Ze rennen hard weg als de politie eraan komt

Jungle van Calais

De autoriteiten willen nieuwe vluchtelingen tegenhouden.

Luchtfoto’s van de ‘jungle’ van Calais. De bovenste dateert van augustus vorig jaar, de onderste van november, na de ontruiming. Foto Pascal Rossignol

Ze zijn na de ontruiming van het krottenkamp in oktober nooit helemaal weggeweest. Maar met het zomerweer zijn migranten in steeds groteren getale terug in Calais. Ze hangen rond in het havengebied, slenteren door het stadshart en rennen hard weg als de politie hen op de hielen zit.

Naar schatting 500 à 600 mensen uit vooral Eritrea, Ethiopië en Afghanistan proberen volgens hulporganisaties weer dagelijks aan boord van een vrachtwagen de oversteek naar het Verenigd Koninkrijk te maken. Dat leidde vorige week nog tot een ernstig ongeluk toen Eritreeërs ‘s nachts boomstammen op de snelweg gelegd hadden om het vrachtverkeer te vertragen. Een Poolse chauffeur kwam om toen hij met zijn busje op plotseling remmende trucks botste.

Koste wat kost proberen de autoriteiten een nieuwe ‘jungle’, een vast kampement, te voorkomen. Dat treft vooral het werk van hulporganisaties, zegt Alexandra Limousin van de lokale groep Auberge des Migrants. „Alles wordt geprobeerd om te voorkomen dat we voedsel geven.” Op papier mogen de organisaties op vaste tijden maaltijden en water aan de migranten distribueren, maar regelmatig zijn er politiecontroles. Eind mei kreeg Limousins organisatie een boete omdat de vrachtwagen met voedsel te zwaar beladen was. In februari plaatste de gemeente een vuilcontainer voor de ingang van de Secours Catholique in Calais om te voorkomen dat daar douches geïnstalleerd werden. „Pesterijtjes”, zegt een medewerker.

Maar défenseur des droits Jacques Toubon, de Franse nationale ombudsman, spreekt van „schending van de meest fundamentele rechten”. Na een bezoek aan Calais eiste hij half juni dat vaste waterpunten geïnstalleerd zouden worden en dat hulporganisaties „in menswaardige omstandigheden” hun maaltijden kunnen uitdelen. Voor vrouwen en kinderen moest er een dagopvang komen. Migranten zouden weer de mogelijkheid moeten krijgen om in Calais een Franse asielaanvraag te doen.

Deze week kregen de hulporganisaties gelijk van de rechter in Lille. Die gaf de staat tien dagen om „te voorkomen dat migranten aan onmenselijke situaties blootgesteld worden”. Een opvangcentrum hoeft er van de rechter niet te komen, kranen en sanitaire voorzieningen wel.

Maar burgemeester Natacha Bouchart liet al weten dat dat „onacceptabele eisen” zijn. Ze gaat in beroep. Ze heeft vooralsnog de steun van minister van Binnenlandse Zaken, Gérard Collomb, een vertrouweling van president Macron. Die opperde dat „er misschien andere plekken zijn dan Calais waar [de hulporganisaties] hun vaardigheden kunnen aanwenden”.