Tweede dag van North Sea Jazz: diva’s en zangvogels

North Sea Jazz Droeg Grace Jones gisteren de titel van diva in haar excentrieke eentje, vandaag traden ze op en af aan: Norah Jones, Gladys Knight, Laura Mvula, Dianne Reeves, Mary J. Blige en Solange.

Laura Mvula. Foto Andreas Terlaak.

De tweede dag op North Sea Jazz was diva-dag: het wemelde op de podia van Ahoy van de zangvogels en powervrouwen. Zacht of hard zongen ze, soulvol, emotioneel of koeltjes, technisch hoogstaand, bozig, theatraal of met buitengewoon vibrato. Ze hadden krachtige boodschappen voor het publiek, persoonlijke anekdotes, droegen liefde uit en deelden hun hartzeer.

Het optreden van Solange Knowles was een van de opvallendste shows op het festival. Het was meer dan een concert; het leek op het in rood badende podium in de Maas-zaal haast alsof ze het middelpunt was van een indrukwekkend levend schilderij. Haar muzikanten en achtergrondzangers droegen rode kostuums en maakten samen met haar langzame, elegante bewegingen, terwijl ze vol gedoseerd drama de nummers van haar indrukwekkende A Seat At The Table zong.

Solange. Foto Andreas Terlaak.

Kijk ook naar de fotoserie die NRC-fotograaf Andreas Terlaak maakte van de tweede festivaldag.

Solange, de jongere zus van Beyoncé, koos voor ingehouden spektakel; vertraagde choreografie, theatrale gebaren, veelzeggende details. Boeiend was haar vertolking van F.U.B.U. , een nummer over racisme en je eigen vrijheid en cultuur claimen, met de steeds herhaalde strofe „this is for us.” Zoals gebruikelijk bij dat nummer ging de zangeres in de eerste rij op zoek naar donkere concertgangers om het lied specifiek aan hen te adresseren. Een hoogtepunt in haar concert was het emotioneel geladen Weary. Solange heeft live geen extreme vocale kracht maar ze bracht haar materiaal met ingetogen, dramatische overtuiging in een zich langzaam ontvouwende, visueel vervreemdende show.

Soulkeizerin Gladys Knight koos voor de traditionelere aanpak: geruggesteund door een stevig, in smetteloos wit gestoken soulensemble, gaf ze een subliem optreden doorspekt met haar grootste hits. De Nile-zaal was volgepakt en bloedheet voor de performance van een gelouterde diva die applaus kreeg voor haar meest gloedvolle, krachtige uithalen. Ze zong met prachtige nuances, beheerst, vol gevoel, en soms knallend voluit, en vaak in klassieke harmonie met haar sterke koor dat de ruimte kreeg voor een eigen Prince-medley.

Gladys Knight.
Foto Andreas Terlaak.
Mary J. Blige.
Foto Andreas Terlaak.
Gladys Knight en Mary J. Blige.
Foto’s Andreas Terlaak.

Na haar trad de soulkoningin van een latere generatie op hetzelfde podium op: Mary J. Blige. Ze begon met de nieuwe single Love Yourself maar focuste in haar set met haar prachtige, rauwe karakterstem het meest op haar rijke arsenaal aan r&b-klassiekers die snel in elkaar overgingen. Bij het mooie Enough Cryin’ verdronk de treffende harmoniezang soms in een te volle bandsound en door het snel op elkaar volgen van de nummers had het concert soms wat routineus.
 
In de grote Maas-zaal, de gehalveerde Ahoy-zaal, was het juist hard werken voor de klassiek geschoolde Britse zangeres Laura Mvula om haar wat plechtige liedjes met eigenwijze, ongewone songstructuur over te brengen. Met de handen op haar witte keytar was ze een blikvanger met de stem van een engel, maar deze zaal was een maatje te groot.

Norah Jones.
Foto Andreas Terlaak.
Noname.
Foto Andreas Terlaak.
Norah Jones en Noname.
Foto’s Andreas Terlaak.

Dat Norah Jones terug is bij jazz, was de boodschap op haar laatste album Day Breaks. Vrijer en in een meer geïmproviseerde vorm dan ze tot nu toe maakte zelfs. Maar op North Sea Jazz, in een plusconcert waarvoor extra betaald moest worden, liet ze er merkwaardig genoeg weinig van blijken. Jones greep achter de vleugel, met haar vijf bandleden op onder meer Hammondorgel en pedalsteelgitaar, vooral weer terug op de wat softe countrypop met sobere instrumentatie. Haar lome lichthese stem geeft niettemin altijd een behaaglijk vertrouwd gevoel. Haar versie van Neil Youngs Don’t Be Denied met elektrische gitaar schuurde terloops.

Echt sterk was Dianne Reeves. Zij memoreerde onder meer de recentelijk overleden jazzpianiste Geri Allen en zette een show neer waarin haar vocale kunsten konden gloriëren. Vrije scats, waarin ze onder meer haar band voorstelde, lange halen langs alle octaven, timing, timbre, tekstbehandeling - Reeves overtuigde met alles als jazzvocaliste met een eigen signatuur.

Rapster Noname uit Chicago vervulde zaterdag de rol van anti-diva. „You jazzy motherfuckers!” Ze vond het heel wat om in „deze prestigieuze omgeving” te staan. Noname is een sterke rapper met een poëtische achtergrond en een ontspannen sound. Ze varieerde tussen spoken word op de jazzy grooves van haar band en wat meer energieke raps, met grappige terzijdes tussendoor. Ze was eigenzinnig en authentiek in een intiem en ontwapenend optreden.