Een Europese ‘staatsbegrafenis’ voor Kohl, oppert Juncker

Overlijden Helmut Kohl De discussie over hoe oud-kanselier Kohl moet worden begraven, barst los. Wordt hij de eerste voor wie een Europese uitvaart wordt georganiseerd? Intussen woedt ruzie onder zijn nabestaanden.

Omdat Helmut Kohl zoveel voor Europa heeft betekend, moet een Europese uitvaartplechtigheid voor hem worden georganiseerd in Straatsburg. Daarvoor zet Jean-Claude Juncker, de voorzitter van de Europese Commissie, zich in. Niet eerder in de geschiedenis is een politicus na zijn of haar overlijden geëerd met een Europese uitvaart of afscheidsceremonie.

Na het overlijden van de voormalige Duitse bondskanselier (afgelopen vrijdag op 87-jarige leeftijd) begonnen de plannen voor zijn officiële begrafenis dit weekeinde vorm te krijgen. Er staat nog niets vast: bij de besluitvorming zijn de deelstaat Rijnland-Palts, het bureau van de Duitse president en natuurlijk ook de nabestaanden betrokken, die het laatste woord hebben.

Als het tot een plechtigheid in Straatsburg komt, is het idee dat het lichaam van Kohl daarna per schip over de Rijn wordt overgebracht naar de Palts, zijn geboortestreek, waar hij ook woonde en is overleden. Daar zou in de Dom van Speyer een openbare mis worden opgedragen, waarna de naaste familie en vrienden in een kapel afscheid van hem kunnen nemen.

Juncker opperde dit plan, waarvoor hij zegt zich persoonlijk te zullen inzetten, in een artikel in de krant Bild am Sonntag. „Helmut Kohl was een Duitse Europeaan en een Europese Duitser. Hij heeft zijn stempel gedrukt op het lot en de geschiedenis van dit continent, doordat hij de mensen in het oosten en het westen heeft samengebracht.” Juncker schrijft ook dat Kohl voor hem persoonlijk „een zeer goede vriend en mentor was”, die hem goedmoedig „junior” noemde.

Respectloze voorpagina

In de Duitse pers steken politici van links tot rechts de loftrompet over de ‘kanselier van de Duitse eenheid’ en zijn verdiensten voor Duitsland en Europa. Grote verontwaardiging veroorzaakte de linkse krant taz, door zaterdag op de voorpagina een foto van grafkransen af te drukken met de kop: Bloeiende landschappen – een cynische verwijzing naar de bloeiende landschappen die Kohl de burgers van de DDR beloofde en die volgens velen te lang uitbleven. Ook was er in de foto nog een peer gemonteerd, een verwijzing naar de bijnaam van Kohl die verwees naar zijn figuur, ‘de peer’. De hoofdredacteur verontschuldigde zich later op de dag voor de „mislukte” voorpagina, die, zo schreef hij, veel mensen respectloos vonden.

Pijnlijk was ook de berichtgeving in alle media over de slechte verhoudingen in de familie-Kohl. De voormalige kanselier had jaren geleden alle contact met zijn twee zoons verbroken – één van hen, Walter (53), had zaterdag afscheid van zijn overleden vader kunnen nemen. Tegenover de pers verklaarde hij hoe bitter het was dat hij de dood van zijn vader via de radio had moeten vernemen. De zonen houden de tweede vrouw van Kohl, Maike Kohl-Richter, verantwoordelijk voor de vervreemding. Ook zijn kleinkinderen wilde Kohl niet zien.

In de Duitse politiek gaan stemmen op om Kohl te eren met een naar hem vernoemde stichting. Ook wordt gesproken over het noemen van straten en pleinen naar de man die bondskanselier was van 1982 tot 1998 en die de drijvende kracht was achter de Duitse eenwording in 1990. Het Duitse voetbalelftal speelt deze maandag tegen Australië met een rouwband.