Recensie

Dansbare geluidsexplosies van Jlin in Amsterdam

‘Black Origami’ heet het nieuwe album van de Amerikaanse Jlin. Ze liet in De School in Amsterdam horen hoe ze moeilijke, explosieve maar toch dansbare muziek maakt.

Foto Planet-mu

‘Don’t you dj me”, zei Jlin onlangs in een interview tegen producer Ikonika. „Ik maak beats, ik draai ze niet.” De vergissing is begrijpelijk als je haar vrijdagnacht om twee uur ziet verschijnen in de dj-booth van De School in Amsterdam, met niet veel meer dan een laptop – de rasta’s samengebonden onder een zwarte bandana. Ze neemt de plek in van dj Tammo Hesselink die na breakbeat techno en post dubstep platen eindigt op een emotionele noot met een outtro van de jonge beatmaker Ayya

.

Daarmee legt hij de perfecte basis neer voor de sonische explosie die de Amerikaanse producer Jerrilynn Patton (Jlin) ogenblikkelijk inzet. „You don’t want to hurt anyone”, klinkt de waarschuwende stem van een man. „I do and I’m sorry”, antwoordt een vrouw. Meteen horen we een paniekerige schreeuw en verwarring die horen bij het nummer

Het publiek wordt al snel bijna weggeblazen, met verpletterende bassen op half tempo en dubbel volume terwijl hypersnelle beats futuristisch en glitchy klinken. Je voelt de lucht trillen tegen je adamsappel terwijl een vrouw nog even waarschuwt „you’re all going to die in here”.

Eerst het debuutalbum

Ze opent dus met ouder werk van haar debuutalbum

. De nummers speelt ze kort, de overgangen zijn abrupt en telkens in een hoek van negentig graden. Als je rondkijkt in de zaal is het alsof je op een van de eerste DMZ-dubstepfeestjes bent beland. De complexe ritmes met bassen op de derde tel zorgen voor verwarring. De supersnelle, stotterende synths maken dat mensen willen dansen, maar hoe?

Jongens leunen voorover op de verpletterende half tempo bassen die qua intensiteit doen denken aan Evian Christ. Een stelletje pakt elkaar bij de hand, ze veren rond als konijntjes op de beenbrekende percussie die de boventoon voert in veel tracks. Het snelle deel is kenmerkend voor footwork, de muziek en dansstijl die in Chicago ontstond en waarvan RP Boo en de in april overleden dj Rashad de meest bekende vaandeldragers zijn.

Maar het is niet alleen footwork wat we horen. Patton gebruikt het geluid van blaasinstrumenten uit India naast ratels en een drum roll in Kyanite. Daarna neemt ze de dansers mee naar donker Afrika met het nummer Niakinyua Rise, waarin ze het gerikketik van percussie tegen woodblocks en steeldrums afwisselt met sampels van inheemse strijdkreten en keelklanken.

Egyptische koningin

In het nummer Hatsheput (de naam verwijst naar een Egyptische koningin) is het alsof er een marching band uit New Orleans gelijk optrekt met de scheurende synthesizer uit gabberklassieker Dominator. Op Carbon 7 hoor je de bekkens flink knallen. Het is de onnavolgbare mix van stijlen, ritmes en geluidsexplosies die haar werk zo overweldigend maakt.

Originaliteit staat voorop bij de tegendraadse, complexe en hypersnelle ritmes die ze in elkaar vouwt met een laptop in haar geboorteplaats Gary, een Amerikaanse fabrieksstad rond een staalfabriek, waar ook de popgroep de Jackson 5 (de bakermat van Michael Jackson) vandaan komt. Na een kwartier gaat ze over op haar veelgeprezen tweede album dat onlangs verscheen,

Zoals een mens door de kreukels en knikken in zijn levensloop kan uitgroeien tot volwaardig wezen, zo wordt een fris glanzend velletje tot kraanvogel, is de analogie die ze gebruikt in interviews. Ofwel: pak iets simpels en maak er iets moeilijks van.

Opvallend is dat ze tot bijna halverwege haar optreden wacht met de titeltrack, die bij de kleine groep liefhebbers in de club meteen leidt tot gejuich. De complexiteit in haar tracks – patronen buitelen over elkaar heen – die toch uiterst dansbaar zijn, doet denken aan het werk van Aphex Twin.

Je voelt door de muziek op een verhoging het hout onder je voeten trillen , af en toe benemen de bassen die tegen je keel slaan je letterlijk de adem.

Je vraagt je af of dat geluid niet iets minder hard kan, maar eigenlijk lijkt deze explosieve en alles verterende ervaring precies zoals Jlin die had beoogd als je dit geweldige interview op Pitchfork leest.

Noem haar dus geen dj, Patton is een intelligente componist die de dansvloer overneemt en uitwringt met haar overweldigende geluidskunst.