Recensie

De laatste Zap van Hans Beerekamp: wat hij wel en niet blijft kijken

Zap

Na veertien jaar neemt Hans Beerekamp afscheid als tv-recensent. Er zijn veel dingen die hij nooit meer wil zien. Maar ook programma’s die hij blijft kijken.

Mariëlle Tweebeeke in ‘Nieuwsuur’ (NOS/NTR), de favoriete nieuwsrubriek van Hans Beerekamp.

Dat was het dan, mijn laatste televisieavond als dienstdoend controleur. Geen erg bijzondere avond, het zou me moeite hebben gekost er een onderwerp voor deze rubriek uit te slepen. Ik denk dat het zou hebben uitgedraaid op een vergelijking tussen De Avondetappe (NOS), Tour du Jour (RTL7) en Vive le Vélo (één). Met als vermoedelijke winnaar De Avondetappe, vanwege de locaties, de rebus en het hemd dat nader dan de rok is.

Maar dat zou geen stuk zijn geweest om na veertien jaar mee af te sluiten. Ik realiseer me nu pas uit de overstelpende hoeveelheid en intensiteit van de reacties hoe belangrijk de Zap was voor veel lezers. Iedereen heel erg bedankt voor alle vriendelijke en warme woorden. Gelukkig is er dan ook altijd een twitteraar die oproept om mij op staande voet te ontslaan, omdat hij een van mijn meningen niet deelt. Hij moest eens weten hoe vaak ik daar niet stiekem naar verlangd heb, naar ontslag op staande voet.

Portret over Hans Beerekamp uit 2015: De nachtwaker van de Nederlandse televisie

Er zijn enorm veel dingen die ik nooit meer hoop te hoeven zien, al werd ik ervoor betaald. Maar toch ook vrij veel waar ik naar zal blijven kijken omdat ik ze juist niet wil missen.

Eerst een korte bloemlezing van wat onder geen beding meegaat naar mijn nieuwe bestaan als vrijwillig kijker. Alle praatprogramma’s waarin tegenstellingen worden opgestookt, met als ergste voorbeelden Hollandse Zaken (MAX) en Het Lagerhuis (VARA). Alle leuke, eindeloos herhaalde videofilmpjes van falende vips en plat op hun bek vallende burgers. Bijna alle realityshows over tot ster gemaakte ‘gewone mensen’, van Man Bijt Hond (NCRV) tot Oh Oh Cherso (RTL5). Programma’s waarin klassieke muziek gepopulariseerd wordt, vooral Maestro (AVRO-TROS). De meeste talentenjachten, met uitzondering van de blinde audities van The Voice of Holland (RTL4). De meeste programma’s met religieuze onderwerpen. Stop maar, dit is wel even genoeg zo.

Wat kijk ik wel als ik niet hoef? Om te beginnen iedere dag Nieuwsuur (NOS/NTR), nu al elke vakantiedag waar ik ook ter wereld ben. Als samenvatting van het nieuws van de dag, met uitgebreide achtergronden, gesprekken met betrokkenen en deskundigen die er echt verstand van hebben, is de nieuwsrubriek allang veel belangrijker dan het Achtuurjournaal (NOS), dat zich vooral richt op de grote groep mensen die het nieuws niet zo veel interesseert. Die lok je dan met menselijke reportages over onderwerpen die dicht bij hen lijken te staan, zoals de schuldenproblematiek van vrouwen in een Blijf-van-mijn-lijf-huis of de sekspastor van Curaçao. Het kan een nuttige strategie zijn om een breed publiek niet totaal te laten wegdrijven naar fakenieuws op Facebook, maar ik hoef er gelukkig niet meer naar te kijken.

Ik durf de stelling aan dat Nederland de beste, meest gevarieerde documentairecultuur van de wereld heeft.

Waar ik me ook maar meteen op heb geabonneerd via NPO Start Plus is alles van 2DOC, het documentaire label van NPO2. Als er iets heel erg goed gaat bij de publieke omroep (en zo goed als verwaarloosd wordt door de commerciële zenders) dan is het de kwaliteitsdocumentaire. Minimaal twee, drie nieuwe per week, grotendeels van eigen makelij of in coproductie tot stand gekomen. Ik durf de stelling aan dat Nederland de beste, meest gevarieerde documentairecultuur van de wereld heeft. Scandinavië komt in de buurt, maar de VS totaal niet. Kijk maar eens op Netflix, waar het bijna altijd om slachtoffers van gerechtelijke dwalingen gaat, met dezelfde soort kleurrijke advocaten en vileine sheriffs.

Ook de dramaseries van de NPO vind ik nu gemiddeld beter dan die uit Denemarken en Zweden, maar niet zo goed als de Britse en Amerikaanse met een veel hoger budget. Ik verheug me wel enorm op Penoza 5 (KRO-NCRV). Na de vakantie.

Hans Beerekamp stopt na veertien jaar met zijn dagelijkse tv-column in NRC. Zaterdag buigt hij zich in NRC en op nrc.nl over de toekomst van de tv. Daarnaast spreken acht personen uit de televisiewereld, onder wie Matthijs van Nieuwkerk, Floortje Dessing en Paul de Leeuw, zich uit over de televisiecriticus.