Column

Is Albert Heijn straks ook bedreigd erfgoed?

Is ‘onze’ Appie straks de klos? Is Ahold Delhaize, de moeder van Albert Heijn, het volgende doelwit van een onruststokende Angelsaksische opkoper? Van een schatrijke geldbeheerder die eist dat het concern zijn beleggers meer waar voor hun geld moet bieden, zoals hedgefonds Elliott dit jaar eiste van AkzoNobel (verf en speciaalchemie). Die zegt: opsplitsen. Alle winkels veilen.

Ahold Delhaize (50 miljard euro omzet, 370.000 medewerkers) heeft de laatste dagen twee kenmerken gekregen die activistische beleggers zo aantrekkelijk vinden: een koersval van zo’n 15 procent en de kans op drastische acties.

De koersval volgt op het overrompelende nieuws dat internetverkoper Amazon een bod van 12,3 miljard euro heeft gedaan op Whole Foods, een Amerikaanse supermarktketen in het hogere inkomenssegment. Dat nieuws veegde samen met tegenvallende resultaten bij een concurrent 3,3 miljard euro van de waarde van Ahold Delhaize op de beurs weg. Ook Amerikaanse winkelketens deelden in de beursmalaise.

Waarom? Angst. Beleggers zijn kennelijk panisch dat de concurrentiekracht én de diepe zakken van Amazon de detailhandel op z’n kop zullen zetten. Dat Amazon na boeken, kleding en andere houdbare producten nu ook de versafdeling van de supermarkten wil veroveren. En dat is het punt waarop Ahold Delhaize in beeld komt. Ahold en Delhaize hadden voor hun fusie een jaar geleden allebei overnames gedaan in de Verenigde Staten en zijn daar nu de vierde keten.

Je kunt vraagtekens zetten bij de plotselinge angst onder beleggers. Wordt alles dan opeens anders? Kan Amazon zo’n sector naar zijn hand zetten, zonder dat de gevestigde partijen hun war rooms inrichten om terug te slaan? Overnames als deze zijn, zoals strategische adviseurs dat noemen, transformerend. Na zo’n fusie zal het nooit meer hetzelfde zijn, niet voor de betrokken bedrijven, niet voor de sector, niet voor hun klanten en werknemers. Tegelijkertijd hebben juist zulke transformerende fusies en overnames vanwege hun radicale omwenteling een hoge kans op mislukken. Schoolvoorbeeld uit de vorige internetbeurshausse: de overname van het klassieke mediabedrijf Time Warner door internet pionier AOL begin 2000. De uitkomst? Een flop.

Amazon kon zijn zinnen zetten op Whole Foods omdat de keten ‘aangeschoten wild’ was. De resultaten vielen beleggers al enkele kwartalen tegen en een notoire onruststoker genaamd Jana Partners had in april bijna 9 procent van de aandelen gekocht. Jana ageerde dat de Whole Foods directie actie moest ondernemen. Jana won.

Daar zit de dreiging op korte termijn voor Ahold: dat een of meer van deze hedgefondsen wel brood zien in het concern. Bijvoorbeeld omdat Ahold Delhaize zijn Amerikaanse keten kan verkopen zolang het nog geld waard is. De opbrengst daarvan kan als smakelijk superdividend worden uitbetaald aan de beleggers.

Een machtsstrijd met onruststokers is de angst van elke topman. Ahold Delhaize zit in een lastig parket. De beschermingsmaatregel tegen een ongevraagd bod moet volgend jaar verlengd worden. Het laatste woord daarover is aan de aandeelhoudersvergadering. De kans dat beleggers nee zeggen is aanzienlijk, want mét verdedigingsmaatregelen lopen zij wellicht een aantrekkelijk bod mis, zoals bij AkzoNobel.

Is Jan Hommen daarom een onvermoeibare én succesvolle propagandist voor extra wettelijke beschermingsmaatregelen tegen vijandige overnames? Hij is vicevoorzitter van de raad van commissarissen van Ahold Delhaize. Hommen bracht eerder ‘nationaal erfgoed’ Philips en ING in rustig vaarwater. Driemaal is scheepsrecht.