Column

D66 en ChristenUnie klem in eigen identitaire politiek

De Haagse Stemming Vandaag is dag 111 van de formatie. Schrijf je in voor De Haagse Stemming om deze (di-do-za) als nieuwsbrief te ontvangen.

Op identitaire thema’s als voltooid leven is het vrijwel onmogelijk om compromissen te sluiten. Wie inbindt creeërt zijn eigen electorale nederlaag. Ahmed Marcouch wordt de nieuwe burgemeester van ‘politiek kerkhof’ Arnhem. En denk mee over hoe De Haagse Stemming door moet na de zomer.

IMMATERIALIA: Ze hebben het er zelf naar gemaakt, Alexander Pechtold met name. Een mogelijk kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie kan de meest prachtige plannen presenteren voor klimaat, migratie, zorg en arbeidsmarkt, toch zal iedereen meteen doorbladeren naar de paragraaf immaterialia. Want wat hebben de partijen besloten over ‘voltooid leven’, embryoselectie, de prenatale NIPT-test enzovoort? Hoe komen ze daar uit? En wie levert het meeste in? De medisch-ethische kwesties staan deze week al meteen op de agenda, om te voorkomen dat ze later in de formatie nog een struikelblok vormen. Maar de onderhandelaars zijn niet van plan om de uitkomst meteen met de buitenwereld te delen.

Gevangenis: Medisch-ethische zaken zijn, zo schrijft politiek columnist Tom-Jan Meeus, nou niet de thema’s waar Nederlanders echt wakker van liggen. Maar omdat de verkiezingen van afgelopen maart vooral over identiteit gingen, is er geen ontkomen aan. Over traditionele politieke belangen zijn compromissen te sluiten, maar op identiteit is dat per definitie onmogelijk. “Dit is de gevangenis waarin D66 en ChristenUnie nu zitten: zij verwijten elkaar niet alleen hun standpunten, zij bestrijden in feite elkaars identiteit. Goede oplossingen voor beide zijn daarom amper mogelijk: of ze binden in op punten die ze elementair vinden, of ze stellen zaken uit (en gaan later electoraal onderuit).”

Vertrouwen: Aan de secondanten aan de formatietafel zal het waarschijnlijk niet liggen. Carola Schouten (ChristenUnie) en Wouter Koolmees (D66) kennen elkaar uitstekend als financieel specialisten, en als Rotterdammers. Ze werken al jaren goed en weinig ideologisch samen. Philip de Witt Wijnen schreef dit portret van Schouten: consciëntieus en calvinistisch, maar zeker niet saai. En op weg om minister te worden. In de Volkskrant verscheen op hetzelfde moment een profiel van Koolmees. Daarin zegt Schouten: “We hebben samen veel akkoorden gesloten met het kabinet. Dan vraag je je wel eens af: heb ik voldoende bereikt? Dat kan ik bij hem kwijt. En hij bij mij. Een vriend is een groot woord, maar het is iemand die ik echt vertrouw.”

Lokaal: In gemeenten gaat het vaak best goed, samenwerking tussen D66 en ChristenUnie, zo blijkt uit een rondgang van NRC. Maar lokaal gaat het dan ook bijna nooit om leven en dood, of om identiteit. En wanneer er wel ethische thema’s spelen, kan een coalitie ook zomaar uiteenvallen. Zoals die in Arnhem waar de ChristenUnie recent uit het college stapte om de plaatselijke tippelzone. Binnen beide partijen gaan ondertussen stemmen op om die immateriële punten niet al te hoog op te spelen.

MARCOUCH: Groter nieuws uit Arnhem: ex-Pvda-Kamerlid Ahmed Marcouch wordt daar de nieuwe burgemeester, meldt De Gelderlander. Dat zou gisteravond in een geheime raadsvergadering zijn besloten en is vanochtend door Marcouch bevestigd. “Welkom in Arnhem, de politiek rumoerigste stad van Gelderland. Of beter: het politieke kerkhof van Gelderland”, schrijft de krant.

WAT WIJ VOLGEN: Vandaag debatteert de Tweede Kamer over de afhandeling van gaswinningsschade in Groningen. Er wordt ook gesproken over de aanschaf van nieuwe onderzeeboten. In de Eerste Kamer wordt nog gelobbyed tegen het privatiseren van bouwtoezicht. Morgen verschijnt het rapport van de mini-enquête naar aanleiding van de Panama Papers.

KAMERVRAGEN: Genoeg politiek gevoelige kwesties in het nieuws de afgelopen dagen. Vissers die niet meer bij Verenigd Koninkrijk in de buurt mogen komen. Overvolle wachtkamers voor spoedeisende hulp. Wachtlijsten in de kinderopvang. Hogere ontslagvergoedingen. Experimenten met bijstandsontvangers (die geen basisinkomen mogen heten). En speciale locaties voor overlastgevende asielzoekers.

NAVELSTAREN: Nadat Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib gisteren aankondigde geen dresscode in te willen stellen voor Kamerleden, stemt de Eerste Kamer vandaag over de eigen maaltijden, die zouden volgens de Partij voor de Dieren in principe altijd vegetarisch moeten zijn. Op Follow the Money verscheen een intrigerend stuk over - het totale gebrek aan - interne partijdemocratie bij de zojuist opgeven partij VNL.

VERZOEKJE: Lieve lezers, in het reces zal De Haagse Stemming niet op de vaste momenten verschijnen - maar wel bij Groot Formatie Nieuws. Wat willen jullie anders/beter/minder na de zomer? Vult u alstublieft deze korte enquête in. Nog niet ingeschreven voor deze politieke nieuwsbrief? Dat kan hier. Veel dank!

QUOTE VAN DE DAG:

“Knap werk van @ahmedmarcouch. Want wie anders kan 219 stemmen halen op 15 maart in #Arnhem om paar maanden later burgemeester te worden?”

Tweede Kamerlid en ex-PvdA’er Tunahan Kuzu (Denk) vindt het nodig zijn oud-partijgenoot Ahmet Marcouch op Twitter in te wrijven hoe weinig voorkeurstemmen hij had.