Zeven vragen over de nieuwe Uitzending Gemist

De publieke omroep heeft zijn terugkijkdienst (weer) vernieuwd. Die heet nu NPO Start. Voor betere beeldkwaliteit moet wel bijbetaald worden.

De homepage van NPO Start. NPO

Weer lanceert de NPO een ‘nieuwe’ video on demand-dienst: NPO Start. Dat die zou komen, was al bekend. Het had eigenlijk al in mei moeten beginnen. In de jaarbegroting van 2017 beloofde de NPO het on demand-aanbod „naar een hoger niveau te brengen en ons publiek daarbij centraal te stellen”. Sinds dinsdag is NPO Start beschikbaar. Zeven vragen:

  1. We hadden toch al Uitzending Gemist en NLziet?

    Vergeet NPO Gemist (in de volksmond nog altijd Uitzending Gemist): NPO Start is daar de opvolger van. Net als voorheen kun je daarmee gratis de programma’s van NPO 1, 2 en 3 terugkijken, tot minimaal zeven dagen na de uitzending. Er komt een betaalde versie naast: NPO Start Plus. Voor 2,95 per maand (de eerste maand is gratis) krijg je daarvoor drie dingen: geen reclame, betere beeldkwaliteit en minimaal een jaar de tijd om terug te kijken.

  2. Wat is er dan nieuw in de gratis dienst?

    Ten eerste kun je nu een account aanmaken, waarmee je een ‘kijkersprofiel’ opbouwt. Op basis van je persoonlijke gegevens en wat je aanklikt krijg je persoonlijke aanbevelingen. Je kunt lijstjes aanmaken met wat je nog wil zien en een seintje krijgen als nieuwe afleveringen online staan. Met een account kun je bovendien meerdere apparaten synchroniseren, zodat je bijvoorbeeld in de trein alvast kan beginnen aan een aflevering van Als de dijken breken in de NPO-app en die thuis op tv kunt afkijken. Onder één account kun je meerdere profielen aanmaken – zoals een aparte voor een kind, met een leeftijdsslot erop. Er is geen beperking aan het aantal ingelogde gebruikers, bij NPO Start Plus kan met één account op maximaal twee apparaten tegelijkertijd worden gekeken.

  3. Wat weet de NPO dan allemaal van mij?

    Om een account (een ‘NPO id’) aan te maken, is een e-mailadres en een wachtwoord nodig. Ook weet de NPO welke apparaten je gebruikt om te kijken, wat je kijkt en hoelang. Daar worden kijktips op afgestemd. Overigens is een account aanmaken niet verplicht om te kunnen kijken. „Data blijven sowieso binnen de NPO”, zegt Bastiaan Driessen, manager On Demand bij de NPO.

  4. Gaan ze eindelijk iets doen aan die beeldkwaliteit?

    Het is het grootste kritiekpunt van kijkers: vooral op grotere schermen waren bij NPO Gemist de pixels bijna te tellen. Nu is de beeldkwaliteit iets verbeterd, zegt Driessen, maar met de gratis dienst worden nog altijd niet meer dan 576p doorgegeven. Geschikt voor kleinere schermen (smartphones, tablets) maar al snel korrelig op flinke flatscreens. Voor beelden in full-HD (1080p), zoals kijkers van Netflix en YouTube gewend zijn, heb je een betaald abonnement op NPO Start Plus nodig. De NPO vindt het nog te duur om ook HD-beeldkwaliteit in NPO Start aan te bieden, want daarvoor zijn investeringen in servers en netwerkcapaciteit nodig. Dat geld wil de omroep liever in de programmering steken.

    Naar verluidt spelen ook de afspraken die gemaakt zijn met kabelmaatschappijen als Ziggo en KPN een rol. De NPO krijgt geld van die partijen voor de (verplichte) doorgifte van de drie publieke tv-zenders, maar in de contracten zou staan dat de NPO die zenders dan niet zelf, buiten de kabelmaatschappijen om, in HD-kwaliteit mag aanbieden.

  5. Lees meer over de tekortkomingen van het alarmnummer: 112 bij ramp? In de wacht
  6. Waarom moet ik betalen voor NPO Start Plus als ik als belastingbetaler al voor de NPO betaal?

    Het kopen van langlopende uitzendrechten (minimaal een jaar na uitzending), het doorgeven van beelden in HD-kwaliteit en de afwezigheid van reclame kosten de NPO naar eigen zeggen te veel om dat gratis beschikbaar te maken. De kosten ervan moeten dus gedekt worden met een abonnementsvorm van 2,95 euro per maand. De NPO mikt op 300.000 tot 400.000 abonnees en geeft zichzelf daar „drie of vier” jaar voor, zegt NPO-directeur televisie Frans Klein. „Als dan blijkt dat er enorme verliezen mee gemoeid gaan, zullen we onze strategie moeten heroverwegen.” NPO Gemist had drie tot vier miljoen gebruikers per maand.

  7. Gaat de NPO door met NLziet?

    NLziet is wéér iets anders: daarvoor hebben de drie grote tv-omroepen (NPO, RTL en SBS) de krachten gebundeld en bieden ze onder één account hun terugkijkdiensten NPO Plus, RTL XL en Kijk (SBS) aan voor 7,95 euro per maand. Dat blijft zo. Alleen krijgt NLziet dus nu concurrentie vanuit de eigen gelederen, nu NPO Start Plus ook als losse dienst beschikbaar is.

  8. Gaat de NPO ook eigen series en films aanbieden, zoals Netflix?

    „Dat is onze ambitie”, zegt Klein. „Vooral tijdloze content, zoals documentaires, drama en kinderprogramma’s.” Maar daar is geld voor nodig. Bestuursvoorzitter Shula Rijxman vroeg een jaar geleden in haar maidenspeech aan politiek Den Haag om 50 miljoen euro extra per jaar, nodig voor met name digitale innovatie. Staatssecretaris Sander Dekker (Media, VVD) wees dat vrijwel meteen van de hand. „We zullen formeel moeten praten met Den Haag”, zegt Klein nu. Want mensen zullen steeds meer on demand kijken. NPO Gemist heet nu niet voor niets NPO Start, zegt hij. Het is er niet meer alleen voor wie iets ‘gemist’ heeft.