Recensie

Vrolijke terugblik op Nederlands modefenomeen

Tentoonstelling Goed gemaakt, modieus en best prijzig, dat was de kleding van het Nederlandse modemerk Puck & Hans. In het Amsterdam Museum is er nu voor het eerst een overzichtstentoonstelling.

Foto Caro Bonink/Amsterdam Museum

Wie in de jaren zeventig, tachtig en negentig maar een beetje geïnteresseerd was in mode, kende Puck (1941) en Hans (1947) Kemmink. Als de modieuze, uitgesproken, goed gemaakte en best prijzige dameskleding van het echtpaar, beter bekend als Puck & Hans, te duur was om zelf te kopen, dan kon je er altijd nog van genieten in tijdschriften als Avenue.

Bijna twintig jaar nadat de winkels in Amsterdam, Rotterdam en Den Haag – waar ook merken als Jean Paul Gaultier en Azzedine Alaïa werden verkocht – werden gesloten en het merk werd opgeheven is er nu de eerst overzichtstentoonstelling in het Amsterdam Museum: Couture Locale.

Foto Caro Bonink/Amsterdam Museum

Puck & Hans hebben zelf geen archief, en het museum zelf had te weinig in huis voor een expositie. En dus werd een oproep gedaan aan het publiek om kleding in te brengen. Dat leverde maar liefst 1.700 kledingstukken op, wat veel zegt over de verknochtheid aan het merk. Die ingezamelde stukken hebben niet allemaal de expositie gehaald, al was het maar omdat een groot deel zwart is.

Gedragen en gewassen, losse kledingstukken zijn voor een tentoonstellingsmaker moeilijker om mee te werken dan de zorgvuldig bewaarde, complete sets. Curator Maarten Spruyt – bekend van de inrichtingen van de mode-exposities in het Gemeentemuseum in Den Haag – koos er voor om kledingstukken uit verschillende tijdperken te combineren; bij een patchwork-jas uit de jaren zeventig komt bijvoorbeeld een rode transparante rok uit de jaren negentig.

Foto Caro Bonink/Amsterdam Museum

Soms verwijzen Spruyts opstellingen naar de beroemde theatrale etalages van Puck & Hans, inclusief de nu ouderwetse etalagepoppen. Soms heeft hij een eigen verhaal gemaakt, zoals bij de zwarte transparante kleding, waarbij de poppen, met een kleerhanger als hoofd, wijdbeens zitten op korsetstoelen, overigens ook van Puck & Hans.

Trendvolgers

Ondanks het mixen van kleding uit verschillende jaren en het feit dat er – helaas! – nauwelijks informatie wordt gegeven, is altijd goed in te schatten uit welke periode de ontwerpen komen. Dat komt doordat Puck & Hans toch vooral trendvolgers waren. In 1987 kregen ze de internationale modeprijs Fil d’Or , en hebben een aantal originele ontwerpen gemaakt. Hun idee om een gilet helemaal te bedekken met Indiaas sierband werd zelfs overgenomen door Jean Paul Gaultier. Maar zeker zo vaak was de invloed van Gaultier, en die van andere toonaangevende ontwerpers, terug te zien in hun collecties. Dat zorgt er ook voor dat de kledingstukken de tijd waaruit ze komen zelden overstijgen, zoals ontwerpen van Gaultier zelf of Viktor & Rolf dat wel vaak doen. Komt bij dat de kleding natuurlijk niet werd gemaakt voor een show, maar voor Nederlandse klanten en dus altijd draagbaar en een beetje praktisch moest zijn.

Maar goed; de titel is natuurlijk niet voor niets gekozen.

Couture locale is een vrolijke terugblik op een Nederlands modefenomeen dat in deze tijden van internetwinkelen en ketens als Zara waarschijnlijk niet meer zou kunnen bestaan.