Deze amateur-mensensmokkelaars uit liefde staan terecht

Rechtszaak in Frankrijk

Ze smokkelden een paar migranten het Kanaal over. Nu staan ze terecht. „Ik vertrouwde hem”, zegt Ghizlane.

Béatrice Huret, de weduwe die uit liefde de Iraniër Mokhtar de oversteek hielp maken naar Engeland. Foto Denis Charlet/AFP

Vlak voor de zitting schakelt Béatrice Huret (45) nog even haar smartphone aan. In beeld verschijnt Mokhtar, haar 36-jarige Iraanse geliefde die ze in de ‘jungle’ van Calais leerde kennen en nu in het Britse Sheffield woont. Ze wisselen enkele woorden uit voordat Huret het schermpje naar de fotografen draait. „Hij heeft me gerustgesteld. Ik hoef me geen zorgen te maken.” Ze lacht recht in de camera’s. „Hij zegt dat hij van me houdt.”

Huret staat voor de rechter omdat ze Mokhtar (hij wil zijn achternaam niet in de krant) heeft geholpen het Kanaal over te steken. Op 11 juni 2016 duwde ze met een van de andere vier verdachten die dinsdag moesten voorkomen voor dag en dauw bij het strand van Dannes, onder Boulogne, een bootje de zee in. Uren zat ze in spanning over het lot van Mokhtar en zijn vrienden tot ze op een website las dat de Britse kustwacht vijf kilometer voor Hastings drie migranten uit zee had gepikt. Levend. Ze hebben nu asielstatus.

Wat Huret niet wist, is dat haar telefoon- en internetverkeer door de Franse opsporingsdiensten werd afgetapt. Daaruit bleek dat ze intensief contact onderhield met Laurent Caffier (42), net als zij vrijwilliger in het migrantenkamp in Calais. Hij had weer contact met Ghizlane Mahtab (29), die aan de rand van de ‘jungle’ woonde, en dier toenmalige vriend Mohammad Golshan (26), ook Iraniër. Een voor een zijn ze in augustus vorig jaar opgepakt, verdacht van mensensmokkel in georganiseerd verband.

Gelegenheidssmokkelaars

Het lijken gelegenheidssmokkelaars zoals de rechtbank van Boulogne-sur-Mer ze de laatste jaren wel vaker voorbij heeft zien komen. Naast de goed georganiseerde bendes van vooral Albanezen en Koerden, dienen vrijwel maandelijks zaken tegen amateurs die in een opwelling een of meerdere migranten in hun auto hebben verstopt. Vaak tegen betaling: Britten die hun weekend Parijs wilden terugverdienen, Franse truckers die een centje extra konden gebruiken. Maar Huret, Caffier en Mahtab kregen geen geld, zeggen ze.

„Ik heb uit liefde gehandeld”, zegt Huret als de rechter haar in de kleine rechtszaal het woord geeft. Ze staat achter wat ze gedaan heeft, maar nee, een mensensmokkelaar zou ze zichzelf niet noemen. Het bootje had ze, met geld van de Iraniërs, op de Franse Marktplaats gekocht nadat ze een door Caffier voorgestelde rubberboot had afgewezen. „Maar waarom heeft u dan twee anderen helpen oversteken?”, vraagt de rechter. „Het bootje had zes plaatsen, ik had er meer kwijt gekund”, zegt ze om nogmaals uit te leggen dat het geen handeltje was.

Béatrice Huret bij de rechtszaal
Foto Peter Vermaas
Béatrice Huret bij de rechtszaal
Foto Peter Vermaas

Het verhaal van Huret, met schrijfster Catherine Suguret op papier gezet in het boek Calais mon amour, leest als een bijna te ongeloofwaardige Hollywood-film. Ze is de weduwe van een agent van de grenspolitie. Samen waren ze actief in het Front National, de anti-immigratiepartij van (toen nog) Jean-Marie Le Pen. Ze verspreidde foldertjes en was in 2008 zelfs nog kandidaat voor de gemeenteraad.

Haar wereldbeeld kantelt als in 2015 in Calais een verdwaalde Soedanees de weg vraagt naar de ‘jungle’. Hoewel ze in de buurt woont, had ze het immense kamp van migranten die naar Engeland wilden nog nooit gezien. Ze wordt prompt vrijwilliger in een gaarkeuken. „Als je er niets van begrijpt, als je niet over een onderwerp nadenkt, dan is Front National stemmen geruststellend”, schrijft ze. In het kamp ontmoet ze Mokhtar, een van de Iraniërs die in 2016 voor het oog van de wereldpers uit protest hun lippen hebben dichtgenaaid. Na enige omzwervingen trekt hij bij haar in, waarna ze hem helpt zijn droom te verwezenlijken.

Daarvoor krijgt ze hulp van een man die in Calais bekendstaat als ‘Zorro van de jungle’. De graatmagere linkse activist Laurent Caffier, in het dagelijks leven voorman bij een schoonmaakbedrijf, herhaalt de operatie enkele dagen later, en dan wél met een rubberbootje en dan wél op volle capaciteit. Het bootje, met onder andere Golshan aan boord, wordt onderschept. Caffier zegt tegen de rechter „uit overtuiging” te hebben gehandeld. „We ontvangen vluchtelingen hier als honden.” Op de publieke tribune zitten zijn vrouw en twee jonge zoontjes. Naast hen drie Soedanezen die hij ondersteunt.

De frêle Ghizlane Mahtab, moeder van vier kinderen, moet vooral huilen. Journalisten die in Calais verslag hebben gedaan, kennen haar huis pal naast het nu ontruimde kamp. Haar tuin zat altijd vol met vluchtelingen die van haar wifi gebruik mochten maken. Ze werkte bij McDonald’s, lag in scheiding en begon een affaire met Golshan. Drie keer nam ze op de boot naar Dover Iraniërs mee in de achterbak van haar Range Rover. Een van haar kinderen ging mee om het niet verdacht over te laten komen. „Ik dacht dat ik iets goeds deed”, zegt ze snikkend.

Lees ook dit verhaal over migranten in Calais: Ze rennen hard weg als de politie eraan komt

Na haar arrestatie werd bij huiszoeking 16.300 pond gevonden. Golshan, die als enige vanuit een glazen verdachtenkooi spreekt, erkent dat hij zijn ‘vrienden’ geld vroeg voor de oversteek. „Voelt u zich misbruikt?” vraagt de rechter Mahtab. „Ja, ergens wel. Ik vertrouwde hem”, zegt ze, starend naar haar zilveren schoentjes.

Huret, Caffier en Mahtab worden schuldig bevonden maar krijgen alleen voorwaardelijke straffen. Het parket gaat in beroep. Golshan krijgt drie jaar. Als Huret aan het eind van de lange dag haar telefoon aanschakelt, komt Mokhtar weer in beeld. „Hij zegt dat ik snel weer moet komen”, straalt ze.