Column

18.000 varkens, duurzaam gestald

Het milieu is „één van de grote veranderingen die zich over meerdere jaren, zo niet decennia, uitstrekken”, schreef informateur Tjeenk Willink dinsdag in zijn eindrapport. Kritische dierenartsen spreken zich in NRC uit tegen misstanden in de intensieve veehouderij. De provincie Noord-Brabant dwingt veehouders om verontreinigende stoffen in hun stallen tot een minimum te beperken.

En dan geeft de Oost-Brabantse gemeente Meierijstad brutaalweg aan één boer toestemming voor een derde megastal. De varkenshouder mag van het college van burgemeester en wethouders in Nijnsel een nieuwe stal bouwen voor 17.680 varkens. Aan de Lieshoutseweg aldaar staat het mais halfhoog. Aardappelplanten staan in bloei. Overal in de wijde omtrek liggen varkensstallen: zestig stuks, 112.000 varkens op zeven vierkante kilometer. Het ruikt naar ingekuild voer. In de nieuwe megastal zullen bijna tien keer zoveel varkens komen als gemiddeld per stal.

De regio Nijnsel zit aan de landelijk vastgestelde varkenslimiet. Ivo van Wijk, die naast het perceel van de megastal woont, zegt dat de ammoniaklucht nu al vaak niet te harden is.

De plaatselijke GGD heeft voor een te grote uitstoot gewaarschuwd. „Fijnstof, endotoxinen, allemaal ziekteverwekkers”, zegt Van Wijk. Ik zie filmbeelden van een presentatie waarin de jonge boer zijn nieuwe stal verdedigt. Die behoort zo te horen tot de top wat betreft dierenwelzijn en milieu. „Energieneutraal!” „Luchtwassers!” En: „We gaan 19.000 vierkante meter groen aanplanten.” In het stadhuis krijg ik de wethouder niet te spreken, de woordvoerders reageren alleen per e-mail. „Wij nemen een besluit op grond van de nu vigerende wet- en regelgeving.” Donderdag heeft het college de megastal goedgekeurd – in strijd met het bestemmingsplan.

Voor de herindelingsverkiezingen van 2016 schreef Team Meierijstad, de partij van wethouder Eric van den Bogaard van ruimtelijke ordening, nog in zijn programma: „Met de kennis die we nu hebben, willen wij hier geen nieuwe vestiging van intensieve veehouderij.” En toen CDA-wethouder Coby van der Pas nog oppositieleider was en Nijnsel nog bij Sint-Oedenrode hoorde, een half jaar terug, zei ze: „Een dergelijke vestiging met zoveel dieren brengt onevenredige risico’s voor de gezondheid van mensen met zich mee.” Nu zijn er ineens „geen onaanvaardbare risico’s” volgens haar collega van ruimtelijke ordening in een zelf afgenomen en verspreid interview. „Wat ook speelt is dat er geen alternatieve locaties zijn voor de intensieve veehouderij.” De megastal als natuurverschijnsel. „Neem je verantwoordelijkheid”, zegt Van Wijk.

„De bioindustrie”, zegt buurtbewoner Jan Klaasen, „kent alleen maar verliezers: het milieu, de dieren en ook de boeren zelf.”

schrijft op deze plek een wisselcolumn met Tom-Jan Meeus