt, is het rendement nog steeds beter dan op een spaarrekening.”

Wat ook helpt volgens Oudshoorn is om te beleggen in obligaties die een bedrijf tussentijds kan aflossen. „Doen ze dat niet, dan wordt de rente op zo’n obligatie meestal variabel. Je krijgt dan de marktrente plus een bepaalde opslag. In zo’n geval is het niet zo erg dat de marktrente stijgt, want de rente van jouw obligatie stijgt dan mee.”

Toch is het belangrijkste dat je niet al je geld in één soort obligatie steekt, stelt Oudshoorn. „Natuurlijk merk je het als obligatiehouder altijd een beetje als de rente stijgt. Maar als je een goede mand met leningen maakt – van bedrijven én overheden, met verschillende looptijden – dan blijven de gevolgen beperkt.”

Ook Patrick Dunnewolt van Pimco ziet het belang van spreiding. En niet alleen binnen je obligaties, maar in je hele beleggingsportefeuille. „Tussen aandelen en obligaties bestaat vaak een negatieve correlatie. Doet de een het goed, dan presteert de ander minder. Door in allebei te beleggen kun je de risico’s dempen. Je hebt dan ook een belegging voor als het met aandelen even minder gaat.”

Tot slot is het volgens Dunnewolt belangrijk te beseffen dat negatieve gevolgen van een rentestijging maar van korte duur zijn. In eerste instantie zal een hogere rente namelijk leiden tot dalende obligatiekoersen, maar alle leningen die in de toekomst worden uitgegeven zullen juist een hogere rente hebben. „Dat hogere rendement maakt de schade uiteindelijk allemaal weer goed.”